II CZ 33/08

Sąd Najwyższy2008-05-29
SNCywilneodpowiedzialność odszkodowawczaWysokanajwyższy
niezgodność z prawemprawomocne orzeczeniepełnomocnictwobraki formalneSąd Najwyższyzażaleniepostępowanie cywilneodpowiedzialność Skarbu Państwa

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku z powodu braku właściwego pełnomocnictwa.

Powód wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, jednak Sąd Okręgowy odrzucił ją z powodu braków formalnych, wskazując na niewłaściwe pełnomocnictwo. Pełnomocnik powoda wniósł zażalenie, argumentując, że matka powoda miała prawo udzielić dalszego pełnomocnictwa. Sąd Najwyższy uznał jednak, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest odrębnym postępowaniem, wymagającym odrębnego pełnomocnictwa, a przedłożone dokumenty nie spełniały tych wymogów, co skutkowało oddaleniem zażalenia.

Sąd Okręgowy w S. postanowieniem z dnia 9 lipca 2007 r. odrzucił skargę powoda P. S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 16 lutego 2007 r. Powodem odrzucenia było niewykonanie przez pełnomocnika skarżącego zarządzenia o uzupełnienie braków formalnych, polegającego na przedłożeniu pełnomocnictwa procesowego. Pełnomocnik przedłożył pełnomocnictwo udzielone przez matkę małoletniego P. S. – G. S., jednak sąd uznał, że skoro skarżący jest osobą pełnoletnią, pełnomocnictwo powinno być udzielone przez niego osobiście. Pełnomocnik skarżącego wniósł zażalenie, podnosząc, że matka powoda, działając na podstawie pełnomocnictwa notarialnego, miała prawo udzielić dalszego pełnomocnictwa adwokatowi. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał je za bezzasadne. Wskazał, że zgodnie z art. 424(5) § 2 k.p.c., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma procesowego, a zgodnie z art. 89 § 1 k.p.c., pełnomocnik obowiązany jest dołączyć pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy. Sąd stwierdził, że przedłożone pełnomocnictwo od G. S. nie wykazywało umocowania od skarżącego P. S., a jedynie od osoby podpisanej. Ponadto, dołączenie kserokopii aktu notarialnego nastąpiło dopiero później. Kluczowe było jednak stwierdzenie, że postępowanie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest sprawą odrębną od postępowania, w którym zapadło zaskarżone orzeczenie. Wymaga ono odrębnego pełnomocnictwa, które nie może wynikać z pełnomocnictwa udzielonego w zakończonej sprawie. Z tych względów, na podstawie art. 394(1) § 3 k.p.c. w związku z art. 398(14) k.p.c., Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, pełnomocnictwo udzielone przez matkę osoby pełnoletniej nie jest wystarczające, jeśli nie wynika z niego umocowanie do reprezentowania skarżącego w tej konkretnej sprawie. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest odrębnym postępowaniem wymagającym odrębnego pełnomocnictwa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest odrębnym postępowaniem, niebędącym kontynuacją wcześniejszego postępowania ani nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia. Wymaga ona odrębnego pełnomocnictwa, które musi jasno wskazywać na umocowanie do wniesienia tej konkretnej skargi. Pełnomocnictwo udzielone przez matkę, nawet jeśli sama posiadała pełnomocnictwo w innej sprawie, nie wykazywało umocowania od skarżącego w niniejszej sprawie, a jedynie od osoby podpisanej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala zażalenie

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w kontekście odrzucenia skargi)

Strony

NazwaTypRola
P. S.osoba_fizycznaskarżący
Towarzystwo Budownictwa Społecznego Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S.spółkapozwany
G. S.osoba_fizycznamatka skarżącego

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 424(5) § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego.

k.p.c. art. 89 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa.

k.p.c. art. 394(1) § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzekania w przedmiocie zażalenia.

k.p.c. art. 398(14)

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzekania w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

k.c. art. 417(1) § § 1

Kodeks cywilny

Podstawa prawna roszczenia odszkodowawczego od Skarbu Państwa za niezgodną z prawem działalność orzeczniczą.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest odrębnym postępowaniem wymagającym odrębnego pełnomocnictwa. Pełnomocnictwo udzielone przez matkę osoby pełnoletniej nie jest skuteczne, jeśli nie wynika z niego umocowanie do reprezentowania skarżącego w tej konkretnej sprawie. Przedłożone pełnomocnictwo nie wykazywało umocowania od skarżącego P. S.

Odrzucone argumenty

Matka powoda, posiadając pełnomocnictwo notarialne, miała prawo udzielić dalszego pełnomocnictwa adwokatowi.

Godne uwagi sformułowania

skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądowego nie stanowi kontynuacji dotychczasowego postępowania Jest to bowiem nadzwyczajny środek umożliwiający skuteczne dochodzenie roszczenia odszkodowawczego od Skarbu Państwa za niezgodną z prawem działalność orzeczniczą sądu umocowanie adwokata lub radcy prawnego do reprezentowania strony skarżącej w sprawie o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, nie może wynikać z treści pełnomocnictwa udzielonego temu pełnomocnikowi w sprawie zakończonej prawomocnie orzeczeniem kwestionowanym w skardze

Skład orzekający

Helena Ciepła

przewodniczący

Teresa Bielska-Sobkowicz

sprawozdawca

Krzysztof Strzelczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wymogi formalne dotyczące pełnomocnictwa w sprawach o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych orzeczeń sądowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju postępowania (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i kwestii formalnych związanych z pełnomocnictwem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii formalnej w postępowaniu cywilnym, która może mieć znaczenie praktyczne dla wielu prawników i stron postępowań. Pokazuje, jak drobne błędy formalne mogą prowadzić do odrzucenia skargi.

Uważaj na pełnomocnictwo! Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy skarga o niezgodność z prawem może zostać odrzucona z powodu formalności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 33/08 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 29 maja 2008 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Helena Ciepła (przewodniczący) 
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) 
SSN Krzysztof Strzelczyk 
 
 
w sprawie ze skargi P. S. 
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku  
Sądu Okręgowego w S. z dnia 16 lutego 2007r., wydanego w sprawie z powództwa 
P. S. 
przeciwko Towarzystwu Budownictwa Społecznego  
Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w S. 
o ustalenie, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 maja 2008 r., 
zażalenia powoda  
na postanowienie Sądu Okręgowego w S. 
z dnia 9 lipca 2007 r.,  
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
 
 
 
Uzasadnienie 
 

 
2 
 
 
Postanowieniem z dnia 9 lipca 2007 r. Sąd Okręgowy w S. odrzucił skargę 
powoda o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku. W uzasadnieniu podał, iż 
pełnomocnik wezwany do uzupełniania braków formalnych skargi poprzez 
dołączenie pełnomocnictwa procesowego przedłożył pełnomocnictwo udzielone mu 
przez matkę małoletniego P. S. – G. S. 
Z uwagi jednak na fakt, iż skarżący jest osobą pełnoletnią uznał, iż pełnomocnictwo 
powinno być udzielone przez niego a tym samym pełnomocnik nie wykonał 
nałożonego zarządzeniem zobowiązania. 
Na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącego wniósł zażalenie. 
Wskazał, iż matka powoda występowała w sprawie w charakterze pełnomocnika 
procesowego w oparciu o pełnomocnictwo notarialne udzielone dniu 17 lutego 
2006  r., a tym samym zgodnie z art. 91 k.p.c. mogła udzielić dalszego 
pełnomocnictwa adwokatowi lub radcy prawnego. 
Sąd Najwyższy ustalił i zważył, co następuje: 
Zażalenie jest bezzasadne. Jak wynika z art. 4245 § 2 k.p.c. skarga powinna 
czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego. Zgodnie 
z  ogólnymi regułami pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności 
procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub 
wierzytelny odpis pełnomocnictwa (art. 89 § 1 k.p.c.). 
W sprawie jest poza sporem, że uczestnik postępowania wnosząc w dniu 
05.06.2007 r. skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego 
orzeczenia sądowego, nie załączył pełnomocnictwa dla adwokata, z którego 
wynikałoby uprawnienie do wniesienia skargi. Na wezwanie sądu o uzupełnienie 
tego braku pełnomocnik skarżącego złożył pełnomocnictwo do „zastępowania mnie 
przed sądem i innymi organami wszystkich instancji oraz do zawierania ugod 
w   sprawie objętej zleceniem o ustalenie z powództwa P. S.". Z  pełnomocnictwa 
wynika, że zostało udzielone w kwietniu (brak daty dziennej) i jest podpisane przez 
G. S. 
Z samego pełnomocnictwa nie wynika, że jest to pełnomocnictwo 
substytucyjne. Treść dokumentu jednoznacznie wskazuje na zastępowanie osoby 
podpisanej, a nie skarżącego. Nie można więc wnioskować, że zostało ono 

 
3 
udzielone przez P. S. Po wtóre, nie został dołączony na tym etapie postępowania 
żaden dokument, z którego by wynikało, że G.fa S. jest pełnomocnikiem jej syna. 
Tym samym fachowy pełnomocnik i w tym kontekście nie wykazał swojego 
umocowania od skarżącego. Kserokopię wypisu aktu notarialnego dołączono 
dopiero do pisma z dnia 5 listopada 2007 r. Wreszcie po trzecie, zgodnie z jednolitą 
linią orzecznictwa, do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z   prawem 
prawomocnego orzeczenia sądowego niezbędne jest odrębne pełnomocnictwo 
upoważniające do dokonania tej czynności procesowej. Jest bezsporne, że 
postępowanie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego 
orzeczenia sądu drugiej instancji, a wyjątkowo pierwszej instancji, nie stanowi 
kontynuacji dotychczasowego postępowania w tej sprawie. Skarga ta nie jest nawet 
nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, jak skarga kasacyjna i skarga o wznowienie 
postępowania, gdyż nie zmierza do zmiany lub uchylenia kwestionowanego 
orzeczenia. Jest to bowiem nadzwyczajny środek umożliwiający skuteczne 
dochodzenie roszczenia odszkodowawczego od Skarbu Państwa za niezgodną z 
prawem działalność orzeczniczą sądu (art. 4171 § 1 k.c.). Jest to więc sprawa 
odrębna od sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem, którego zgodność z 
prawem jest kwestionowana. W konsekwencji umocowanie adwokata lub radcy 
prawnego do reprezentowania strony skarżącej w sprawie o stwierdzenie 
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, nie może wynikać z treści 
pełnomocnictwa udzielonego temu pełnomocnikowi w sprawie zakończonej 
prawomocnie orzeczeniem kwestionowanym w skardze (tak m.in. postanowienie 
SN z dnia 14.06.2005 r., V CZ 61/05, niepubl., postanowienie SN z 18 kwietnia 
2007 r., V CZ 26/07, niepubl.). 
Złożenie 
więc 
odrębnego 
pełnomocnictwa, 
z 
którego 
wynikałoby 
upoważnienie adwokata do złożenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem 
prawomocnego orzeczenia sądowego, było niezbędne. Pełnomocnictwo złożone 
w  niniejszej sprawie na wezwanie sądu, nie odpowiada tym wymaganiom, co 
uzasadniało odrzucenie skargi.  
Z tych względów, na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 39814 
k.p.c., orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI