II CZ 23/09

Sąd Najwyższy2009-04-29
SAOSinneprawo procesowe cywilneWysokanajwyższy
skarga kasacyjnaczynność notarialnaprawo o notariaciepostępowanie nieprocesowesąd najwyższysąd okręgowyzażalenie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie Spółdzielni Mieszkaniowej na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną, uznając, że postanowienie sądu okręgowego w przedmiocie zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie podlega zaskarżeniu kasacyjnemu.

Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła skargę kasacyjną od postanowienia sądu okręgowego, które odrzuciło jej skargę kasacyjną od postanowienia o odmowie dokonania czynności notarialnej. Sąd Okręgowy uznał, że postanowienie w przedmiocie zażalenia na odmowę czynności notarialnej nie jest objęte przepisami dopuszczającymi skargę kasacyjną. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie na to postanowienie, potwierdził, że postępowanie wywołane zażaleniem na odmowę dokonania czynności notarialnej ma charakter jednoinstancyjny i nie podlega zaskarżeniu kasacyjnemu.

Sprawa dotyczyła zażalenia Spółdzielni Mieszkaniowej „G.” na postanowienie Sądu Okręgowego w P., które odrzuciło skargę kasacyjną spółdzielni. Skarga kasacyjna została wniesiona od postanowienia sądu okręgowego oddalającego zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej. Sąd Okręgowy uzasadnił odrzucenie skargi kasacyjnej tym, że postanowienie wydane w następstwie zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej, na podstawie ustawy Prawo o notariacie, nie jest wymienione w art. 398¹ § 1 k.p.c. jako orzeczenie, od którego przysługuje skarga kasacyjna. Spółdzielnia zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że zgodnie z art. 398¹ § 1 k.p.c. skarga kasacyjna przysługuje od wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, wydanego przez sąd drugiej instancji. W postępowaniu nieprocesowym, zgodnie z art. 519¹ k.p.c., skarga kasacyjna przysługuje od postanowień co do istoty sprawy lub kończących postępowanie w określonych kategoriach spraw. Sąd Najwyższy podkreślił, że orzecznictwo Sądu Najwyższego wyjaśniło, iż postępowanie wywołane zażaleniem na odmowę dokonania czynności notarialnej ma charakter jednoinstancyjny, mimo że rozpoznaje je sąd okręgowy jako sąd drugiej instancji. W związku z tym postanowienie wydane w wyniku rozpoznania takiego zażalenia nie podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną, ponieważ nie mieści się ani w hipotezie art. 398¹ § 1 k.p.c., ani w art. 519¹ k.p.c. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako niezasługujące na uwzględnienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie to nie podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną.

Uzasadnienie

Postępowanie wywołane zażaleniem na odmowę dokonania czynności notarialnej ma charakter jednoinstancyjny i nie jest objęte przepisami k.p.c. dotyczącymi skargi kasacyjnej (art. 398¹ § 1 k.p.c. i art. 519¹ k.p.c.).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy (wobec wnioskodawcy)

Strony

NazwaTypRola
Spółdzielnia Mieszkaniowa „G.”spółkawnioskodawca
notariusz J. B.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna przysługuje od wydanego przez sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku lub postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie, jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej.

k.p.c. art. 519¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu nieprocesowym, zaskarżeniu skargą kasacyjną podlegają wydane przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończące postępowanie w sprawie – w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego.

Pomocnicze

Prawo o notariacie art. 83 § § 1

Ustawa Prawo o notariacie

k.p.c. art. 519¹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 519¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie wywołane zażaleniem na odmowę dokonania czynności notarialnej ma charakter jednoinstancyjny. Postanowienie sądu okręgowego w przedmiocie zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie jest objęte hipotezą art. 398¹ § 1 k.p.c. ani art. 519¹ k.p.c.

Odrzucone argumenty

Postanowienie sądu okręgowego w przedmiocie zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną.

Godne uwagi sformułowania

postępowanie wywołane wniesieniem tego zażalenia ma charakter postępowania jednoinstancyjnego nie zostało objęte hipotezą art. 398¹ § 1 k.p.c. pozostaje także poza zakresem zastosowania art. 519¹ k.p.c.

Skład orzekający

Barbara Myszka

przewodniczący

Wojciech Katner

członek

Grzegorz Misiurek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że postanowienie sądu okręgowego w przedmiocie zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną ze względu na jednoinstancyjny charakter postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy dokonania czynności notarialnej i zażalenia na nią.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest istotne dla praktyków prawa procesowego cywilnego, wyjaśniając granice zaskarżalności orzeczeń w specyficznych postępowaniach.

Kiedy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia w sprawie czynności notarialnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 23/09 POSTANOWIENIE Dnia 29 kwietnia 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Barbara Myszka (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) w sprawie z wniosku Spółdzielni Mieszkaniowej „G.” w P. przy uczestnictwie notariusza J. B. na odmowę dokonania czynności notarialnej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 kwietnia 2009 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 20 stycznia 2009 r., oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z dnia 20 stycznia 2009 r. odrzucił skargę kasacyjną Spółdzielni Mieszkaniowej „G.” od postanowienia tegoż Sądu z dnia 17 lipca 2008 r. oddalającego zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej jako niedopuszczalną. W uzasadnieniu wskazał, że postanowienie wydane w następstwie zażalenia wniesionego na podstawie art. 83 § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 369 ze zm.) nie zostało wymienione w art. 3981 § 1 k.p.c. jako orzeczenie, od którego przysługuje skarga kasacyjna. W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółdzielnia Mieszkaniowa „G.” wniosła o jego uchylenie, podnosząc zarzuty naruszenia art. 3981 § 1 i art. 5191 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3981 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna przysługuje – jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej – od wydanego przez sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku lub postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie. Według zaś art. 5191 § 1 k.p.c., odnoszącego się do postępowania nieprocesowego, zaskarżeniu skargą kasacyjną, w przypadku braku szczególnej regulacji, podlegają wydane przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończące postępowanie w sprawie – w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego. Stosownie do art. 5191 § 2 k.p.c. w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli skarga kasacyjna przysługuje w sprawach o przysposobienie oraz o podział majątku dorobkowego po ustaniu wspólności majątkowej miedzy małżonkami, w których wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej sto pięćdziesiąt tysięcy złotych. Natomiast w myśl 3 art. 5191 § 3 k.p.c., zaskarżeniu skargą kasacyjną podlegają ponadto wydane przez sąd drugiej instancji postanowienia w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zostało już wyjaśnione, że jakkolwiek sąd okręgowy rozpoznaje zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej jako sąd drugiej instancji, to postępowanie wywołane wniesieniem tego zażalenia ma charakter postępowania jednoinstancyjnego (por. uchwały z dnia 1 czerwca 2007 r., III CZP 41/07, nie publ., III CZP 42/07, nie publ. oraz III CZP 38/07, nie publ.). Nie ulega wątpliwości, że postanowienie wydane w wyniku rozpoznania wspomnianego zażalenia nie zostało objęte hipotezą art. 3981 § 1 k.p.c. Pozostaje ono także poza zakresem zastosowania art. 5191 k.p.c., gdyż nie dotyczy żadnej z kategorii spraw wymienionych w tym unormowaniu. Gdyby zatem nawet przyjąć – jak chce tego skarżący – że postanowienie to zapada w postępowaniu nieprocesowym, to i tak nie można byłoby uznać, iż podlega ono zaskarżeniu skargą kasacyjną (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 października 2003 r., II CK 230/03, nie publ.). Mając to na uwadze Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji. md

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI