I CO 172/16

POSTANOWIENIE Dnia 28 czerwca 2016 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Leszek Dąbek Sędziowie SO Barbara Braziewicz (spr.) SO Roman Troll po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 czerwca 2016 r. w Gliwicach sprawy z wniosku (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego (...) w W. przeciwko dłużnikowi T. M. ( M. ) o nadanie klauzuli wykonalności na skutek zażalenia wierzyciela na postanowienie Sądu Rejonowego w Jastrzębiu-Zdroju z dnia 7 marca 2016 r., sygn. akt I Co 172/16 p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie. SSO Roman Troll SSO Leszek Dąbek SSO Barbara Braziewicz UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 marca 2016 r. Sąd Rejonowy w Jastrzębiu-Zdroju oddalił wniosek (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W. o nadanie na jego rzecz klauzuli wykonalności tytułowi wykonawczemu, który stanowi nakaz zapłaty wydany przez Sąd Rejonowy w Lublinie w dniu 18 czerwca 2014 r. w sprawie sygn. VI Nc-e 804408/14, wystawiony pierwotnie na rzecz (...) Spółki Akcyjnej w G. . W uzasadnieniu Sąd wskazał, że dokumenty przedłożone przez wnioskodawcę nie spełniają wymogów art. 788 § 1 k.p.c. , albowiem załączony do wniosku uwierzytelniony odpis umowy spółki komandytowej i umowy przelewu wierzytelności nie wskazują konkretnych praw i wierzytelności podlegających wniesieniu jako wkład niepieniężny i podlegających przeniesieniu. Prawa te zostały określone w załącznikach do wyżej wskazanych umów, na którym brak jest jakiejkolwiek adnotacji notariusza o osobach podpisanych na oryginałach wykazów wierzytelności. W ocenie Sądu pierwszej instancji załączniki te nie są dokumentami prywatnymi z podpisami urzędowo poświadczonymi. Ponadto Sąd meriti wskazał, iż dołączone do wniosku poświadczenia dokumentów przez notariuszy nie wskazują jakiego konkretnego dokumentu owe poświadczenia dotyczą. Nie wskazują zwłaszcza, iż dotyczą także spisu wierzytelności, a także nie zostały takie poświadczenia połączone w sposób trwały z załącznikiem (spisem wierzytelności). Zażalenie na to postanowienie wniósł wnioskodawca domagając się jego zmiany i uwzględnienia wniosku, nadto wniósł o zasądzenie od dłużniczki na jego rzecz kosztów postępowania klauzulowego i zażaleniowego. Zaskarżanemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, braku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, które polegało na uznaniu, że powód nie wykazał faktu przejścia uprawnień w stosunku do dłużniczki, podczas gdy wierzyciel przejście uprawnień wykazał. W uzasadnieniu argumentował, że do wniosku o nadanie klauzuli wykonalności na swoją rzecz przedłożył dokumenty dowodzące przejścia uprawnień na jego rzecz, tj. poświadczone za zgodność z oryginałem odpisy umowy sprzedaży wierzytelności i aneksu do umowy z podpisami poświadczonymi notarialnie. Tym samym w pełni zrealizował przesłanki warunkujące nadanie na jego rzecz klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu wydanemu przeciwko dłużniczce zgodnie z regulacją art. 788 §1 k.p.c. . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne, a rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego należy uznać za trafne. Sąd Rejonowy zasadnie stwierdził, że dokumenty przedłożone przez wnioskodawcę nie spełniają wymogów art. 788 § 1 k.p.c. Zgodnie z art. 788 § 1 k.p.c. jeżeli uprawnienie lub obowiązek po powstaniu tytułu egzekucyjnego lub w toku sprawy przed wydaniem tytułu przeszły na inną osobę, sąd nada klauzulę wykonalności na rzecz lub przeciwko tej osobie, gdy przejście to będzie wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Wnioskodawca z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności przedłożył m.in. umowę spółki komandytowej i umowę przelewu wierzytelności oraz wyciągi z załączników do niniejszych umów. Informacja, że T. M. jest dłużnikiem wnioskodawcy wynika z załącznika do umowy spółki, jak i umowy przelewu. Dołączone załączniki jednak nie zostały przez strony umowy podpisane, a nawet nie widnieją na nich parafy, a załączone do wniosku poświadczenie notarialne nie wymienia dokumentów, na jakich podpisy zostały poświadczone. W pierwszej kolejności zaznaczyć trzeba, że w obu umowach nie wskazano konkretnych praw i wierzytelności podlegających przeniesieniu. Prawa te zostały określone w załącznikach. W ocenie Sądu Okręgowego przedłożone wykazy wierzytelności – załączniki w części dotyczącej dłużników, w ogóle nie noszą cech dokumentu, gdyż nie zawierają podpisów jego wystawcy. Podpis pod dokumentem jest natomiast jego cechą konstytuującą. W przypadku dokumentów urzędowych podpis pod dokumentem przynależy do „przepisanej formy” tych dokumentów. W polskim systemie prawnym generalnie nie istnieje taki dokument urzędowy, co do którego przepisy o jego formie nie wymagałyby złożenia pod nim podpisu przez upoważnioną osobę. Nadto z art. 245 i 253 k.p.c. wynika, że także dokument prywatny musi zawierać podpis wystawcy. Wyjątki, w których wystawca dokumentu jest zwolniony od obowiązku podpisania lub od obowiązku złożenia podpisu własnoręcznego (i zastąpienia go podpisem mechanicznym) i jedynie w tych przypadkach można mówić o istnieniu dokumentu, pomimo braku podpisu w ogóle bądź braku podpisu własnoręcznego - są ściśle określone przepisami (np. art. 328 § 2 k.s.h. , art. 921 10 § 2 k.c. i inne). Istnienie przepisów szczególnych potwierdza a contrario , iż w każdym innym wypadku dokument, by był dokumentem musi być podpisany i to własnoręcznie - przez wystawcę. Podpisanie bowiem dokumentu służy identyfikacji wystawcy z treścią pisma. Oczywistym jest fakt pozostawania podpisu znakiem własnoręcznym. Wyklucza się przy tym uznanie za podpis tzw. facsimile - parafy. Powszechnie przyjmuje się, że podpis w zasadzie oprócz wyrażenia co najmniej niezupełnie czytelnego nazwiska, winien charakteryzować się indywidualnymi cechami osoby składającej (por. także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 kwietnia 2009r., sygn. II CSK 557/08). Wykaz wierzytelności (załącznik) nie został więc sporządzony w formie przewidzianej w art. 788 § 1 k.p.c. , bowiem nie został opatrzony wymaganymi przez ten przepis podpisami urzędowo poświadczonymi. Nadto, należy zauważyć, iż w załączonych do wniosku poświadczeniach notarialnych: Repertorium A nr 7106/2015 precyzyjnie nie wymieniono dokumentów, na jakich podpisy zostały poświadczone (w poświadczeniach tych jedynie odnotowano „Poświadczam, że podpisy pod treścią załączonego dokumentu złożyli własnoręcznie (…)”). Brak jest więc podstaw do przyjęcia, że poświadczenia te dotyczą podpisów i paraf złożonych na umowach i wyciągach z załączników. Tym bardziej iż, przedłożone poświadczenia notarialne wraz z przedłożonymi wyciągami i załącznikami nie stanowią scalonego kompletu dokumentów opatrzonego pieczęciami notariusza, czego jednak nie usprawiedliwia podniesiona przez żalącego masowość obrotu. Wobec powyższego stwierdzić należy, że wnioskodawca nie wypełnił przesłanek z art. 788 § 1 k.p.c. Z tych względów, a także mając na uwadze argumentację Sądu Rejonowego, oddalono zażalenie na skutek nie stwierdzenia wad zaskarżonego postanowienia wskazanych w zażaleniu przez wierzyciela i podlegających uwzględnieniu z urzędu. Reasumując, zażalenie jako bezzasadne podlega oddaleniu w oparciu o art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c. SSO Roman Troll SSO Leszek Dąbek SSO Barbara Braziewicz