II CZ 29/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego na orzeczenie o kosztach, uznając, że podział kosztów w równych częściach był uzasadniony ze względu na brak przyczynienia się stron do błędu w księdze wieczystej.
Sprawa dotyczyła zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w P. dotyczące kosztów postępowania o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy słusznie orzekł o podziale kosztów w równych częściach między strony, ponieważ obie strony w równym stopniu nie przyczyniły się do błędów w oznaczeniach geodezyjnych i wpisach w księdze wieczystej, a uwzględnienie powództwa przyniosło korzyść obu stronom. Oddalono również wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej z urzędu z powodu braku wymaganego oświadczenia.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanego J. N. na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 30 listopada 2010 r. w zakresie orzeczenia o kosztach postępowania o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego, nie obciążając pozwanego tylko połową kosztów sądowych. Pozwany zarzucił naruszenie art. 102 k.p.c. i wniósł o uchylenie postanowienia w części dotyczącej kosztów. Sąd Najwyższy uznał sprawę za szczególny przypadek w rozumieniu art. 102 k.p.c. Podkreślono, że Sąd Rejonowy początkowo odstąpił od obciążania pozwanego kosztami, dostrzegając brak jego przyczynienia się do rozbieżności między stanem prawnym a wpisem w księdze wieczystej. Sąd Okręgowy słusznie jednak zwrócił uwagę, że powód również nie przyczynił się do błędu, który wynikał z nieprawidłowych oznaczeń geodezyjnych i błędu notariusza. Ponieważ uwzględnienie powództwa o uzgodnienie treści księgi wieczystej przyniosło korzyść obu stronom (zarówno powodowi, jak i pozwanemu poprzez uzgodnienie stanu prawnego jego nieruchomości), Sąd Najwyższy uznał, że odstąpienie od obciążenia każdej ze stron kosztami w 50% jest w pełni uzasadnione. W związku z tym, rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego, które nastąpiło na skutek zażalenia powoda, również nie budzi zastrzeżeń. Sąd Najwyższy oddalił również wniosek pełnomocnika pozwanego o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, wskazując na brak wymaganego przez przepisy § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości oświadczenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, w takiej sytuacji odstąpienie od obciążenia każdej ze stron kosztami w równych częściach znajduje pełne uzasadnienie w świetle art. 102 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że skoro obie strony nie przyczyniły się do błędu w księdze wieczystej, a uwzględnienie powództwa o uzgodnienie stanu prawnego przyniosło korzyść obu stronom, to podział kosztów w równych częściach jest usprawiedliwiony na podstawie art. 102 k.p.c.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia i wniosku o przyznanie kosztów
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. K. | osoba_fizyczna | powód |
| J. N. | osoba_fizyczna | pozwany |
| adw. E. G. | inne | pełnomocnik pozwanego |
Przepisy (2)
Główne
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może, w wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie, zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej wcale kosztami, jeżeli poniesienie ich byłoby wbrew zasadom współżycia społecznego.
Pomocnicze
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu § § 20
Wymaga złożenia oświadczenia przez pełnomocnika w celu przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Okręgowy słusznie zwrócił uwagę, że powód w tym samym stopniu co pozwany nie przyczynił się do błędu. Uwzględnienie powództwa przyniosło korzyść obu stronom. Brak złożenia oświadczenia wymaganego przez § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 102 k.p.c. przez obciążenie pozwanego kosztami postępowania zażaleniowego.
Godne uwagi sformułowania
rozpoznawana sprawa jest szczególnym przypadkiem w rozumieniu art. 102 k.p.c. nie przyczynił się do zaistniałej rozbieżności na uwzględnieniu powództwa w równym stopniu skorzystały obie strony odstąpienie od obciążenia każdej ze stron procesu w 50% znajduje pełne uzasadnienie
Skład orzekający
Henryk Pietrzkowski
przewodniczący
Józef Frąckowiak
sprawozdawca
Anna Kozłowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 102 k.p.c. w sprawach o uzgodnienie treści księgi wieczystej, gdy błąd nie wynika z winy stron, a korzyść odnosi obie strony."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji błędu w księdze wieczystej i podziału kosztów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia praktyczne zastosowanie art. 102 k.p.c. w kontekście kosztów procesu w sprawach dotyczących nieruchomości, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Jak podzielić koszty procesu, gdy błąd nie jest niczyją winą? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II CZ 29/12 POSTANOWIENIE Dnia 15 czerwca 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) SSN Józef Frąckowiak (sprawozdawca) SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa S. K. przeciwko J. N. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 czerwca 2012 r., zażalenia pozwanego na orzeczenie o kosztach zawarte w pkt. 3 postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 30 listopada 2010 r., oddala zażalenie i wniosek adw. E. G. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanemu z urzędu w postępowaniu zażaleniowym. Uzasadnienie 2 Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 12 maja 2008 r. w ten sposób, że nie obciążył pozwanego tylko połową kosztów sądowych. W zażaleniu na to postanowienie pozwany J. N., zarzucając naruszenie art. 102 k.p.c. wniósł o jego uchylenie w części, w której Sąd Okręgowy orzekł o obciążeniu pozwanego kosztami postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Trafnie skarżący wskazuje, że rozpoznawana sprawa jest szczególnym przypadkiem w rozumieniu art. 102 k.p.c. Sąd Rejonowy, dostrzegając, że pozwany nie przyczynił się do zaistniałej rozbieżności pomiędzy wpisem do ksiąg wieczystych a rzeczywistym stanem prawnym, odstąpił od obciążenia go kosztami procesu. Sąd Okręgowy w zaskarżonym postanowieniu słusznie zwrócił jednak uwagę, że także powód, w tym samym stopniu co pozwany, nie przyczynił się do tego, że wbrew woli stron w umowach sprzedaży, na skutek nieprawidłowych oznaczeń geodezyjnych i błędu notariusza podano odwrotnie dane dotyczące nabywanych przez powoda i pozwanego nieruchomości, co doprowadziło do sprzeczności rzeczywistego stanu prawnego ze stanem ujawnionym w księgach wieczystych. Skoro zaś powód wystąpił o uzgodnienie rzeczywistego stanu prawnego z ujawnionym w księgach wieczystych nie tylko swojej nieruchomości, ale także nieruchomości pozwanego, to na uwzględnieniu powództwa w równym stopniu skorzystały obie strony. Uwzględnienie powództwa doprowadziło bowiem nie tylko do uzgodnienia treści księgi wieczystej powoda z rzeczywistym stanem prawnym, ale skorzystał na tym także pozwany, gdyż również nastąpiło uzgodnienie treści księgi wieczystej, do której wpisana była nieruchomość pozwanego z rzeczywistym stanem prawnym. W tej sytuacji odstąpienie od obciążenia każdej ze stron procesu w 50% znajduje pełne uzasadnienie w świetle art. 102 k.p.c. Skoro zaś nastąpiło to na skutek zażalenia jakie złożył powód, to rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego także nie budzi zastrzeżeń. Oddalając wniosek pełnomocnika pozwanego o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanemu w postępowaniu 3 zażaleniowym Sąd Najwyższy miał na uwadze, że pełnomocnik nie złożył oświadczenia, wymaganego przez § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI