II CZ 29/06

Sygn. akt II CZ 29/06 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 26 kwietnia 2006 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
 
SSN Helena Ciepła (przewodniczący) 
SSN Irena Gromska-Szuster 
SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) 
 
 
w sprawie z powództwa A.K. 
przeciwko D.K. i B.U. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym  
w Izbie Cywilnej w dniu 26 kwietnia 2006 r., 
zażalenia pozwanych  
na postanowienie Sądu Apelacyjnego  
z dnia 18 października 2005 r., sygn. akt [...], 
 
 
 
oddala zażalenie i zasądza od pozwanych na rzecz powoda 
1800 zł kosztów postępowania zażaleniowego. 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Pełnomocnik pozwanych – po wezwaniu do uiszczenia 6 139,20 zł wpisu od 
kasacji – złożył wniosek o zwolnienie skarżących od wpisu powyżej 2000 zł. Sąd 
Apelacyjny postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2005 r. odrzucił kasację pozwanych 
i umorzył postępowanie w zakresie wniosku o częściowe zwolnienie od wpisu. 
Uznał bowiem, że wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych nie 
zwalniał pozwanych od obowiązku uiszczenia 2000 zł wpisu (nieobjętego 
wnioskiem o zwolnienie od  kosztów sądowych). 
 
Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2005 r., II CZ 75/05 
oddalił zażalenie pozwanych na postanowienie z dnia 19 kwietnia 2005 r. 
Aprobując zaskarżone postanowienie Sąd Najwyższy stwierdził, że wniosek 
o  zwolnienie od kosztów sądowych (art. 113 k.p.c.) przerywa bieg terminu do 
uiszczenia wpisu, jednakże – gdy strona wnosi jedynie o częściowe zwolnienie od 
kosztów sądowych – przerwanie biegu terminu dotyczy tylko opłaty objętej 
wnioskiem (art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 1967 r. o kosztach sądowych 
w  sprawach cywilnych, tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r., Nr 9, poz. 88 ze zm.).  
 
Pełnomocnik pozwanych – po otrzymaniu przytoczonego postanowienia 
Sądu Najwyższego w dniu 23 września 2005 r. – złożył dnia 26 września 2005 r. 
wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od kasacji w wysokości 2000 
zł. 
 
Sąd Apelacyjny zaskarżonym postanowieniem wspomniany wniosek odrzucił 
jako niedopuszczalny (art. 168 § 2 k.p.c.). Na skutek prawomocnego odrzucenia 
kasacji wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu jest bezprzedmiotowy. 
Pozwani w istocie domagają się przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od 
pisma procesowego, któremu nie można nadać już dalszego biegu. 
 
W zażaleniu pełnomocnik pozwanych zarzucił, że zaskarżone postanowienie 
jest wadliwie, ponieważ pozbawia stronę możliwości – po prawomocnym 
odrzuceniu środka odwoławczego – przywrócenia terminu do dokonania określonej 
czynności procesowej. W konkluzji zażalenia wniósł o uchylenie zaskarżonego 
postanowienia.  

 
3 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Kasacja pozwanych została – co jest bezsporne w sprawie – prawomocnie 
odrzucona. To oznacza, że wszelkie skutki procesowe związane z jej wniesieniem 
zostały zniweczone. Dlatego praktykę sądową, polegającą na traktowaniu środka 
odwoławczego prawomocnie odrzuconego jako ponowienie wniesionego wraz 
z  wnioskiem o przywrócenie terminu, Sąd Najwyższy uznał za wadliwą i  nie 
znajdującą jakiegokolwiek uzasadnienia w przepisach kodeksu postępowania 
cywilnego (uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 
1999  r., I CKN 367/99, OSNC 2000, nr 3, poz. 48).  
Sąd Apelacyjny trafnie uznał zatem, że wniosek pozwanych o przywrócenie 
terminu do uiszczenia wpisu od kasacji jest niedopuszczalny. Skutki wniesienia 
przez pozwanych kasacji – z powodu jej prawomocnego odrzucenia – uległy 
bowiem zniweczeniu. Kasacja nie istnieje w sensie procesowym. Nie zachodzi więc 
potrzeba uiszczenia należnego od niej wpisu, a w konsekwencji także przywrócenia 
uchybionego terminu do uiszczenia tego wpisu. Poza tym wniosek o przywrócenie 
terminu do uiszczenia wpisu od kasacji jest niedopuszczalny także dlatego, że 
uwzględnienie go pozbawiłby ex post prawomocne postanowienie o odrzuceniu 
kasacji podstawy jego wydania.   
W realiach rozpoznawanej sprawy istniała – wbrew odmiennemu stanowisku 
skarżących – możliwość przywrócenia terminu do wniesienia kasacji. Niezbędne 
było jednak podjęcie właściwych czynności procesowych. Należało powtórnie 
wnieść kasację wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. 
Ponadto – ze względu na ponowienie wniosku o częściowe zwolnienie od wpisu od 
kasacji – należało uiścić 2000 zł wpisu, nie objętego wnioskiem o zwolnienie od 
kosztów sądowych. 
Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji 
postanowienia (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 1 oraz art. 98 w zw. z art. 39821 k.p.c.).