II Cz 281/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zażalenia nabywcy P. B. na postanowienie Sądu Rejonowego o wygaśnięciu skutków przybicia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Sąd Rejonowy stwierdził, że nabywca nie uiścił ceny nabycia w wyznaczonym terminie, co zgodnie z art. 969 k.p.c. skutkuje utratą rękojmi i wygaśnięciem przybicia. Nabywca w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 5 k.p.c. poprzez brak pouczenia o możliwości złożenia wniosku o przedłużenie terminu do uiszczenia ceny. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, wskazując, że utrata rękojmi następuje z mocy prawa i ma charakter deklaratoryjny. Podkreślono, że art. 5 k.p.c. nie nakłada obowiązku pouczania o wszystkich uprawnieniach, a jedynie o niezbędnych, gdy zachodzi uzasadniona potrzeba, której w tej sprawie nie stwierdzono. Brak środków finansowych nie stanowił usprawiedliwienia dla niedotrzymania terminu. Sąd Okręgowy zaznaczył również, że postępowanie egzekucyjne jest sformalizowane i nie można naruszać przepisów prawa nawet w celu zaspokojenia wierzycieli.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wygaśnięcia przybicia nieruchomości z powodu braku wpłaty ceny w terminie oraz zakresu obowiązku pouczania przez sąd.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed 3 maja 2012 roku w zakresie skutków wygaśnięcia przybicia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy brak pouczenia przez sąd o możliwości złożenia wniosku o przedłużenie terminu do uiszczenia ceny nabycia uzasadnia zarzut naruszenia art. 5 k.p.c. i wpływa na ważność wygaśnięcia skutków przybicia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak pouczenia nie uzasadnia zarzutu naruszenia art. 5 k.p.c. w sytuacji, gdy nie zachodziła uzasadniona potrzeba udzielenia takich pouczeń, a sąd oznaczył termin i skutki jego niedotrzymania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że art. 5 k.p.c. nie nakłada obowiązku pouczania o wszystkich uprawnieniach, a jedynie o niezbędnych, gdy zachodzi uzasadniona potrzeba. W tej sprawie taka potrzeba nie wystąpiła, a nabywca powinien być świadomy konsekwencji braku wpłaty.
Czy utrata rękojmi i wygaśnięcie skutków przybicia następuje z mocy prawa w przypadku nieuiszczenia ceny nabycia w terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, utrata rękojmi następuje z mocy prawa, a postanowienie sądu stwierdzające jej utratę ma charakter deklaratoryjny.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę SN, podkreślając, że wygaśnięcie przybicia następuje automatycznie w przypadku niewykonania warunków licytacyjnych co do zapłaty ceny, zgodnie z art. 969 § 1 k.p.c.
Czy interes wierzycieli w uzyskaniu zaspokojenia może prowadzić do pominięcia regulacji ustawowej dotyczącej wygaśnięcia przybicia z powodu braku wpłaty ceny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, interes wierzycieli nie może prowadzić do pominięcia obowiązujących przepisów prawa, a ponowna licytacja może przynieść wyższą cenę.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postępowanie egzekucyjne jest sformalizowane i nie można naruszać przepisów prawa, nawet w celu zaspokojenia wierzycieli. Podkreślono, że interes wierzycieli nie jest oczywisty, gdyż kolejna licytacja może przynieść lepszy rezultat.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| wierzyciel (...) | inne | wierzyciel |
| (...) w W. | inne | wierzyciel |
| (...) w S. | inne | wierzyciel |
| (...) w W. | inne | wierzyciel |
| (...) (...) w W. | inne | wierzyciel |
| (...) w S. | inne | wierzyciel |
| M. B. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| Z. L. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| (...) w S. | inne | wierzyciel |
| (...) (...) (...) w B. | inne | wierzyciel |
| (...) (...) | inne | wierzyciel |
| P. M. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| P. B. | osoba_fizyczna | nabywca |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 967
Kodeks postępowania cywilnego
Po uprawomocnieniu się postanowienia o przybiciu sąd wzywa licytanta do złożenia ceny nabycia w ciągu dwóch tygodni, z możliwością oznaczenia dłuższego terminu na wniosek nabywcy, nieprzekraczający miesiąca.
k.p.c. art. 969 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli nabywca nie wykonał w terminie warunków licytacyjnych co do zapłaty ceny, traci rękojmię, a skutki przybicia wygasają.
Pomocnicze
k.p.c. art. 5
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może udzielić stronom i uczestnikom niezbędnych pouczeń co do czynności procesowych, jeśli zachodzi uzasadniona potrzeba.
k.p.c. art. 6
Kodeks postępowania cywilnego
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z określonych skutków prawnych wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji; w zakresie szerszym nie może uchylić ani zmienić wyroku sądu pierwszej instancji, nawet jeśli byłyby podstawy do uchylenia lub zmiany ze względu na naruszenie prawa materialnego lub pozorności przepisów postępowania.
k.p.c. art. 397 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Do postępowania przed sądem drugiej instancji w przedmiocie zażalenia stosuje się przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.
k.p.c. art. 13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące postępowania właściwe dla danej kategorii spraw stosuje się odpowiednio do innych kategorii spraw, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Utrata rękojmi i wygaśnięcie skutków przybicia następuje z mocy prawa w przypadku nieuiszczenia ceny nabycia w terminie. • Brak obowiązku pouczania o możliwości przedłużenia terminu, gdy nie zachodzi uzasadniona potrzeba. • Postępowanie egzekucyjne jest sformalizowane i nie można naruszać przepisów prawa nawet w celu zaspokojenia wierzycieli.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 5 k.p.c. poprzez brak pouczenia o prawie do złożenia wniosku o przedłużenie terminu do uiszczenia ceny. • Naruszenie zasad postępowania egzekucyjnego, gdyż nabywca ostatecznie wpłacił cenę. • Nakazanie komornikowi przelania wpłaconej kwoty na dochód Skarbu Państwa, podczas gdy cena została ostatecznie uiszczona nie z winy nabywcy.
Godne uwagi sformułowania
utrata rękojmi następuje z mocy prawa, a postanowienie sądu stwierdzające jej utratę ma charakter deklaratoryjny • brak środków nie może być za takowy uznany, skoro nabywca przystąpił do licytacji i samodzielnie decydował o wysokości zaoferowanej ceny • Postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem sformalizowanym. Aczkolwiek jego celem jest uzyskanie zaspokojenia wierzycieli, nie może to nastąpić wbrew czy też z naruszeniem obowiązujących przepisów.
Skład orzekający
Wiesława Buczek – Markowska
przewodniczący
Agnieszka Bednarek – Moraś
sędzia
Tomasz Szaj
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wygaśnięcia przybicia nieruchomości z powodu braku wpłaty ceny w terminie oraz zakresu obowiązku pouczania przez sąd."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed 3 maja 2012 roku w zakresie skutków wygaśnięcia przybicia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje rygorystyczne przestrzeganie terminów w postępowaniu egzekucyjnym i konsekwencje ich niedotrzymania, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Nawet najlepsze intencje nie pomogą: utrata przybicia nieruchomości z powodu spóźnionej wpłaty.”
Dane finansowe
WPS: 178 000 PLN
rękojmia: 19 670 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.