II Cz 34/14

Sąd Okręgowy w BiałymstokuBiałystok2014-01-23
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaokręgowy
egzekucjahipotekaplan podziałuwierzytelnościodsetkitytuł wykonawczyKRUSnieruchomościkoszty postępowania

Podsumowanie

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie KRUS na postanowienie Sądu Rejonowego, uznając, że hipoteka przymusowa zabezpieczała jedynie kwotę główną składek, a nie odsetki ponad tę kwotę, chyba że zostały one wyraźnie wymienione w tytule wpisu hipoteki.

Wierzyciel KRUS złożył zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego, które oddaliło jego zarzuty dotyczące planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji. KRUS domagał się zaspokojenia odsetek od zaległych składek, twierdząc, że hipoteka przymusowa obejmuje również odsetki. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, wskazując, że hipoteka zabezpiecza odsetki tylko wtedy, gdy zostały one wymienione w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu, a w tym przypadku nie wykazano tytułu wykonawczego dla roszczenia odsetkowego ponad kwotę zabezpieczoną hipoteką.

Sprawa dotyczyła zażalenia wierzyciela Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) na postanowienie Sądu Rejonowego w Bielsku Podlaskim, które oddaliło zarzuty KRUS dotyczące planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji. Sąd Rejonowy uznał, że KRUS został zaspokojony w planie podziału do wysokości sumy hipoteki przymusowej, a dalsze wierzytelności, w tym odsetki, nie zostały zaspokojone, ponieważ nie wykazano ich tytułem wykonawczym zgodnie z art. 1036 §1 kpc. KRUS wniósł zażalenie, argumentując, że hipoteka przymusowa zabezpieczała także odsetki od zaległych składek. Sąd Okręgowy w Białymstoku oddalił zażalenie, stwierdzając, że hipoteka zabezpiecza roszczenia o odsetki tylko wtedy, gdy zostały one wymienione w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu hipoteki do księgi wieczystej (art. 69 ukwh). Ponieważ roszczenie odsetkowe KRUS wykraczało poza kwotę zabezpieczoną hipoteką, a wierzyciel nie złożył tytułu wykonawczego z dowodem doręczenia wezwania do zapłaty w wymaganym terminie, KRUS nie mógł być zaspokojony w zakresie tej części roszczenia w podziale sumy uzyskanej z egzekucji. Sąd powołał się na podobne stanowisko Sądu Najwyższego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko w zakresie, w jakim mieszczą się w sumie hipoteki i zostały wymienione w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu. Roszczenia o odsetki wykraczające poza sumę hipoteki nie są objęte hipoteką jako ograniczonym prawem rzeczowym i wymagają złożenia tytułu wykonawczego.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 69 ukwh, który stanowi, że hipoteka zabezpiecza roszczenia o odsetki i inne świadczenia uboczne, jeżeli zostały wymienione w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu. W przypadku KRUS, roszczenie odsetkowe wykraczające poza kwotę zabezpieczoną hipoteką nie było objęte tym zabezpieczeniem, a wierzyciel nie złożył wymaganego tytułu wykonawczego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim (utrzymanie w mocy postanowienia)

Strony

NazwaTypRola
I. T.innewierzyciel
Gmina W.instytucjawierzyciel
Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskiminstytucjawierzyciel
Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział (...) w B.instytucjawierzyciel
R. J.inneKomornik Sądowy
K. N.innedłużnik

Przepisy (6)

Główne

ukwh art. 69

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Hipoteka zabezpiecza roszczenia o odsetki i inne świadczenia uboczne, jeżeli zostały wymienione w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu hipoteki do księgi wieczystej.

k.p.c. art. 1036 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wierzyciel niebędący wierzycielem egzekucyjnym, który chce uczestniczyć w podziale sumy uzyskanej z egzekucji, musi złożyć tytuł wykonawczy z dowodem doręczenia dłużnikowi wezwania do zapłaty najpóźniej w dniu uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności nieruchomości.

Pomocnicze

k.p.c. art. 1025 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje kolejność zaspokajania wierzytelności, w tym pierwszeństwo dla roszczeń ubocznych objętych zabezpieczeniem (do sumy hipoteki).

k.p.c. art. 922

Kodeks postępowania cywilnego

W związku z art. 1036 §1 pkt 3 kpc, dotyczy przywileju egzekucyjnego dla wierzycieli.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznawania zażaleń.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy utrzymania w mocy zaskarżonego postanowienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Hipoteka przymusowa zabezpiecza odsetki tylko wtedy, gdy zostały one wymienione w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu. Roszczenie odsetkowe wykraczające poza sumę hipoteki wymaga złożenia tytułu wykonawczego. Złożenie zestawienia zaległości składkowych nie jest równoznaczne ze złożeniem tytułu wykonawczego.

Odrzucone argumenty

Hipoteka przymusowa zabezpiecza wszystkie zaległości podatkowe, w tym odsetki, niezależnie od ich wymienienia w dokumencie wpisu.

Godne uwagi sformułowania

KRUS został zaspokojony w przedmiotowym planie podziału do wysokości sumy hipoteki przymusowej. dalsze wierzytelności tego wierzyciela nie zostały zaspokojone, gdyż nie zostały wykazane tytułem wykonawczym w myśl art. 1036 §1 kpc. Roszczenie odsetkowe zgłoszone przez KRUS (zakresie wykraczającym poza kwotę 2978,40 złotych stanowiącą sumę hipoteki) nie jest objęte hipoteką jako ograniczonym prawem rzeczowym w rozumieniu art. 1036 §1 kpc.

Skład orzekający

Mirosław Trzaska

przewodniczący

Barbara Puchalska

sędzia

Bogusław Suter

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu zabezpieczenia hipotecznego, wymogów formalnych dla uczestnictwa w podziale sumy egzekucyjnej przez wierzycieli niebędących wierzycielami egzekucyjnymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z KRUS i zabezpieczeniem składek, ale zasady ogólne dotyczące hipoteki i podziału sumy egzekucyjnej są szersze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące egzekucji i podziału sumy, co jest kluczowe dla praktyków prawa egzekucyjnego, choć nie zawiera przełomowych wniosków.

Czy hipoteka zawsze obejmuje odsetki? Kluczowe zasady podziału sumy egzekucyjnej.

Sektor

ubezpieczenia

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II Cz 34/14 POSTANOWIENIE Dnia 23 stycznia 2014 r. Sąd Okręgowy w Białymstoku II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Mirosław Trzaska Sędziowie: SO Barbara Puchalska SO Bogusław Suter po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2014 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzycieli I. T. , Gminy W. , Sądu Rejonowego w Bielsku Podlaskim, Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział (...) w B. z udziałem Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Bielsku Podlaskim R. J. przeciwko dłużnikowi K. N. o świadczenie pieniężne na skutek zażalenia wierzyciela Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział (...) w B. od postanowienia Sądu Rejonowego w Bielsku Podlaskim z dnia 31 października 2013 r. sygn. akt I Co 52/13 postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 31.10.2013 roku Sąd Rejonowy oddalił zarzuty wierzyciela KRUS co do planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji w sprawie egzekucyjnej Km (...) . Wskazał, że wierzyciel ten zaspokojony został w przedmiotowym planie podziału do wysokości sumy hipoteki przymusowej. Natomiast dalsze wierzytelności tego wierzyciela nie zostały zaspokojone, gdyż nie zostały wykazane tytułem wykonawczym w myśl art. 1036 §1 kpc . W zażaleniu na to postanowienie wierzyciel zarzucił, iż we wniosku o wpis hipoteki wnosił o zabezpieczenie hipoteką przymusową także odsetek od zaległych składek i hipoteka ta służy zabezpieczeniu wszystkich zaległości podatkowych (wraz z odsetkami). Na tej podstawie wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Okręgowy zważył , co następuje. Zażalenie wierzyciela nie jest zasadne. KRUS został zaspokojony w planie podziału kwotą, 2978,40 złotych, gdyż na taka sumę wpisana została hipoteka przymusowa na rzecz tego wierzyciela tytułem zabezpieczenia nieziszczonych składek na ubezpieczenie społeczne przez K. N. za okres od IV kwartału 1992 roku do I kwartału 1999 roku na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 26 lutego 1999 roku Nr (...) (wypis z księgi wieczystej k. 48 oraz protokół opisu i oszacowania nieruchomości k. 8 odwrót). Zgodnie z art. 69 ukwh hipoteka zabezpiecza mieszczące się w sumie hipoteki roszczenia o odsetki oraz przyznane koszty postępowania, jak również inne roszczenia o świadczenia uboczne, jeżeli zostały wymienione w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu hipoteki do księgi wieczystej. Roszczenie odsetkowe zgłoszone przez KRUS (zakresie wykraczającym poza kwotę 2978,40 złotych stanowiącą sumę hipoteki) nie jest objęte hipoteką jako ograniczonym prawem rzeczowym w rozumieniu art. 1036 §1 kpc . Nie korzysta zatem KRUS w zakresie tej części roszczenia odsetkowego z przywileju egzekucyjnego wynikającego z art. 922 kpc w zw. z art. 1036§1 pkt 3 kpc tj. uczestniczenia w podziale sumy uzyskanej z egzekucji bez zgłoszenia się najpóźniej w dniu uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności nieruchomości i złożenia tytułu wykonawczego z dowodem doręczenia dłużnikowi wezwania do zapłaty (do czego zobowiązani są pozostali wierzyciele nie będący wierzycielem egzekucyjnym). Zgodnie z art. 1025 §3 kpc z pierwszeństwa równego kategorii piątej korzystają wszystkie roszczenia uboczne objęte zabezpieczeniem (czyli do sumy hipoteki w myśl art. 69 ukwh). Roszczenia oświadczenia uboczne nie objęte zabezpieczeniem zaspokaja się w kategorii dziesiątej (chyba, że należność podlegałaby zaspokojeniu w kategorii wcześniejszej). Przepis ten reguluje jedynie kolejność zaspokajania poszczególnych wierzytelności. Nie zwalnia on zatem KRUS od obowiązku złożenia tytułu wykonawczego z dowodem doręczenia dłużnikowi wezwania do zapłaty w celu wykazania należności odsetkowej ( przyczym zgłoszenie się wierzyciela i złożenie w/w dokumentów musiałoby nastąpić najpóźniej w dniu uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności nieruchomości w myśl art. 1036 §1 punkt 1 kpc ). W piśmie z dnia 15.05.2013 roku KRUS złożył jedynie zestawienie zaległości składkowych (k. 153 akt egzekucyjnych JR Kmp (...) ). Do dnia uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności nieruchomości (czyli do dnia 14 lipca 2013 roku) KRUS nie złożył jednak dokumentów o jakich mowa w art. 1036 §1 punkt 1 kpc . Samo zgłoszenie zestawienia zaległości składkowych nie uprawniało więc KRUS do udziału w podziale sumy uzyskanej w egzekucji w zakresie roszczenia odsetkowego w części wykraczającej poza sumę hipoteki. Podobny pogląd wyraził Sąd Najwyższy w motywach postanowienia z dnia 11 lutego 2000 roku III CKN 731/99 oraz postanowienia z dnia 11. stycznia 2003 roku IV CKN 1683/00. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy oddalił zażalenie wierzyciela jako bezzasadne ( art. 397 §2 kpc w zw. z art. 385 kpc ).

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę