II CZ 412/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił postanowienie komornika o zwrocie wniosku egzekucyjnego, uznając, że przekształcenie spółki z o.o. w spółkę akcyjną nie wymaga nowego tytułu wykonawczego.
Wierzyciel złożył skargę na czynność komornika, który zwrócił wniosek o wszczęcie egzekucji z powodu braku tytułu wykonawczego na rzecz spółki akcyjnej, która powstała w wyniku przekształcenia spółki z o.o. Sąd Rejonowy oddalił skargę. Sąd Okręgowy zmienił to postanowienie, uchylając czynność komornika. Uznał, że przekształcenie spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową jest kontynuacją tego samego podmiotu, a nie sukcesją prawną, co oznacza, że dotychczasowy tytuł wykonawczy pozostaje ważny.
Sprawa dotyczyła skargi wierzyciela na czynność Komornika Sądowego, który zwrócił wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Komornik uznał, że wierzyciel, spółka akcyjna powstała w wyniku przekształcenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, powinien przedstawić tytuł wykonawczy z klauzulą wykonalności na swoją rzecz. Sąd Rejonowy w Wałbrzychu oddalił skargę wierzyciela. Sąd Okręgowy w Świdnicy, rozpoznając zażalenie wierzyciela, zmienił zaskarżone postanowienie. Sąd Okręgowy stwierdził, że przekształcenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę akcyjną, zgodnie z przepisami Kodeksu spółek handlowych (art. 552 k.s.h.), powoduje powstanie spółki przekształconej i ustanie bytu spółki przekształcanej, ale przy zachowaniu ciągłości prawnej. Sąd uznał, że w takiej sytuacji zachodzi tożsamość podmiotowa, a nie sukcesja prawna, co oznacza, że dotychczasowy tytuł wykonawczy pozostaje ważny i nie jest wymagane uzyskanie nowego tytułu z klauzulą wykonalności na rzecz spółki przekształconej. Sąd Okręgowy powołał się na pogląd wyrażony przez Sąd Apelacyjny w Łodzi, odróżniając sytuację przekształcenia spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową od przekształcenia przedsiębiorcy w spółkę kapitałową, gdzie może dochodzić do następstwa prawnego. W konsekwencji, sąd uchylił czynność komornika jako nieuzasadnioną i zasądził od dłużnika na rzecz wierzyciela koszty postępowania za skargę i zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przekształcenie spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową jest kontynuacją tego samego podmiotu, a nie sukcesją prawną, dlatego dotychczasowy tytuł wykonawczy pozostaje ważny.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że przekształcenie spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową następuje z chwilą wpisu do rejestru spółki przekształconej i z tą chwilą przestaje istnieć spółka przekształcana, ale zachowana jest ciągłość bytu prawnego. W takiej sytuacji zachodzi tożsamość podmiotowa, a nie następstwo prawne, co oznacza, że nie jest wymagane uzyskanie nowego tytułu wykonawczego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie czynności komornika i zasądzenie kosztów
Strona wygrywająca
(...) S.A.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) S.A. | spółka | wierzyciel |
| B. J. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Wałbrzychu M. J. | organ_państwowy | czynność komornika |
Przepisy (11)
Główne
k.p.c. art. 788 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Błędnie zinterpretowany przez Sąd Rejonowy w kontekście przekształcenia spółki z o.o. w spółkę akcyjną, gdyż nie dochodzi do następstwa prawnego w tym przypadku.
k.s.h. art. 552
Kodeks spółek handlowych
Przepis wskazujący, że spółka przekształcana staje się spółką przekształconą, co oznacza zachowanie bytu prawnego i ciągłość.
k.s.h. art. 553 § § 1
Kodeks spółek handlowych
Wskazuje na przyjęcie zasady kontynuacji, a nie sukcesji, w przypadku przekształcenia spółki kapitałowej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowany do kosztów postępowania w sprawach ze skargi na czynności komornika.
k.p.c. art. 770
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania w sprawie ze skargi na czynności komornika.
Dz.U.2013.490 j.t. art. § 10 § ust.1 pkt. 8
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu
Dz.U.2015.1804 art. § 21
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Dz.U.2015.1804 art. § 8 § ust. 1 pkt. 8
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Dz.U.2015.1804 art. § 10 § ust 2 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przekształcenie spółki z o.o. w spółkę akcyjną jest kontynuacją tego samego podmiotu, a nie sukcesją prawną. Dotychczasowy tytuł wykonawczy z klauzulą wykonalności pozostaje ważny po przekształceniu spółki.
Odrzucone argumenty
Wymóg przedstawienia nowego tytułu wykonawczego z klauzulą wykonalności na rzecz spółki przekształconej (argument sądu pierwszej instancji).
Godne uwagi sformułowania
przekształcenie spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową powoduje powstanie spółki przekształconej i obowiązek wykreślenia spółki przekształcanej przekształcenie następuje z chwilą wpisu do rejestru spółki przekształconej i z tą chwilą przestaje również istnieć spółka przekształcana, niezależnie od daty faktycznego wykreślenia na podstawie zebranych w sprawie dokumentów należało stwierdzić, iż nastąpiła jedynie zmiana formy prawnej, w jakiej dotychczas prowadzona była działalność przez wierzyciela w takiej sytuacji na zasadach kontynuacji przyjmuje się w doktrynie, iż spółka przekształcana i spółka przekształcona to ten sam podmiot prawa funkcjonujący jedynie w innej formie prawnej nie można zatem przyjąć, iż w wyniku przekształcenia na podstawie wskazanych przepisów dochodzi do następstwa prawnego
Skład orzekający
Piotr Rajczakowski
przewodniczący
Jerzy Dydo
sędzia
Agnieszka Terpiłowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przekształcenia spółek kapitałowych i ich wpływu na tytuły wykonawcze w postępowaniu egzekucyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie przekształcenia spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową, a nie innych form sukcesji praw.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla obrotu gospodarczego – jak przekształcenie spółki wpływa na postępowanie egzekucyjne i czy wymaga zmiany tytułu wykonawczego. Rozstrzygnięcie jest klarowne i korzystne dla spółek przechodzących restrukturyzację.
“Przekształcasz spółkę? Twój tytuł wykonawczy nadal jest ważny!”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt II Cz 412/16 POSTANOWIENIE Dnia 16 maja 2016r. Sąd Okręgowy w Świdnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący SSO Piotr Rajczakowski Sędziowie: SO Jerzy Dydo SO Agnieszka Terpiłowska po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzyciela (...) S.A ” we W. przy udziale dłużniczka B. J. w przedmiocie skargi na czynności Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Wałbrzychu M. J. sygn. akt Km 2742/15 na skutek zażalenia wierzyciela na postanowienie Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 11 stycznia 2016 r., sygn. akt I Co 2240/15 postanawia: I. zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że uchylić zaskarżoną skargą czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Wałbrzychu M. J. - zarządzenie z dnia 19 listopada 2015r. o zwrocie wierzycielowi wniosku z dnia 19 października 2015r. o wszczęcie postępowania egzekucyjnego i zasadzić od dłużnika B. J. na rzecz wierzyciela (...) S.A. ” we W. kwotę 220 zł kosztów postępowania wywołanego wniesieniem skargi; II. zasądzić od dłużnika B. J. na rzecz wierzyciela (...) S.A. ” we W. kwotę 150 zł kosztów postępowania zażaleniowego. (...) UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 stycznia 2016 r., Sąd Rejonowy w Wałbrzychu oddalił skargę wierzyciela na zarządzenie z dnia 19 listopada 2015r. Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Wałbrzychu M. J. . Komornik zaskarżonym skargą zarządzeniem zwrócił wniosek wierzyciela o wszczęcie postępowania egzekucyjnego z uwagi na brak przedstawienia przez wierzyciela tytułu wykonawczego z klauzulą wykonalności na rzecz wierzyciela. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż uprawnionym do wszczęcia postępowania egzekucyjnego pozostaje wierzyciel oznaczony w tytule wykonawczym a przejście praw i obowiązków powinno mieć odzwierciedlenie w tytule wykonawczym. Organ egzekucyjny nie jest zaś uprawniony do rozstrzygania przeciwko komu czy na też na kogo rzecz ma być prowadzona egzekucja. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył wierzyciel zaskarżając postanowienie w całości i zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść postanowienia, to jest art. 788 § 1 k.p.c. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż znajduje on zastosowanie również w przypadku przekształcenia spółki z ograniczona odpowiedzialnością w spółkę akcyjną. Mając powyższy zarzut na uwadze skarżący wniósł o: 1. zmianę zaskarżonego postanowienia i uwzględnienie skargi; 2. zasądzenie od dłużnika na rzecz wierzyciela kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego w tym postępowania według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył: Zażalenie pozostawało uzasadnione. Z tytułu wykonawczego załączonego do akt Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Wałbrzychu M. J. sygn. akt Km 2742/15 wynika, iż tytuł egzekucyjny – nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym został wydany w dniu 23 marca 2001r. przez Sąd Rejonowy dla Wrocławia Śródmieścia. Z tytułu wynika, iż wierzycielem pozostawała (...) S.A. we W. . Pierwotnie klauzula wykonalności została nadana w dniu 21 sierpnia 2001r. na rzecz w/w wierzyciela. Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2007r. nadana został tytułowi egzekucyjnemu klauzula wykonalności na rzecz następcy wierzyciela (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością we W. . Z załączonego do niniejszych akt odpisu pełnego z (...) wnioskodawcy i aktualnych zapisów w (...) wynika, iż (...) Spółka Akcyjna we W. powstała na skutek przekształcenia spółki (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (zarejestrowanej w (...) pod nr (...) ) w (...) Spółkę Akcyjną na podstawie uchwały zgromadzenia wspólników (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością we W. z dnia 15 stycznia 2008r. Spółka Akcyjna została zarejestrowana w Rejestrze Przedsiębiorców (...) w dniu 19.02.2008r. Z danych z Rejestru Przedsiębiorców odnoszących się do Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością wynika jedynie, iż dnia 17 listopada 2008r. Spółka została wykreślona z rejestru. Rozbieżność w czasie wykreślenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z rejestracją spółki akcyjnej nie ma jednak znaczenia, jako że wykreślenie z rejestru ma charakter już jedynie deklaratoryjny. Przekształcenie spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową powoduje powstanie spółki przekształconej i obowiązek wykreślenia spółki przekształcanej ( art. 552 k.s.h. ). Przekształcenie następuje z chwilą wpisu do rejestru spółki przekształconej i z tą chwilą przestaje również istnieć spółka przekształcana, niezależnie od daty faktycznego wykreślenia. Na podstawie zebranych w sprawie dokumentów należało stwierdzić, iż nastąpiła jedynie zmiana formy prawnej, w jakiej dotychczas prowadzona była działalność przez wierzyciela. W takiej sytuacji na zasadach kontynuacji przyjmuje się w doktrynie, iż spółka przekształcana i spółka przekształcona to ten sam podmiot prawa funkcjonujący jedynie w innej formie prawnej. Sąd Okręgowy podziela w tym zakresie wyrażony pogląd przez Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z dnia 11 października 2012r. (sygn. akt I ACa 620/12, Lex), iż przepisy art. 552 k.s.h. i art. 553 § 1 k.s.h. wskazują, iż ustawodawca zdecydował się na przyjęcie zasady kontynuacji a nie sukcesji i w konsekwencji spółka przekształcana staje się spółką przekształconą, i zmienia jedynie formę prawna przy zachowaniu bytu prawnego. Nie można zatem przyjąć, iż w wyniku przekształcenia na podstawie wskazanych przepisów dochodzi do następstwa prawnego. Powołana przez Sąd pierwszej instancji uchwała SN z dnia 26 lutego 2015r. (sygn. akt III CZP 106/14, Lex) odnosi się do innego stanu faktycznego, w którym następowało przekształcenie przedsiębiorcy w spółkę kapitałową. Przekształcenie nie prowadzi w takich okolicznościach, co oczywiste do utraty bytu przez podmiot przekształcany a jedynie do wykreślenia przedsiębiorcy z (...) ( art. 584 1 § 1 k.s.h. ). W uzasadnieniu cytowanego orzeczenia Sąd Najwyższy wskazywał, iż w takim stanie faktycznym w zakresie praw i obowiązków, które dotychczas przysługiwały przedsiębiorcy, a które z dniem przekształcenia stały się prawami i obowiązkami spółki przekształconej dochodzi do następstwa prawnego pomiędzy tymi podmiotami, które należy kwalifikować jako „przejście na inna osobę” uprawnienia i obowiązku w rozumieniu art. 788 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy podkreślił, iż pomiędzy przedsiębiorcą przekształcanym, a spółką przekształconą nie zachodzi tożsamość podmiotowa. W okolicznościach natomiast niniejszej sprawy i przekształcenia spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową zachodzi tożsamość podmiotowa i nie można przekształcenia kwalifikować jako sukcesji wymuszającej konieczność wykazywania przejścia uprawnień i uzyskania tytułu wykonawczego na rzecz spółki przekształconej. Nie było zatem podstaw do wzywania przez Komornika Sądowego do przedłożenia tytułu egzekucyjnego opatrzonego klauzulą wykonalności na rzecz (...) Spółki Akcyjnej i nie było zatem podstaw do zwrotu wniosku wobec nie dołączenia takiego tytułu wykonawczego przez wierzyciela. Mając powyższe na uwadze zaskarżone postanowienie podlegało zmianie poprzez uchylnie zaskarżonej czynności Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Wałbrzychu M. J. (na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. ). W sprawie ze skargi na czynności komornika o kosztach postępowania orzeka sąd na podstawie art. 770 k.p.c. , stosując odpowiednio na podstawie art. 13 § 2 k.p.c. , w niezbędnym zakresie przepisy o zwrocie kosztów procesu tj. art. 98-110 ( uchwała SN z dnia 29 lutego 1996 r., III CZP 17/96, LEX) O kosztach postępowania przed Sądem pierwszej instancji wywołanego wniesieniem skargi na czynność komornika orzeczono zatem na podstawie art. 770 k.p.c. obciążając obowiązkiem ich poniesienia dłużnika – wobec faktu, iż skarga wierzyciela została w całości uwzględniona. Zasądzona została w tym zakresie kwota 220 zł, w tym kwota 100 zł tytułem opłaty sądowej i kwota 120 zł tytułem zastępstwa procesowego w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi (na podstawie § 10 ust.1 pkt. 8 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu Dz.U.2013.490 j.t. stosowanego na podstawie § 21 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych - Dz.U.2015.1804 ). O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na tej samej podstawie obciążając obowiązkiem ich poniesienia dłużnika. Zasądzona została kwota 150 zł, w tym kwota 30 zł tytułem opłaty sądowej od zażalenia i kwota 120 zł kosztów zastępstwa w postępowaniu zażaleniowym (na podstawie § 8 ust. 1 pkt. 8 w zw. z § 10 ust 2 pkt 1 cyt. Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych). (...)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI