II Cz 412/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił zażalenie komornika, potwierdzając, że podatek VAT nie może być doliczany do opłat egzekucyjnych, gdyż brak jest ku temu podstaw prawnych.
Sprawa dotyczyła zażalenia komornika na postanowienie sądu rejonowego, które uwzględniło skargę dłużnika na czynność komornika w zakresie ustalenia opłaty egzekucyjnej. Sąd rejonowy uznał, że brak jest przepisu pozwalającego na doliczenie podatku VAT do opłaty egzekucyjnej. Komornik w zażaleniu domagał się utrzymania w mocy swojego postanowienia, argumentując, że podatek VAT powinien być doliczany. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, podzielając stanowisko sądu rejonowego i wskazując na brak podstaw prawnych do doliczania VAT do opłat egzekucyjnych.
Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpoznał sprawę z zażalenia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ostrowie Wielkopolskim na postanowienie Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim. Sąd Rejonowy, uwzględniając skargę dłużnika, zmienił postanowienie komornika dotyczące opłaty egzekucyjnej, ustalając ją bez podatku VAT. Uzasadnieniem było stwierdzenie braku przepisu prawnego umożliwiającego doliczenie VAT do opłaty egzekucyjnej. Komornik zaskarżył to postanowienie, domagając się utrzymania w mocy swojego pierwotnego rozstrzygnięcia, argumentując m.in. że interpretacja indywidualna nie jest źródłem prawa i że podatek VAT powinien być doliczany do opłat egzekucyjnych. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie komornika. Sąd podkreślił, że jego rolą nie jest ocena obowiązku ponoszenia przez komorników ciężaru VAT, lecz zbadanie wysokości ustalonej opłaty i tego, czy VAT mieści się w opłacie egzekucyjnej. Sąd Okręgowy uznał, że doliczanie VAT do opłat egzekucyjnych jest nieuzasadnione z uwagi na brak wyraźnego przepisu prawnego, który by na to zezwalał. Sąd odwołał się do analogicznych regulacji, gdzie podwyższenie należności o VAT jest wyraźnie wskazane, oraz do stanowiska Sądu Najwyższego (wyrok z 15 grudnia 2015 r., sygn. akt III ZS 10/15), który wskazał, że doliczanie VAT do opłat egzekucyjnych może prowadzić do nieproporcjonalnego wzrostu kosztów postępowania i jest sprzeczne z wolą ustawodawcy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, podatek VAT nie może być doliczany do opłaty egzekucyjnej, ponieważ brak jest przepisu prawnego, który wyraźnie na to zezwala.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak jest podstaw prawnych do doliczania VAT do opłat egzekucyjnych. Podkreślono, że wola ustawodawcy podwyższenia należności o VAT jest zwykle wyrażana wprost w przepisie. Doliczanie VAT do opłat egzekucyjnych, które mają maksymalne wysokości określone w ustawie, jest niedopuszczalne i stanowi próbę przerzucenia obowiązku podatkowego na uczestników postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
dłużnik M. K. (pośrednio, poprzez utrzymanie w mocy postanowienia sądu rejonowego)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. N. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| M. K. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| K. K. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| A. K. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Ostrowie Wielkopolskim U. K. | instytucja | skarżący (w zażaleniu) |
Przepisy (7)
Główne
u.k.s.e.
Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji
Ustawa określa maksymalne wysokości opłat egzekucyjnych, co wyklucza ich powiększanie o podatek VAT bez wyraźnego przepisu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
u.k.s.c. art. 89 § ust. 4
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Przykład przepisu, gdzie podwyższenie należności o VAT jest wyraźnie wskazane.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu § § 4 ust. 3
Przykład przepisu, gdzie podwyższenie należności o VAT jest wyraźnie wskazane.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu § § 4 ust. 3
Przykład przepisu, gdzie podwyższenie należności o VAT jest wyraźnie wskazane.
k.p.c. art. 1025 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak przepisu prawnego zezwalającego na doliczenie podatku VAT do opłaty egzekucyjnej. Opłaty egzekucyjne mają maksymalne wysokości określone w ustawie, co wyklucza ich powiększanie. Doliczanie VAT stanowi próbę przerzucenia obowiązku podatkowego na uczestników postępowania. Stanowisko Sądu Najwyższego w sprawie III ZS 10/15 potwierdza brak możliwości doliczania VAT do opłat egzekucyjnych.
Odrzucone argumenty
Podatek VAT powinien być doliczany do opłat egzekucyjnych. Interpretacja indywidualna i biuletyn informacyjny nie stanowią wiążącej podstawy do obliczenia podatku. Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji nie zawiera regulacji zakazujących doliczania VAT.
Godne uwagi sformułowania
brak jest przepisu, który umożliwiałby doliczenie do opłaty egzekucyjnej podatku VAT nie sposób podzielić stanowiska Komornika Sądowego zawartego w zażaleniu, że nie ma żadnych podstaw do przyjęcia, iż jedynie wyraźny zapis ustawowy stanowiący, iż w opłacie egzekucyjnej zawiera się podatek VAT, umożliwiałby nie doliczanie do opłat egzekucyjnych podatku VAT doliczanie podatku VAT do czynności egzekucyjnych jest nieuzasadnione, skoro brak jest przepisu wyraźnie dającego Komornikom Sądowym takie uprawnienie nie jest dopuszczalne pobranie wyższej opłaty niż w jej maksymalnej, ustawowej, wysokości Przeciwne stanowisko jest niczym innym, jak próbą przerzucania na uczestników postępowania egzekucyjnego obowiązku podatkowego nałożonego na organ egzekucyjny doliczenie do opłaty egzekucyjnej 23 % podatku VAT, zwłaszcza w sprawach dotyczących niewielkich wyegzekwowanych kwot może spowodować, że wierzyciel np. w sprawach alimentacyjnych będzie miał koszty egzekucyjne (...) wyższe od zasądzonej kwoty
Skład orzekający
Wojciech Vogt
przewodniczący
Barbara Mokras
sędzia-sprawozdawca
Janusz Roszewski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie braku podstaw prawnych do doliczania podatku VAT do opłat egzekucyjnych pobieranych przez komorników sądowych."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego i interpretacji obowiązujących w dacie orzeczenia. Może być istotne w kontekście ewentualnych zmian legislacyjnych lub odmiennych interpretacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu kosztów egzekucyjnych i podatku VAT, który może dotyczyć wielu wierzycieli i dłużników. Interpretacja sądu jest jasna i ma praktyczne znaczenie.
“Czy komornik może doliczyć VAT do opłat egzekucyjnych? Sąd Okręgowy odpowiada: NIE!”
Sektor
prawo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Cz 412/16 POSTANOWIENIE K. , dnia 29 czerwca 2016 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: S.S.O. Wojciech Vogt Sędziowie: S.S.O. Barbara Mokras – spr. S . S.O. Janusz Roszewski po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2016 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzyciela A. N. z udziałem dłużników M. K. , K. K. , A. K. na skutek skargi dłużnika M. K. na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ostrowie Wielkopolskim U. K. w postaci postanowienia z dnia 15 marca 2016 r. w sprawie Km 1335/03 w przedmiocie zażalenia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ostrowie Wielkopolskim U. K. na postanowienie Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 20 kwietnia 2016 r., sygn. akt I Co 409/16 postanawia: oddalić zażalenie. S.S.O. Barbara Mokras S.S.O. Wojciech Vogt S . S.O. Janusz Roszewski Sygn. akt II Cz 412/16 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2016 r. Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim uwzględnił skargę na czynność komornika zmieniając postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ostrowie Wielkopolskim U. K. z dnia 20 kwietnia 2016 r., wydane w sprawie Km 1335/03, ustalając opłatę stosunkową bez podatku od towarów i usług VAT. W uzasadnieniu wskazano, iż w obowiązującym porządku prawnym brak jest przepisu, który umożliwiałby doliczenie do opłaty egzekucyjnej podatku VAT, który zobowiązany jest odprowadzać Komornik Sądowy. Zażalenie na powyższe orzeczenie złożył Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Ostrowie Wielkopolskim U. K. zaskarżając je w zakresie punktu 1 i domagając się utrzymania w mocy całego zaskarżonego postanowienia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ostrowie Wielkopolskim U. K. z dnia 15 marca 2016 r. wydanego w sprawie Km 1335/03. W uzasadnieniu wskazano, że interpretacja indywidualna nie jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa. Skarżący zauważył również, że ustawa o komornikach sądowych i egzekucji nie zawiera żadnej regulacji w zakresie obowiązku odprowadzania przez komornika sądowego podatku VAT a charakter tej daniny publicznej nakazuje przyjąć, iż powinna ona zostać doliczona do opłat egzekucyjnych. Sąd Okręgowy, zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Analizując zarzuty podniesione w zażaleniu oraz argumenty uzasadnienia zaskarżonego postanowienia na wstępie podzielić należy stanowisko Sądu Rejonowego, iż rolą Sądu rozpoznającego niniejszą skargę nie jest ocena istnienia obowiązku ponoszenia przez Komorników Sądowych ciężaru podatku od towarów i usług (VAT). Rolą Sądu jest natomiast zbadanie wysokości ustalonej zaskarżonym postanowieniem opłaty co w sposób oczywisty implikuje konieczność rozstrzygnięcia czy podatek VAT mieści się w opłacie egzekucyjnej obliczonej na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z 2015 r. poz. 790 ze zm.), a w konsekwencji czy podatek ten powinien zostać doliczony do ustalonej opłaty egzekucyjnej. Podkreślenia wymaga, że z uwagi na brak jasnych i precyzyjnych regulacji prawnych w tym zakresie wspomniana kwestia może budzić wątpliwości, tym niemniej doliczanie podatku VAT do czynności egzekucyjnych jest nieuzasadnione, skoro brak jest przepisu wyraźnie dającego Komornikom Sądowym takie uprawnienie. W ocenie Sądu Okręgowego nie sposób podzielić stanowiska Komornika Sądowego zawartego w zażaleniu, że nie ma żadnych podstaw do przyjęcia, iż jedynie wyraźny zapis ustawowy stanowiący, iż w opłacie egzekucyjnej zawiera się podatek VAT, umożliwiałby nie doliczanie do opłat egzekucyjnych podatku VAT. Analiza analogicznych regulacji prawnych prowadzi do zupełnie przeciwnego wniosku, a mianowicie iż wola ustawodawcy podwyższenia należności o podatek od towarów i usług VAT wyrażana jest zwykle wprost w przepisie [por. np. art. 89 ust. 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. 2016 r., poz. 623), § 4 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015 r., poz. 1801), § 4 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. 2015, poz. 1805)]. Wskazania wymaga, że w obecnym stanie prawnym doliczenie do opłaty egzekucyjnej podatku VAT zmierza w istocie do podwyższenia opłat egzekucyjnych, które w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji określone zostały w wysokości maksymalnej. Tym samym nie jest dopuszczalne pobranie wyższej opłaty niż w jej maksymalnej, ustawowej, wysokości. Przeciwne stanowisko jest niczym innym, jak próbą przerzucania na uczestników postępowania egzekucyjnego obowiązku podatkowego nałożonego na organ egzekucyjny. Zauważenia wymaga również pewnego rodzaju niekonsekwencja zaprezentowana w treści zażalenia z jednej strony bowiem skarżąca kwestionując powołanie się przez Sąd na interpretację indywidualną oraz biuletyn informacyjny, błędnie nazwany w zażaleniu broszurą, w którym wskazano wprost, że podatek od towarów i usług (VAT) mieści się w opłacie egzekucyjnej i nie może być doliczany do opłaty egzekucyjnej wskazała, że dokumenty te nie stanowią wiążącej interpretacji prawa podatkowego oraz podstawy obliczenia należnego podatku. W dalszej części zażalenia skarżąca powołuje się na Interpretację Ogólną Ministra Finansów Nr PTI.050.1.2015.LJU.19 z dnia 9 czerwca 2015 r., która po pierwsze dotyczy jedynie obowiązku odprowadzania przez Komorników Sądowych podatku VAT a nadto właśnie do której podmiot ją wydający opublikował wspomniany biuletyn informacyjny, będący zatem ściśle związany i szczegółowo wskazujący na konsekwencje wydania wspomnianej Interpretacji Ogólnej Ministra Finansów. Odnosząc się do stanowiska zażalenia zauważenia nadto wymaga, że Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 grudnia 2015 r. (sygn. akt III ZS 10/15, www.sn.pl ) wskazał wprost, że „doliczenie do opłaty egzekucyjnej 23 % podatku VAT, zwłaszcza w sprawach dotyczących niewielkich wyegzekwowanych kwot może spowodować, że wierzyciel np. w sprawach alimentacyjnych będzie miał koszty egzekucyjne (zaspokajane w pierwszej kolejności zgodnie z art. 1025 § 1 k.p.c. ) wyższe od zasądzonej kwoty, a w sprawach o dużej wartości – koszty egzekucyjne będą powiększone o znaczną kwotę; we wszystkich sprawach - znacznie wyższe niż wynika to z woli ustawodawcy” . Stanowisko Sądu Najwyższego jest zatem jasne i konsekwentne, a wydźwięku tego orzeczenia w żaden sposób nie zmienia fakt uchylenia uchwały Krajowej Rady Komorniczej i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Zdaniem Sądu Okręgowego również wskazane stanowisko Sądu Najwyższego potwierdza pogląd, że w obecnym stanie prawnym podatek VAT winien zawierać się już w opłatach przewidzianych w przepisach ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji . Mając na uwadze powyższe rozważania nie sposób podzielić stanowiska zażalenia o czym na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji postanowienia. S.S.O. Barbara Mokras S.S.O. Wojciech Vogt S . S.O. Janusz Roszewski
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI