II CZ 240/15

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2015-04-21
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
koszty sądowezwolnienie od kosztówpodział majątkuzażaleniesytuacja materialnakredytyzdolność do ponoszenia kosztów

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie uczestniczki postępowania na postanowienie Sądu Rejonowego o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że zobowiązania kredytowe nie stanowią podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli wnioskodawca jest w stanie ponieść je bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania.

Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpatrywał zażalenie uczestniczki postępowania A. F. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kępnie, który oddalił jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie o podział majątku wspólnego. Uczestniczka argumentowała trudną sytuacją materialną, wskazując na dochody, alimenty, koszty utrzymania mieszkania i spłatę kredytu. Sąd Okręgowy uznał, że zobowiązania kredytowe, zwłaszcza te zaciągnięte na wyższy poziom konsumpcji, nie mogą wyprzedzać obowiązku opłacenia kosztów sądowych i nie stanowią podstawy do zwolnienia od nich, jeśli wnioskodawca jest w stanie ponieść je bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania.

Sąd Okręgowy w Kaliszu, rozpoznając sprawę z wniosku M. F. z udziałem uczestniczki postępowania A. F. o podział majątku wspólnego, rozpatrzył zażalenie uczestniczki na postanowienie Sądu Rejonowego w Kępnie z dnia 28 stycznia 2015 r. Sąd Rejonowy oddalił wniosek uczestniczki o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że mimo jej dochodów (1300 zł netto wynagrodzenia, 400 zł alimentów) i wydatków (550 zł na mieszkanie, 200 zł spłaty kredytu), jest ona w stanie ponieść koszty sądowe bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Uczestniczka złożyła zażalenie, podnosząc trudną sytuację materialną. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, podkreślając, że obowiązek spłaty kredytów nie może wyprzedzać obowiązku opłacenia kosztów sądowych. Powołał się na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 lipca 1980 r. (I CZ 99/80), wskazując, że strona powinna znaleźć pokrycie w dochodach przez ograniczenie wydatków niebędących niezbędnymi do utrzymania. Sąd Okręgowy zaznaczył, że instytucja zwolnienia od kosztów służy umożliwieniu realnej drogi sądowej, a nie utrzymaniu dotychczasowego poziomu życia. Uznał, że spłata kredytów zaciągniętych na wyższy poziom konsumpcji nie mieści się w kategorii niezbędnych kosztów utrzymania. W związku z tym, zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na obciążenia kredytowe zostałoby uznane za nadużycie przepisu art. 102 ustawy o kosztach sądowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zobowiązania kredytowe nie mogą wyprzedzać obowiązku opłacenia kosztów sądowych i nie stanowią podstawy do zwolnienia od nich, jeśli wnioskodawca jest w stanie ponieść je bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania. Do niezbędnych kosztów utrzymania nie można wliczać spłaty kredytów zaciągniętych celem osiągnięcia wyższego poziomu konsumpcji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma na celu umożliwienie realnej drogi sądowej, a nie utrzymanie dotychczasowego poziomu życia. Obowiązek spłaty kredytów, zwłaszcza tych zaciągniętych na wyższy poziom konsumpcji, nie jest traktowany jako niezbędny koszt utrzymania i nie może wyprzedzać obowiązku opłacenia kosztów sądowych. Zwolnienie w takiej sytuacji byłoby nadużyciem przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy w Kępnie

Strony

NazwaTypRola
M. F.osoba_fizycznawnioskodawca
A. F.osoba_fizycznauczestniczka postępowania

Przepisy (3)

Główne

u.k.s.c. art. 102

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Granicą zwolnienia od kosztów jest utrzymanie konieczne wnioskującego i jego rodziny; instytucja ta ma uczynić realną drogę sądową, a nie służyć utrzymaniu dotychczasowego poziomu życia czy spłacie kredytów zaciągniętych na wyższy poziom konsumpcji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek spłaty kredytów nie może wyprzedzać obowiązku opłacenia kosztów sądowych. Strona powinna znaleźć pokrycie w swych dochodach przez odpowiednie ograniczenie innych wydatków nie będących niezbędnymi do utrzymania. Instytucja zwolnienia od kosztów nie służy utrzymaniu dotychczasowego poziomu życia, lecz ma uczynić realną drogę sądową. Do niezbędnych kosztów utrzymania nie można wliczać konieczności spłaty kredytów zaciągniętych celem osiągnięcia wyższego poziomu konsumpcji. Zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na obciążenia kredytowe byłoby nadużyciem przepisu art. 102 ustawy o kosztach sądowych.

Odrzucone argumenty

Uczestniczka jest w trudnej sytuacji materialnej i nie stać jej na poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny z uwagi na zobowiązania kredytowe.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek spłaty kredytów nie może wyprzedzać obowiązku opłacenia kosztów sądowych strona powinna znaleźć pokrycie w swych dochodach przez odpowiednie ograniczenie innych wydatków nie będących niezbędnymi do utrzymania instytucja zwolnienia od kosztów nie służy utrzymaniu dotychczasowego poziomu życia, skoro granicą określoną w art. 102 u.k.s.c. jest utrzymanie konieczne wnioskującego i jego rodziny, lecz ma uczynić realną drogę sądową, na skutek indywidualizacji opłaty sądowej Do niezbędnych kosztów utrzymania nie można bowiem wliczać konieczności spłaty kredytów zaciągniętych celem osiągnięcia wyższego poziomu konsumpcji Zwolnienie powódki od kosztów sądowych – z uwagi na obciążenia kredytowe – byłoby nadużyciem przepisu art. 102 ustawy o kosztach sądowych

Skład orzekający

Wojciech Vogt

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 102 ustawy o kosztach sądowych w kontekście zobowiązań kredytowych wnioskodawcy."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy kredyty zostały zaciągnięte na cele konsumpcyjne, a nie na niezbędne potrzeby życiowe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o kosztach sądowych i stanowi ważną wskazówkę dla osób zadłużonych, które ubiegają się o zwolnienie z opłat sądowych.

Czy spłacanie kredytu zwalnia z kosztów sądowych? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt II Cz 240/15 POSTANOWIENIE K. , dnia 21 kwietnia 2015 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu Wydział II Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO. Wojciech Vogt po rozpoznaniu w dniu w K. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. F. z udziałem uczestniczki postępowania A. F. o podział majątku wspólnego na skutek zażalenia uczestniczki postępowania A. F. od postanowienia Sądu Rejonowego w Kępnie z dnia 28 stycznia 2015 r., sygn.. akt I Ns 386/14 postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Kępnie oddalił wniosek uczestniczki postępowania o zwolnienie jej od kosztów sądowych. Ustalił, że uczestniczka utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 1300 zł netto. Ponadto otrzymuje na piętnastoletniego syna alimenty w wysokości 400 zł. Koszt utrzymania mieszkania to kwota 550 zł miesięcznie. Uczestniczka spłaca kredyt w wysokości 200 zł. Sąd uznał, że A. F. jest w stanie ponieść koszty sądowe bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny i dlatego wniosek o zwolnienie od kosztów oddalił. Zażalenie od tego rozstrzygnięcia złożyła uczestniczka podnosząc, że jest w trudnej sytuacji materialnej i nie stać ja na poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, że A. F. jest w stanie ponieść koszy sądowe bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Powódka w swoim oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach z dnia 9 stycznia 2015 r. podała, że z tytułu zaciągniętych kredytów spłaca miesięcznie kwotę 200 zł. Należy podkreślić, że obowiązek spłaty kredytów nie może wyprzedać obowiązku opłacenia kosztów sądowych. Dla wydatków związanych z prowadzeniem procesu strona powinna znaleźć pokrycie w swych dochodach przez odpowiednie ograniczenie innych wydatków nie będących niezbędnymi do utrzymania (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 lipca 1980 r., I CZ 99/80). Wskazać również należy, że instytucja zwolnienia od kosztów nie służy utrzymaniu dotychczasowego poziomu życia, skoro granicą określoną w art. 102 u.k.s.c. jest utrzymanie konieczne wnioskującego i jego rodziny, lecz ma uczynić realną drogę sądową, na skutek indywidualizacji opłaty sądowej. W związku z powyższym należy podkreślić, że uczestniczka wnosi o zwolnienie jej od kosztów sądowych nie z uwagi na to, że osiąga dochody, które nie pozwalają jej na opłacenie tych kosztów ale dlatego, że zaciągnęła zobowiązania kredytowe, które utrudniają jej uzyskanie środków na opłacenie kosztów. W tej sytuacji nie można uznać, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Do niezbędnych kosztów utrzymania nie można bowiem wliczać konieczności spłaty kredytów zaciągniętych celem osiągnięcia wyższego poziomu konsumpcji . Każdy obywatel ma prawo dążyć do osiągnięcia tego wyższego poziomu ale nie kosztem kredytowania jego wydatków w zakresie kosztów sądowych przez Państwo. Zwolnienie powódki od kosztów sądowych – z uwagi na obciążenia kredytowe – byłoby nadużyciem przepisu art. 102 ustawy o kosztach sądowych. Mając powyższe na uwadze należało, zgodnie z art. 385 w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. , orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI