Orzeczenie · 2019-05-16

II Cz 374/19

Sąd
Sąd Okręgowy w Świdnicy
Miejsce
Świdnica
Data
2019-05-16
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
księgi wieczysteprawo własnościpostępowanie wieczystoksięgowenabycie spadkupowaga rzeczy osądzonejzażalenienieruchomość rolna

Sąd Okręgowy w Świdnicy rozpoznał zażalenia wnioskodawczyni Ł. G. oraz uczestniczki postępowania M. K. na postanowienie Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 22 lutego 2019 r., którym odrzucono wniosek Ł. G. o wpis prawa własności do księgi wieczystej. Sąd Rejonowy uzasadnił odrzucenie wniosku tym, że dotyczył on tych samych podmiotów i miał tę samą podstawę (postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku), co wniosek już prawomocnie rozstrzygnięty, na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc i art. 509 § 1 kpc. Wnioskodawczyni i uczestniczka zarzuciły naruszenie przepisów postępowania wieczystoksięgowego oraz błąd w ustaleniach faktycznych, domagając się zmiany postanowienia i uwzględnienia wniosku. Sąd Okręgowy oddalił zażalenia jako oczywiście nieuzasadnione. Podkreślono, że powaga rzeczy osądzonej w postępowaniu nieprocesowym dotyczy postanowień co do istoty sprawy i wymaga identyczności stron, przedmiotu rozstrzygnięcia oraz podstawy sporu. Sąd wskazał, że pierwotny wpis z 14 czerwca 2016 r. na podstawie postanowień z (...) i (...) nie został zaskarżony. Nowy wniosek skarżących, oparty na tych samych okolicznościach, zmierzał do zmiany prawomocnego wpisu, co jest niedopuszczalne. Sąd wyjaśnił również kwestię dziedziczenia gospodarstwa rolnego po K. S. i A. S. (1), wskazując, że na podstawie postanowienia z (...) gospodarstwo nabył w całości A. S. (1), a następnie na podstawie testamentu Z. S., co wyklucza możliwość wpisu udziałów na rzecz skarżących na podstawie postanowienia z (...) . Postępowanie wieczystoksięgowe nie może służyć rozstrzyganiu sporów o prawo. W związku z tym zażalenia zostały oddalone.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących powagi rzeczy osądzonej w postępowaniu wieczystoksięgowym oraz zakresu kognicji sądu w sprawach o wpis do księgi wieczystej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji dziedziczenia nieruchomości rolnej i zastosowania przepisów o powadze rzeczy osądzonej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wniosek o wpis prawa własności do księgi wieczystej, oparty na tych samych dokumentach co poprzedni wniosek, który został prawomocnie rozstrzygnięty, podlega odrzuceniu na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 kpc z uwagi na powagę rzeczy osądzonej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek taki podlega odrzuceniu, ponieważ postępowanie wieczystoksięgowe nie może służyć rozstrzyganiu sporów o prawo, a ponowne rozpatrywanie kwestii prawomocnie osądzonych jest niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy podkreślił, że postępowanie wieczystoksięgowe ma ograniczony zakres kognicji i nie służy rozstrzyganiu sporów o prawo. Powaga rzeczy osądzonej dotyczy prawomocnych postanowień co do istoty sprawy, a ponowne wnioskowanie o wpis na podstawie tych samych okoliczności, które były już przedmiotem oceny i zakończyły się prawomocnym wpisem, jest niedopuszczalne.

Czy postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po K. S. (matce) może stanowić podstawę do wpisu udziałów w prawie własności nieruchomości na rzecz jej córek (wnioskodawczyni i uczestniczki), jeśli nieruchomość ta stanowiła małżeńską wspólność ustawową i została w całości nabyta przez ojca (A. S. (1)) na podstawie testamentu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie postanowienie nie stanowi podstawy do wpisu udziałów na rzecz córek, jeśli nieruchomość została w całości nabyta przez jednego z małżonków.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że nieruchomość stanowiła małżeńską wspólność ustawową. W postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku po K. S. wskazano, że gospodarstwo rolne (w tym przedmiotowa nieruchomość) odziedziczył w całości mąż A. S. (1). Następnie A. S. (1) nabył nieruchomość na podstawie testamentu w całości na rzecz Z. S. W związku z tym, domaganie się wpisu udziałów na rzecz córek na podstawie postanowienia o spadku po matce jest bezpodstawne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić zażalenia
Strona wygrywająca
Sąd Rejonowy w Wałbrzychu

Strony

NazwaTypRola
Ł. G.osoba_fizycznawnioskodawczyni
M. K.osoba_fizycznauczestniczka postępowania
Z. S.osoba_fizycznauczestnik postępowania
K. O.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia wniosku w sytuacji, gdy sprawa o to samo roszczenie między tymi samymi stronami została już prawomocnie osądzona.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o procesie do postępowania nieprocesowego.

k.p.c. art. 509 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wpisów w księgach wieczystych.

k.p.c. art. 626 § 8 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres rozpoznania sądu w postępowaniu wieczystoksięgowym.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Rozpoznanie zażalenia przez sąd drugiej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o wpis prawa własności dotyczy tych samych podmiotów i podstawy prawnej, co sprawa już prawomocnie osądzona. • Postępowanie wieczystoksięgowe nie służy rozstrzyganiu sporów o prawo. • Nieruchomość rolna została nabyta w całości przez ojca skarżących, a następnie przez Z. S., co wyklucza możliwość wpisu udziałów na rzecz skarżących na podstawie postanowienia o spadku po matce.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 626(9) kpc poprzez bezzasadne odrzucenie wniosku. • Zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych i błędnej oceny materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie wieczystoksięgowe nie może służyć rozstrzyganiu jakichkolwiek sporów o prawo ani w charakterze przesłanki rozstrzygnięcia, ani samego rozstrzygnięcia. • O powadze rzeczy osądzonej decyduje - poza identycznością stron (zainteresowanych) i identycznością przedmiotu rozstrzygnięcia - także tożsamość podstawy sporu.

Skład orzekający

Piotr Rajczakowski

przewodniczący

Aleksandra Żurawska

sędzia

Jerzy Dydo

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących powagi rzeczy osądzonej w postępowaniu wieczystoksięgowym oraz zakresu kognicji sądu w sprawach o wpis do księgi wieczystej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dziedziczenia nieruchomości rolnej i zastosowania przepisów o powadze rzeczy osądzonej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady postępowania wieczystoksięgowego i powagi rzeczy osądzonej, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i cywilnego.

Czy można ponownie dochodzić wpisu prawa własności, gdy sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst