II Cz 22/13

Sąd Okręgowy w ŚwidnicyŚwidnica2013-01-10
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
koszty sądowezwolnienie od kosztówzażaleniepowódkasąd okręgowysąd rejonowyzadośćuczynieniedochodymajątek

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powódki na postanowienie o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że powódka posiadała wystarczające środki na pokrycie opłaty od pozwu.

Powódka A. Z. zaskarżyła postanowienie Sądu Rejonowego o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych, twierdząc, że nie jest w stanie ponieść opłaty od pozwu w kwocie 3669 zł bez uszczerbku dla utrzymania. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, wskazując, że powódka otrzymała już 18 000 zł zadośćuczynienia, jej mąż prowadzi dochodową działalność gospodarczą, a ona sama otrzymuje świadczenie rehabilitacyjne, co pozwala jej na pokrycie kosztów sądowych.

Sąd Okręgowy w Świdnicy rozpoznał zażalenie powódki A. Z. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 13 grudnia 2012 r., którym oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd Rejonowy uznał, że uiszczenie opłaty od pozwu w kwocie 3669 zł nie spowoduje uszczerbku w utrzymaniu powódki, która otrzymuje świadczenie rehabilitacyjne, dochód z najmu, a jej mąż prowadzi dochodową działalność gospodarczą (średni miesięczny dochód 6885,19 zł). Dodatkowo, powódka otrzymała już 18 000 zł zadośćuczynienia. Sąd Okręgowy podzielił to stanowisko, podkreślając, że zwolnienie od kosztów jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów przez strony. Zwrócono uwagę, że powódka dysponowała środkami z zadośćuczynienia, które mogła przeznaczyć na koszty sądowe, a także miała czas na poczynienie oszczędności, biorąc pod uwagę stałe źródła dochodu swoje i męża. Oddalono również wniosek o zwolnienie od innych kosztów, których potrzeba poniesienia i wysokość były nieokreślone na tym etapie postępowania. W konsekwencji, zażalenie powódki jako bezzasadne zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, powódka nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, ponieważ posiadane przez nią środki i dochody pozwalają na pokrycie opłaty od pozwu bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że powódka otrzymała już znaczną kwotę zadośćuczynienia, a jej mąż prowadzi dochodową działalność gospodarczą, co pozwala na pokrycie kosztów sądowych. Zwolnienie od kosztów jest wyjątkiem i wymaga wykazania niemożności ich poniesienia bez uszczerbku dla utrzymania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

pozwany

Strony

NazwaTypRola
A. Z.osoba_fizycznapowódka
(...) S.A. w W.spółkapozwany

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2 zdanie pierwsze

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

u.k.s.c. art. 102

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Błędne przyjęcie, że nie przysługuje prawo do zwolnienia od kosztów sądowych w sytuacji, gdy nie jest się w stanie ich ponieść bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powódka otrzymała już 18 000 zł zadośćuczynienia. Mąż powódki prowadzi dochodową działalność gospodarczą (średni miesięczny dochód 6885,19 zł). Powódka otrzymuje świadczenie rehabilitacyjne. Powódka miała czas na poczynienie oszczędności. Zwolnienie od kosztów jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 102 u.k.s.c. poprzez błędne przyjęcie, że powódce nie przysługuje zwolnienie od kosztów sądowych.

Godne uwagi sformułowania

instytucja zwolnienia od kosztów jest wyjątkiem od tej zasady, stanowiąc szczególną formę pomocy państwa dla osób ubogich Osoba ubiegająca się o taką pomoc winna w pierwszym rzędzie czynić oszczędności we własnych wydatkach i dopiero, gdy nie jest to możliwe, ubiegać się o pomoc państwa.

Skład orzekający

Piotr Rajczakowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek zwolnienia od kosztów sądowych w kontekście posiadanych środków i dochodów, w tym dochodów małżonka."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i wysokości dochodów/otrzymanych świadczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z kosztami sądowymi, choć pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów dotyczących zwolnienia od nich.

Dane finansowe

WPS: 73 369,9 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 22/13 POSTANOWIENIE Dnia 10 stycznia 2013 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Piotr Rajczakowski po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2013 r. w Świdnicy na posiedzeniu niejawnym zażalenia powódki A. Z. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 13 grudnia 2012r., sygn. akt I C 1408/12 w sprawie przeciwko (...) S.A. w W. zapłatę 73.369,90 zł p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 grudnia 2012 r. Sąd Rejonowy oddalił wniosek powódki A. Z. o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że uiszczenie tych kosztów, które na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do opłaty sądowej od pozwu w kwocie 3669 zł, nie spowoduje uszczerbku w jej koniecznym utrzymaniu. Analizując przedłożone przez powódkę oświadczenie majątkowe, Sąd ustalił, że otrzymuje ona świadczenie rehabilitacyjne, uzyskuje również dochód z najmu, a jej mąż prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, z której średni miesięczny dochód wynosi 6885,19 zł, zatem posiada ona stałe źródło dochodu. Sąd zauważył nadto, że w toku postępowania likwidacyjnego powódka otrzymała już od strony pozwanej 18.000 zł tytułem zadośćuczynienia, zatem, kwestionując wysokość wypłaconej kwoty, mogła zabezpieczyć przynajmniej część środków na pokrycie kosztów związanych z dochodzeniem przedmiotowego roszczenia. W zażaleniu na powyższe postanowienie powódka, wnosząc o jego zmianę przez zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 102 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych poprzez błędne przyjęcie, że nie przysługuje jej prawo do zwolnienia od kosztów sądowych w sytuacji, gdy nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Sąd Okręgowy zważył. Zażalenie nie jest uzasadnione, a podniesione w nim zarzuty w żaden sposób nie podważają trafności rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji. Należy mieć bowiem na uwadze, że regułą w postępowaniu cywilnym jest obowiązek ponoszenia kosztów sądowych przez strony, zaś instytucja zwolnienia od kosztów jest wyjątkiem od tej zasady, stanowiąc szczególną formę pomocy państwa dla osób ubogich, które z uwagi na trudną sytuację finansową nie mogą tych kosztów uiścić, bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania, a niezbędna jest natychmiastowa ochrona prawna. Osoba ubiegająca się o taką pomoc winna w pierwszym rzędzie czynić oszczędności we własnych wydatkach i dopiero, gdy nie jest to możliwe, ubiegać się o pomoc państwa. Mając to na względzie, należy przede wszystkim podkreślić – na co Sąd pierwszej instancji słusznie zwrócił uwagę – że powódka otrzymała już od strony pozwanej 18.000 zł, w tym 14.000 zł w kwietniu 2012 r., w związku z tym powinna dysponować kwotą niezbędną na pokrycie kosztów sądowych, które, w sytuacji uwzględnienia żądania w niniejszej sprawie, podlegałyby przecież zwrotowi przez stronę przeciwną. Gdy bowiem powódka nie była zadowolona z wysokości wypłaconego jej zadośćuczynienia, to powinna była liczyć się z możliwością wytoczenia powództwa i jej powinnością było chociażby z niewielkiej części tej właśnie sumy zabezpieczenie środków na pokrycie kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Poza tym, zdarzenie, z którym skarżąca wiąże dochodzone w sprawie roszczenie, miało miejsce w czerwcu 2010 r., dysponowała ona więc wystarczającym czasem, aby poczynić niezbędne oszczędności na ten cel, tym bardziej, że – jak wynika z przedłożonego przez nią oświadczenia majątkowego – i ona i jej małżonek posiadają jednak stałe źródła dochodu, przy czym średni, miesięczny dochód P. Z. z prowadzonej działalności gospodarczej wynosi 6.885,19 zł. brutto. W tym stanie rzeczy należało podzielić stanowisko Sądu Rejonowego i przyjąć, że powódka mogła z posiadanych środków zgromadzić kwotę odpowiednią do pokrycia opłaty sądowej od pozwu. Nie podlegał również uwzględnieniu jej wniosek o zwolnienie od innych, poza wpowyższą opłatą, kosztów sądowych, w szczególności, że na obecnym etapie postępowania potrzeba ich poniesienia i ich wysokość są niemożliwe do określenia. Fakt zaś zgłoszenia już w pozwie wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych różnych specjalności na chwilę obecną nie jest związany z koniecznością uiszczenia kosztów, gdyż brak jest jeszcze w tym zakresie stosownych czynności Sądu, jak również trudno jest obecnie przesądzić czy przeprowadzenie takich dowodów będzie niezbędne do prawidłowego wyjaśnienia i rozstrzygnięcia niniejszego sporu, tym bardziej, że w sprawie nie zostało jeszcze nawet przedstawione stanowisko strony pozwanej, w którym odniosłaby się ona do żądania pozwu i zgłoszonych w nim wniosków. Skoro zatem zarzuty zażalenia w żaden sposób nie podważyły trafności rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego, zażalenie to, jako bezzasadne, podlegało oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy, na podstawie art. 385 kpc w zw. z art. 397 § 2 zdanie pierwsze kpc , orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI