II Cz 344/15

Sąd Okręgowy w SzczecinieSzczecin2015-03-17
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaokręgowy
klauzula wykonalnościbankowy tytuł egzekucyjnyzażaleniepostępowanie klauzulowewymogi formalneumowa kredytowapodsumowanie egzekucjiwierzycieldłużnik

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie wierzyciela na postanowienie o odmowie nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu z powodu nieprzedłożenia oryginału umowy kredytowej, w której zawarto oświadczenie dłużnika o poddaniu się egzekucji.

Wierzyciel złożył zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego, który oddalił jego wniosek o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu. Sąd Rejonowy uznał, że tytuł nie spełnia wymogów formalnych, w szczególności nie wykazano wymagalności roszczenia i terminu do wystąpienia o klauzulę. Sąd Okręgowy, rozpatrując sprawę merytorycznie, oddalił zażalenie, wskazując na inne uchybienia. Kluczowym błędem było przedłożenie przez wierzyciela jedynie kserokopii umowy kredytowej, zamiast oryginału lub uwierzytelnionego odpisu, co uniemożliwiło ocenę spełnienia przesłanek do nadania klauzuli wykonalności.

Sąd Okręgowy w Szczecinie rozpoznał sprawę z wniosku wierzyciela o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, po tym jak Sąd Rejonowy oddalił ten wniosek. Sąd pierwszej instancji wskazał na brak wykazania wymagalności roszczenia oraz terminu, do którego bank mógł wystąpić o klauzulę, zgodnie z oświadczeniem dłużnika. Wierzyciel zaskarżył to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. i Prawa bankowego, twierdząc, że sąd klauzulowy nie powinien badać wymagalności. Sąd Okręgowy, działając jako sąd merytoryczny, oddalił zażalenie, ale z innych powodów niż Sąd Rejonowy. Kluczową przesłanką do oddalenia wniosku było nieprzedłożenie przez wierzyciela oryginału lub uwierzytelnionego odpisu umowy kredytowej, w której zawarto oświadczenie dłużnika o poddaniu się egzekucji. Sąd uznał, że jedynie kserokopia tej umowy, niepotwierdzona przez uprawniony podmiot, nie spełnia wymogów formalnych. Brak ten uniemożliwił ocenę, czy zostały spełnione przesłanki warunkujące nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności, w tym wymogi z art. 786^2 k.p.c. oraz art. 97 Prawa bankowego. Sąd Okręgowy powołał się na analogiczne stanowisko Sądu Najwyższego w podobnych sprawach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przedłożenie jedynie kserokopii umowy kredytowej, niepotwierdzonej przez uprawniony podmiot, nie spełnia wymogów formalnych wniosku o nadanie klauzuli wykonalności.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że brak oryginału lub uwierzytelnionego odpisu umowy kredytowej uniemożliwia ocenę spełnienia przesłanek warunkujących nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności, powołując się na przepisy k.p.c. i orzecznictwo Sądu Najwyższego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

dłużnik M. J.

Strony

NazwaTypRola
wierzyciel (...) w G.innewierzyciel
M. J.osoba_fizycznadłużnik

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 786 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu: poddanie się egzekucji przez dłużnika oraz związek roszczenia z czynnością bankową lub zabezpieczeniem.

Prawo bankowe art. 96 § 2

Ustawa - Prawo bankowe

Określa wymogi formalne bankowego tytułu egzekucyjnego.

Prawo bankowe art. 97

Ustawa - Prawo bankowe

Dotyczy terminu do wystąpienia o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje rolę sądu drugiej instancji jako sądu merytorycznego.

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosuje przepisy dotyczące postępowań procesowych do innych postępowań.

k.p.c. art. 126 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa elementy pisma procesowego, w tym wymóg poparcia wniosku dowodem.

k.p.c. art. 130

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uzupełniania braków formalnych pisma.

k.c. art. 61 § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy skuteczności oświadczenia woli złożonego innej osobie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieprzedłożenie przez wierzyciela oryginału lub uwierzytelnionego odpisu umowy kredytowej, w której zawarto oświadczenie dłużnika o poddaniu się egzekucji, stanowi brak uniemożliwiający nadanie klauzuli wykonalności.

Odrzucone argumenty

Sąd klauzulowy nie może badać wymagalności roszczenia ani zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Wierzyciel wykazał wymagalność roszczenia poprzez wypowiedzenie umowy kredytowej. Załączona kserokopia umowy kredytowej, poświadczona przez specjalistę ds. (...) jest wystarczająca.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Odwoławczy jest sądem merytorycznym Kognicja sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu została określona w art. 786^2 k.p.c. i ogranicza się do sprawdzenia czy dłużnik poddał się egzekucji, czy roszczenie objęte bankowym tytułem egzekucyjnym wynika z czynności bankowej dokonanej bezpośrednio z bankiem lub z zabezpieczenia wierzytelności banku wynikającej z tej czynności a także czy treść bankowego tytułu egzekucyjnego odpowiada wymogom przewidzianym prawem wskazanych w art. 96 – 98 ustawy Prawo bankowe. Przedmiotowe oświadczenie o poddaniu się egzekucji określające kwotę do której bank może wystawić bankowy tytuł egzekucyjny oraz termin do którego może wystąpić do sądu z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności zostało zawarte w § 18 umowy kredytu gotówkowego nr (...). W tym stanie rzeczy było, zatem konieczne dostarczanie wraz z wnioskiem całej umowy kredytowej w oryginale bądź w odpisie poświadczonym przez upoważnione do tego podmioty.

Skład orzekający

Agnieszka Tarasiuk-Tkaczuk

przewodniczący

Tomasz Szaj

sędzia sprawozdawca

Karina Marczak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne dotyczące przedkładania dokumentów w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, w szczególności konieczność przedłożenia oryginału lub uwierzytelnionego odpisu umowy kredytowej zawierającej oświadczenie o poddaniu się egzekucji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku oryginału umowy kredytowej. Interpretacja przepisów o postępowaniu klauzulowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych w postępowaniu egzekucyjnym, które są kluczowe dla praktyków prawa bankowego i egzekucyjnego, choć nie ma szerszego znaczenia społecznego.

Koniec z kserówkami! Sąd Okręgowy wyjaśnia, jakie dokumenty są niezbędne do uzyskania klauzuli wykonalności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 344/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 marca 2015 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący SSO Agnieszka Tarasiuk- Tkaczuk Sędziowie SO Tomasz Szaj (spr.) SO Karina Marczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 marca 2015 roku w S. sprawy z wniosku wierzyciela (...) w G. przeciwko dłużnikowi M. J. o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu na skutek zażalenia wierzyciela na postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin – Centrum w Szczecinie z dnia 6 lutego 2015 r. w sprawie o sygn. akt VI Co 294/15 oddala zażalenie. (...) Sygn. akt II Cz 344/15 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 6 lutego 2015 r. Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie oddalił wniosek wierzyciela o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nr (...) z dnia (...) roku wystawionemu przeciwko dłużnikowi M. J. . W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że przedmiotem oceny sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu jest to, czy dłużnik poddał się egzekucji co do roszczeń dochodzonych powyższym tytułem egzekucyjnym oraz czy roszczenie objęte tytułem wynika z czynności bankowej dokonanej bezpośrednio z bankiem lub z zabezpieczenia wierzytelności banku wynikającej z tej czynności ( art. 786 2 § 1 k.p.c. ), a także weryfikacja tego, czy tytuł egzekucyjny spełnia wymogi formalne przewidziane w art. 96 ust. 2 ustawy Prawo bankowe . Przedmiotowy bankowy tytuł egzekucyjny nie spełnia warunków określonych w tych przepisach. Przesłanką niezbędną do uwzględnienia wniosku w niniejszej sprawie było bowiem stwierdzenie, iż wierzyciel wystąpił o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu w terminie oznaczonym w pisemnym oświadczeniu dłużnika o poddaniu się egzekucji. Sąd zwrócił uwagę, iż w oświadczeniu o poddaniu się egzekucji dłużnik oświadczył, iż bank będzie mógł wystąpić z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu w terminie do 3 lat liczonych od dnia rozwiązania umowy. Wnioskodawca nie przedstawił zaś żadnej dokumentacji, która zaświadczyłaby o tym, kiedy doszło do rozpoczęcia wymagalności zadłużenia. Brak jest zaś podstaw do przyznania takiego waloru załączonemu pismu banku z dnia 5 grudnia 2014 roku zatytułowanemu (...) , w którym bank wypowiedział zawartą z dłużnikiem umowę. Wierzyciel załączył wprawdzie potwierdzenie nadania przesyłki listowej do dłużnika w dniu 10 grudnia 2014 roku, nie wykazał jednak, iż oświadczenie o rozwiązaniu umowy kredytowej zostało złożone dłużnikowi, a zatem że miał on możliwość zapoznania się z jego treścią ( art. 61 § 1 k.c. ). Sąd Rejonowy stanął na stanowisku, że wierzyciel winien był wykazać fakt ziszczenia się owego zdarzenia. Powyższe postanowienie zaskarżył w całości wierzyciel, wnosząc o jego zmianę poprzez nadanie klauzuli wykonalności przedłożonemu b.t.e. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 804 k.p.c. oraz art. 786 2 k.p.c. w zw. z art. 96 i 97 ustawy Prawo bankowe . Skarżący podniósł, iż Sąd w toku postępowania klauzulowego jest organem egzekucyjnym a przez to nie może badać wymagalności oraz zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Tymczasem argumentacja Sądu Rejonowego oparta została na stwierdzeniu, że wierzyciel nie wykazał wymagalności roszczenia. Skarżący podniósł, iż załączył do wniosku odpis pisma wierzyciela z dnia 8 grudnia 2014 roku o wypowiedzeniu umowy kredytu gotówkowego z zachowaniem 30 dniowego okresu wypowiedzenia. Wskazany w art. 97 ust. 2 ustawy Prawo bankowe termin ma charakter terminu końcowego, do którego bank może wystąpić o nadanie klauzuli wykonalności bte. W oświadczeniu dłużnika wskazano termin końcowy,. Skarżący podniósł ponadto, iż umowa została zawarta w dniu 3 stycznia 2014 roku, a zatem nie jest możliwe aby upłynął okres 3 lat od jej rozwiązania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie podlegało oddaleniu, aczkolwiek u podstaw takiego rozstrzygnięcia legły inne przyczyny aniżeli te wskazane w uzasadnieniu Sądu Rejonowego. Wyjściowo wskazać należy, iż Sąd Odwoławczy jest sądem merytorycznym ( art. 382 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. ) i ma obowiązek rozważenia na nowo znajdujących się w aktach dokumentów pod kątem przesłanek warunkujących nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności. Kognicja sądu w postępowaniu o nadaniu klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu została określona w art. 786 2 k.p.c. i ogranicza się do sprawdzenia czy dłużnik poddał się egzekucji, czy roszczenie objęte bankowym tytułem egzekucyjnym wynika z czynności bankowej dokonanej bezpośrednio z bankiem lub z zabezpieczenia wierzytelności banku wynikającej z tej czynności a także czy treść bankowego tytułu egzekucyjnego odpowiada wymogom przewidzianym prawem wskazanych w art. 96 – 98 ustawy Prawo bankowe . Oznacza to, że w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu sąd klauzulowy bada nie tylko przesłanki z art. 786 2 § 1 k.p.c. ale także czy dokument przedłożony przez bank spełnia wynikające z przepisów prawa bankowego przesłanki ważności i skuteczności bankowego tytułu egzekucyjnego, a nadto inne wymogi, które dotyczą każdego tytułu egzekucyjnego. Oczywistym jest, że ocena taka może być dokonana jedynie w oparciu o dokumenty załączone przez wierzyciela do wniosku. Wniosek o nadanie klauzuli wykonalności powinien zawierać wszystkie elementy pisma procesowego wraz z dołączonym do niego oryginałem bankowego tytułu egzekucyjnego, oryginałem oświadczenia o poddaniu się egzekucji, ewentualnie oryginałami innych dokumentów. Do udowodnienia przez bank, że świadczenie objęte tytułem wynika z czynności bankowej, co do zasady wystarczające jest wymienienie tej czynności przez bank, nie ma potrzeby dołączania (...) (...) (...) do Kodeksu postępowania cywilnego . Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne, (...) Jeżeli jednak oświadczenie o poddaniu się egzekucji stanowi element składowy umowy zawartej z bankiem (co jest obecnie częstą praktyką) powstaje konieczność przedłożenia takiej umowy. Co więcej dokumenty te winny zostać złożone w oryginałach bądź odpisach uwierzytelnionych przez uprawnione do tego osoby. Mając na uwadze powyższe uwagi, w ocenie Sądu Okręgowego przedłożone w niniejszej sprawie przez wierzyciela dokumenty nie pozwalają ocenić czy zostały spełnione wymogi wskazane w art. 786 2 k.p.c. oraz art. 97 ust. 1 i 2 ustawy Prawo bankowe warunkujące nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności. Przedmiotem wniosku wierzyciela był wystawiony przez bank bankowy tytuł egzekucyjny nr (...) z dnia (...) roku przeciwko M. J. . Oświadczenie dłużnika o poddaniu się egzekucji określające kwotę do której bank może wystawić bankowy tytuł egzekucyjny oraz termin do którego może wystąpić do sądu z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności zostało zawarte w § 18 umowy kredytu gotówkowego nr (...) . W tym stanie rzeczy było, zatem konieczne dostarczanie wraz z wnioskiem całej umowy kredytowej w oryginale bądź w odpisie poświadczonym przez upoważnione do tego podmioty. Tymczasem wierzyciel czego nie dostrzegł Sąd Rejonowy załączył do wniosku jedynie kserokopię tej umowy, która nie została uwierzytelniona przez uprawnione do tego osoby (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia (...) roku, w sprawie (...) Wskazania wymaga, iż umowa, w której zawarto oświadczenie dłużnika o poddaniu się egzekucji została poświadczona przez „specjalistę ds. (...) który jakkolwiek przedłożył dokument pełnomocnictwa udzielonego mu przez wierzyciela, obejmujący upoważnienie do występowania do sądu z wnioskiem o nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności, tym niemniej nie jest on podmiotem, który może uwierzytelnić dokument ze skutkiem uznania go przez sąd za oryginał. Powyższe powoduje, że w sprawie zaistniał brak uniemożliwiający uwzględnienie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności. Analogiczne stanowisko zostało wyrażone w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia (...) Odnosiło się ono do sytuacji, w której oświadczenie dłużników o poddaniu się egzekucji zostało zamieszczone w treści umowy kredytowej, zaś sama umowa została przedłożona w postępowaniu klauzulowym w formie kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem przez nieuprawniony do tego podmiot. W tych okolicznościach Sąd Najwyższy uznał, że nieprzedstawienie przez wierzyciela oryginału lub poświadczonego odpisu umowy kredytowej nie pozwala ocenić, czy spełnione zostały przesłanki warunkujące nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności. Jedynie na marginesie należy zwrócić uwagę, iż konieczność załączenia przez bank - obok bankowego tytułu egzekucyjnego - do wniosku o nadanie temu tytułowi klauzuli wykonalności innych wyżej wspomnianych dowodów jest określonym w art. 126 § 1 pkt 3 k.p.c. warunkiem wynikającym z konieczności poparcia takiego wniosku dowodem z tego właśnie dokumentu. Niedołączenie tych dokumentów do wniosku nie uniemożliwia, bowiem nadania mu prawidłowego biegu, a zatem taki brak nie może być usunięty w sposób i ze skutkiem przewidzianym w art. 130 § 1 i 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Prowadzi natomiast, analogicznie do przypadku braku bankowego tytułu egzekucyjnego, do oddalenia wniosku. Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. oddalił zażalenie wierzyciela o czym orzekł w sentencji postanowienia. Powyższa okoliczność czyniła zbędnym badanie czy bankowy tytuł egzekucyjny spełnia pozostałe wymogi warunkujące nadanie mu przez sąd klauzuli wykonalności, w tym wykazanie, czy oświadczenie o wypowiedzeniu umowy zostało złożone dłużnikowi, zgodnie z art. 61 k.c. (...) ZARZĄDZENIE (...) (...) (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI