II Cz 296/13

Sąd Okręgowy w ŚwidnicyŚwidnica2013-04-12
SAOSCywilnekoszty procesuŚredniaokręgowy
koszty procesuzażaleniesąd okręgowysąd rejonowyzasada wygrania sprawyart. 100 kpcart. 98 kpc

Sąd Okręgowy zmienił postanowienie o kosztach procesu, zasądzając od powódki na rzecz pozwanych zwrot części kosztów, uznając ich wygraną w sprawie o zapłatę.

Sąd Okręgowy rozpoznał zażalenie pozwanych na postanowienie o kosztach procesu zawarte w wyroku Sądu Rejonowego. Sąd Rejonowy zniósł wzajemnie koszty, uznając, że powódka wygrała sprawę tylko w stosunku do jednego ze współpozwanych. Pozwani wnieśli o zmianę, domagając się zasądzenia od powódki całości kosztów. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za uzasadnione w części, zmieniając postanowienie i zasądzając od powódki na rzecz pozwanych kwotę 3.302,63 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, uznając, że wygrali oni sprawę w całości wobec czterech z pięciu pozwanych.

Sąd Okręgowy w Świdnicy rozpoznał zażalenie pozwanych J. S. (1), A. M., J. S. (2) i T. S. na postanowienie w przedmiocie kosztów procesu zawarte w wyroku Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie. Sąd Rejonowy, stosując art. 100 kpc, zniósł wzajemnie między stronami koszty procesu, argumentując, że strona powodowa wygrała sprawę tylko w stosunku do jednego ze współpozwanych, a każda ze stron była reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika. Pozwani wnieśli zażalenie, zarzucając naruszenie art. 100 kpc i domagając się zasądzenia od powódki na ich rzecz solidarnie kosztów procesu w łącznej kwocie 4.698,73 zł, wskazując, że wygrali proces w całości. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za uzasadnione w części. Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu (art. 98 § 1 kpc), strona przegrywająca zobowiązana jest zwrócić koszty przeciwnikowi. W przypadku częściowego uwzględnienia żądań, koszty są wzajemnie znoszone lub stosunkowo rozdzielane (art. 100 kpc). Sąd Okręgowy stwierdził, że w tej sprawie nie było podstaw do wzajemnego zniesienia kosztów, ponieważ zasada ta ma zastosowanie, gdy strony w jednakowym stopniu przegrały sprawę i poniosły koszty w zbliżonej wysokości. W analizowanym przypadku powódka pozwała pięć osób, a sąd pierwszej instancji oddalił powództwo wobec czterech z nich. Sąd Okręgowy uznał, że skarżący wygrali proces w całości wobec czterech pozwanych, co uzasadniało zasądzenie na ich rzecz od strony powodowej kosztów procesu w przypadającej na nich części. Całkowite koszty procesu poniesione przez pozwanych wyniosły 4.128,29 zł. Sąd Okręgowy zasądził od strony powodowej na rzecz pozwanych kwotę 3.302,63 zł (4/5 z całkowitych kosztów), podzieloną na części równe, ponieważ nie było podstaw do zasądzenia kosztów solidarnie. Dalej idące zażalenie oddalono, a o kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono stosunkowo.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wzajemne zniesienie kosztów procesu na podstawie art. 100 kpc ma zastosowanie tylko wtedy, gdy strony w jednakowym stopniu przegrały sprawę i poniosły koszty w tej samej lub zbliżonej wysokości. W sytuacji, gdy pozwani wygrali proces w całości wobec części pozwanych, należy zasądzić na ich rzecz od strony powodowej koszty procesu w przypadającej na nich części.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że zasada wzajemnego zniesienia kosztów (art. 100 kpc) nie ma zastosowania, gdy strony nie przegrały sprawy w równym stopniu. W rozpoznawanej sprawie pozwani wygrali proces w całości wobec czterech z pięciu pozwanych, co uzasadniało zasądzenie na ich rzecz kosztów procesu od strony powodowej na zasadach ogólnych (art. 98 kpc).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia o kosztach

Strona wygrywająca

pozwani J. S. (1), A. M., J. S. (2) i T. S.

Strony

NazwaTypRola
Gmina Miejska D.organ_państwowypowódka
H. S.osoba_fizycznapozwana
J. S. (1)osoba_fizycznapozwany
A. M.osoba_fizycznapozwana
J. S. (2)osoba_fizycznapozwany
T. S.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 100 § zd. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada wzajemnego zniesienia kosztów procesu ma zastosowanie tylko wtedy, gdy strony w jednakowym stopniu przegrały sprawę i poniosły koszty w tej samej lub zbliżonej wysokości.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę zobowiązana jest zwrócić koszty procesu poniesione przez przeciwnika.

Pomocnicze

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji, na skutek apelacji, może zmienić lub uchylić zaskarżone orzeczenie.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Do postępowania w przedmiocie zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji oddala apelację, jeśli jest bezzasadna.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwani wygrali proces w całości wobec czterech z pięciu pozwanych. Nie było podstaw do wzajemnego zniesienia kosztów procesu, gdyż strony nie przegrały sprawy w jednakowym stopniu. Należało zasądzić na rzecz pozwanych koszty procesu w przypadającej na nich części zgodnie z art. 98 kpc.

Odrzucone argumenty

Zażalenie w części dotyczącej zasądzenia kosztów solidarnie. Zażalenie w części dotyczącej zasądzenia całości kosztów procesu.

Godne uwagi sformułowania

nie można bowiem przyjąć, że strony uległy swojemu przeciwnikowi w połowie. Skarżący wygrali proces w całości, w takiej zaś sytuacji - stosując przepis art. 98 kpc – należało zasądzić na ich rzecz od strony powodowej koszty procesy w przypadającej na nich części.

Skład orzekający

Anatol Gul

przewodniczący

Jerzy Dydo

sędzia

Aleksandra Żurawska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów o kosztach procesu (art. 98 i 100 kpc) w przypadku częściowego uwzględnienia powództwa i wygranej pozwanych wobec części z nich."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie powództwo było skierowane przeciwko kilku osobom, a wygrana była częściowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia praktyczne zastosowanie przepisów o kosztach procesu, co jest istotne dla prawników procesowych, choć nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć.

Kiedy sąd znosi koszty procesu, a kiedy zasądza je od przegrywającego? Wyjaśniamy na przykładzie.

Dane finansowe

WPS: 23 626,63 PLN

zwrot kosztów procesu: 3302,63 PLN

koszty postępowania zażaleniowego: 138 PLN

Sektor

cywilne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 296/13 POSTANOWIENIE Dnia 12 kwietnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Anatol Gul Sędziowie: SO Jerzy Dydo SO Aleksandra Żurawska po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2013 r. w Świdnicy na posiedzeniu niejawnym zażalenia pozwanych J. S. (1) , A. M. , J. S. (2) i T. S. na postanowienie w przedmiocie kosztów procesu zawarte w pkt. III wyroku Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt I C 833/12, w sprawie z powództwa Gminy Miejskiej D. przeciwko H. S. , J. S. (1) , A. M. , (...) J. S. (2) i T. S. o zapłatę 23.626,63 zł p o s t a n a w i a: I. zmienić zaskarżone postanowienie w pkt. III w ten sposób, że zasądzić od strony powodowej na rzecz pozwanych J. S. (1) , A. M. , J. S. (2) i T. S. częściach równych kwotę 3.302,63 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, II. oddalić dalej idące zażalenie, III. zasądzić od strony powodowej na rzecz pozwanych J. S. (1) , A. M. , J. S. (2) i T. S. 138 zł kosztów postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem zawartym w pkt. III wyroku z dnia 13 lutego 2013 r. Sąd Rejonowy, na podstawie art. 100 zd. 1 kpc , zniósł wzajemnie między stronami koszty procesu, gdyż strona powodowa wygrała sprawę tylko w stosunku do jednego ze współpozwanych, a każda ze stron była reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika. W zażaleniu na powyższe postanowienie pozwani J. S. (1) , A. M. , J. S. (2) i T. S. , wnosząc o jego zmianę poprzez zasądzenie od powódki na ich rzecz solidarnie kosztów procesu w łącznej kwocie 4.698,73 zł, zarzucili naruszenie przepisu postępowania, tj. art. 100 zd. 1 kpc poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wzajemne zniesienie kosztów procesu między stronami, w sytuacji gdy wynik procesu, jak również względy słuszności, uzasadniały zasądzenie od powódki na rzecz solidarnych pozwanych kosztów procesu na zasadach ogólnych, tj. zgodnie z art. 98 kpc , względnie stosunkowe rozdzielenie kosztów przy uwzględnieniu, że wygrali oni proces w całości. Sąd Okręgowy zważył: Zażalenie jest uzasadnione w części. Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, wyrażoną w art. 98 § 1 kpc , strona przegrywająca sprawę zobowiązana jest zwrócić koszty procesu poniesione przez przeciwnika. Stosownie zaś do treści art. 100 kpc w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. W sprawie, w której jest kilku pozwanych, wysokość podlegających zwrotowi kosztów procesu zależna jest od tego, w jakim stosunku każdy z nich uległ w procesie w stosunku do dochodzonego roszczenia i w jakim stopniu względem pozwanych strona powodowa uległa w sporze. Rozliczenie to zatem powinno być dokonane indywidualnie, może zaś być dokonane grupowo tylko w razie połączenia węzłem solidarności członków danej grupy. W ocenie Sądu Okręgowego, rację mają skarżący, że w rozpoznawanej sprawie nie było podstaw do wzajemnego zniesienia między stronami kosztów procesu. Zasada ta ma bowiem zastosowanie tylko wtedy, gdy jednocześnie są spełnione dwie przesłanki: 1) strony w jednakowym stopniu przegrały sprawę, 2) strony poniosły koszty w tej samej lub zbliżonej wysokości. Tymczasem, w analizowanym stanie faktycznym, strona powodowa pozwała pięć osób, zmierzając do tego, by każda z nich została zobowiązana – w ramach wskazywanej przez Gminę solidarności biernej – do zapłaty na jej rzecz dochodzonej kwoty. Sąd pierwszej instancji stanął natomiast na stanowisku, że tak sformułowane roszczenie powódki wobec czterech z pięciu pozwanych było nieuzasadnione i oddalił w tym zakresie powództwo. Taki wynik procesu, jak słusznie podnieśli skarżący, nie daje podstaw do zastosowania art. 100 kpc i zniesieniu kosztów procesu między stronami, nie można bowiem przyjąć, że strony uległy swojemu przeciwnikowi w połowie. Skarżący wygrali proces w całości, w takiej zaś sytuacji - stosując przepis art. 98 kpc – należało zasądzić na ich rzecz od strony powodowej koszty procesy w przypadającej na nich części. Skoro zatem całość kosztów procesu poniesionych przez przez wszystkich pozwanych (łącznie z H. S. , wobec której Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo) to kwota 4.128,29 zł (na kwotę te składa się wynagrodzenie pełnomocnika pozwanych w kwocie 2400 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 17 zł oraz 1.711,30 zł z tytułu kosztów dojazdu pełnomocnika pozwanych na rozprawę w dniu 5.11.2012 r., 12.12.2012 r. i 30.01.2013 r. - w dniu 19.09.2012 r., wskazywanym przez pełnomocnika pozwanych w zestawieniu kosztów na k. 117, pełnomocnik nie stawił się na rozprawie – k. 98), zaś powództwo zostało oddalone wobec czterech z nich, to kwotą podlegającą zasądzeniu na ich rzecz od strony powodowej jest kwota 3.302,63 zł (4/5 z 4.128,29 zł). Brak było przy tym podstaw do zasądzenia przedmiotowych kosztów solidarnie (skoro z dokonanych w sprawie ustaleń wynika, że pozwanych nie łączy węzeł solidarności), dlatego kwotę tę Sąd Okręgowy zasądził w częściach równych. Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy, na podstawie art. 386 § 1 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc , zmienił zaskarżone postanowienie jak w pkt. I, zaś dalej idące zażalenie oddalił ( art. 385 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc ), a o kosztach postępowania zażaleniowego – uwzględniając wynik sprawy - orzekł w oparciu o przepis art. 100 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc , dokonując ich stosunkowego rozdzielenia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI