Orzeczenie · 2015-06-24

II CZ 21/15

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2015-06-24
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
apelacjazażalenieterminowośćśrodek odwoławczywyrokpostanowienieSąd NajwyższySąd ApelacyjnySąd Okręgowykoszty zastępstwa procesowego

Sprawa dotyczyła zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jej apelację w części dotyczącej postanowień o odmowie odrzucenia pozwu i odrzuceniu pozwu w pozostałej części, zamieszczonych w wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Apelacyjny uznał apelację za wniesioną po terminie, stosując przepisy dotyczące apelacji. Sąd Najwyższy, powołując się na utrwaloną linię orzeczniczą, w tym uchwałę połączonych izb z 1972 r., stwierdził, że środek odwoławczy od postanowień zamieszczonych w wyroku, nawet jeśli nazwany apelacją, powinien być rozpoznany jako zażalenie. Kluczowe jest tu rozstrzygnięcie o przedmiocie, a nie forma orzeczenia. Sąd Najwyższy uznał, że termin do wniesienia zażalenia został zachowany, a Sąd Apelacyjny naruszył przepisy procesowe, odrzucając środek odwoławczy z powodu niezachowania terminu właściwego dla apelacji. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i pozostawił wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej do rozstrzygnięcia w orzeczeniu kończącym postępowanie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących środków odwoławczych od postanowień zawartych w wyrokach, w szczególności rozróżnienie między apelacją a zażaleniem oraz kwestia terminów do ich wniesienia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postanowienia o charakterze zażaleniowym są zawarte w wyroku sądu pierwszej instancji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy środek odwoławczy od postanowień zamieszczonych w wyroku sądu pierwszej instancji, nawet jeśli nazwany apelacją, powinien być rozpoznany jako zażalenie, a jego terminowość oceniać według przepisów o zażaleniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, środek odwoławczy od postanowień zamieszczonych w wyroku sądu pierwszej instancji, nawet jeśli nazwany apelacją, powinien być rozpoznany jako zażalenie, a jego terminowość oceniać według przepisów o zażaleniu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na utrwaloną zasadę prawną, zgodnie z którą o rodzaju środka odwoławczego decyduje przedmiot rozstrzygnięcia, a nie forma nadana orzeczeniu przez sąd. W przypadku postanowień zamieszczonych w wyroku, właściwym środkiem odwoławczym jest zażalenie, a termin do jego wniesienia jest inny niż termin do wniesienia apelacji.

Czy wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podlega rozstrzygnięciu w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podlega rozstrzygnięciu w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.

Uzasadnienie

Zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, przyznanie adwokatowi z urzędu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej jest uzależnione od wyniku sprawy i powinno być rozstrzygnięte w orzeczeniu kończącym postępowanie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia i pozostawienie wniosku o koszty do rozstrzygnięcia
Strona wygrywająca
powódka

Strony

NazwaTypRola
T. S.osoba_fizycznapowódka
P. Ś.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (14)

Główne

k.p.c. art. 394 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Termin do wniesienia zażalenia.

k.p.c. art. 367 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Od wyroku sądu pierwszej instancji przysługuje apelacja.

k.p.c. art. 369 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Termin do wniesienia apelacji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

W związku z art. 370 k.p.c. - odrzucenie apelacji.

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Odrzucenie środka odwoławczego.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Postanowienia sądu pierwszej instancji, od których przysługuje zażalenie.

u.SN art. 61 § § 6

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Moc zasady prawnej uchwał połączonych izb.

u.SN art. 21

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Moc zasady prawnej uchwał połączonych izb (wcześniejsza ustawa).

u.SN art. 29 § ust. 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Moc zasady prawnej uchwał połączonych izb (jeszcze wcześniejsza ustawa).

u.SN art. 15 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Podstawa uchylenia postanowienia.

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

§ 3 - Rozstrzygnięcie o zażaleniu.

k.p.c. art. 108 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W związku z art. 398^21 i art. 394^1 § 3 k.p.c. - rozstrzygnięcie o kosztach.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o zażaleniu do rozpoznania skargi kasacyjnej.

Dz.U. z 2013 r., poz. 461 art. 21 § § 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zależy od wyniku sprawy i jest rozstrzygane w orzeczeniu kończącym postępowanie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Środek odwoławczy od postanowień zamieszczonych w wyroku powinien być rozpoznany jako zażalenie, niezależnie od jego nazwy. • Termin do wniesienia zażalenia został zachowany. • Sąd Apelacyjny naruszył przepisy k.p.c. poprzez odrzucenie apelacji z powodu niezachowania terminu właściwego dla apelacji, podczas gdy powinien był zastosować przepisy o zażaleniu.

Godne uwagi sformułowania

o rodzaju i dopuszczalności środka odwoławczego decyduje bowiem przedmiot rozstrzygnięcia, a nie forma orzeczenia • środek odwoławczy podlega rozpoznaniu jako zażalenie również wtedy, gdy skarżący nazwał go rewizją; nie może być jednak odrzucony z powodu niezachowania terminu przewidzianego w art. 394 § 2 k.p.c. • wymieniona uchwała nie utraciła aktualności

Skład orzekający

Henryk Pietrzkowski

przewodniczący

Barbara Myszka

sprawozdawca

Krzysztof Pietrzykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących środków odwoławczych od postanowień zawartych w wyrokach, w szczególności rozróżnienie między apelacją a zażaleniem oraz kwestia terminów do ich wniesienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postanowienia o charakterze zażaleniowym są zawarte w wyroku sądu pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii proceduralnej, która może mieć wpływ na wiele postępowań sądowych – jak traktować i kiedy zaskarżać postanowienia zawarte w wyrokach. Wyjaśnia, że forma orzeczenia nie zawsze decyduje o jego charakterze prawnym i terminach zaskarżenia.

Apelacja czy zażalenie? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy forma nie ma znaczenia, a liczy się treść!

Dane finansowe

WPS: 113 800 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst