II CZ 21/05

Sąd Najwyższy2005-03-18
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
apelacjapełnomocnikradca prawnystosunek pracyodrzucenie apelacjik.p.c.ustawa o radcach prawnych

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu apelacji, uznając, że pełnomocnik powódki nie spełniał wymogów ustawowych do jej sporządzenia.

Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powódki, ponieważ została ona wniesiona przez osobę nieuprawnioną do jej sporządzenia. Pełnomocnik powódki, radca prawny, nie wykazał, że nie pozostawał w stosunku pracy w momencie wnoszenia apelacji, co jest wymogiem ustawowym dla świadczenia pomocy prawnej osobom fizycznym. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, potwierdził prawidłowość stanowiska Sądu Apelacyjnego, oddalając zażalenie.

Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powódki M. A. z powodu jej wniesienia przez osobę nieuprawnioną. Sąd ten wezwał pełnomocnika powódki do złożenia oświadczenia, czy nie pozostawał w stosunku pracy w dacie złożenia apelacji. Pełnomocnik oświadczył, że obecnie pozostaje w stosunku pracy, ale nie sprecyzował sytuacji w momencie wnoszenia apelacji. Wobec nieusunięcia braków formalnych w wyznaczonym terminie, Sąd Apelacyjny odrzucił apelację na podstawie art. 373 k.p.c. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie powódki, zważył, że wymóg niepozostawania w stosunku pracy przez radcę prawnego świadczącego pomoc osobom fizycznym wynika z art. 8 ust. 2 ustawy o radcach prawnych. Przepis ten wyklucza świadczenie pomocy prawnej przez radcę pozostającego w stosunku pracy z jakimkolwiek podmiotem. Sąd Najwyższy podkreślił, że taka wykładnia jest zgodna z celem przepisu i zapobiega jego obejściu. Ponieważ powódka nie wykazała, że jej pełnomocnik nie pozostawał w stosunku pracy w chwili wnoszenia apelacji, Sąd Najwyższy uznał stanowisko Sądu Apelacyjnego za prawidłowe i oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, radca prawny świadczący pomoc prawną osobie fizycznej nie może pozostawać w stosunku pracy z jakimkolwiek podmiotem.

Uzasadnienie

Przepis art. 8 ust. 2 ustawy o radcach prawnych wyklucza świadczenie pomocy prawnej przez radcę pozostającego w stosunku pracy, a taka wykładnia jest zgodna z celem przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
M. A.osoba_fizycznapowódka
Agencja Reklamowa J.(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Ustawa o radcach prawnych art. 8 § ust. 2

Radca prawny może świadczyć pomoc prawną osobom fizycznym tylko w ramach wykonywania zawodu w kancelarii radcy prawnego lub w spółkach, bez jednoczesnego pozostawania w stosunku pracy. Zakaz ten dotyczy pozostawania w stosunku pracy z jakimkolwiek podmiotem.

Pomocnicze

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Ustawa o radcach prawnych art. 8 § ust. 5

Ustawa z dnia 22 grudnia 2004 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pełnomocnik powódki nie wykazał, że nie pozostawał w stosunku pracy w momencie wnoszenia apelacji. Zakaz pozostawania w stosunku pracy przez radcę prawnego świadczącego pomoc osobom fizycznym ma szerokie zastosowanie i nie ogranicza się do stosunku ze zleceniodawcą.

Odrzucone argumenty

Pełnomocnik powódki próbował argumentować, że zakaz pozostawania w stosunku pracy powinien być ograniczony tylko do stosunku ze zleceniodawcą usług prawnych.

Godne uwagi sformułowania

brak uzasadniający jej odrzucenie wymóg aby radca prawny, świadczący pomoc prawną osobom fizycznym, nie pozostawał w stosunku pracy, nie może być ograniczony tylko do pozostawania w stosunku pracy ze zleceniodawcą usług prawnych. Tak sformułowany przepis wyklucza świadczenie pomocy prawnej osobie fizycznej przez radcę prawnego, który pozostaje w stosunku pracy z jakimkolwiek podmiotem.

Skład orzekający

Józef Frąckowiak

przewodniczący, sprawozdawca

Gerard Bieniek

członek

Irena Gromska-Szuster

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wymogów stawianych radcom prawnym świadczącym pomoc osobom fizycznym, w szczególności zakazu pozostawania w stosunku pracy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku usunięcia braków formalnych apelacji przez pełnomocnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii formalnych wymogów stawianych pełnomocnikom procesowym, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera elementów zaskoczenia czy szerokiego zainteresowania publicznego.

Czy radca prawny pracujący na etacie może reprezentować klienta w sądzie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 21/05 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 18 marca 2005 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Józef Frąckowiak (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Gerard Bieniek 
SSN Irena Gromska-Szuster 
 
w sprawie z powództwa M. A. 
przeciwko Agencji Reklamowej J.(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 marca 2005 r., 
zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 9 grudnia 2004 r., sygn. 
akt I ACa (…), 
 
oddala zażalenie 
 
Uzasadnienie 
 
Sąd Apelacyjny, postanowieniem z dnia 9 grudnia 2004 r., odrzucił apelację 
powódki M. A., stwierdzając że została ona wniesiona przez osobę nieuprawnioną do jej 
sporządzenia. Skarżąca w zażaleniu z dnia 5 stycznia 2005 r. wniosła o uchylenie 
zaskarżonego postanowienia. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 
Sąd Apelacyjny, badając dopuszczalność apelacji, wezwał pełnomocnika powódki 
do złożenia oświadczenia, czy nie pozostawał on w stosunku pracy w dacie złożenia 
apelacji i czy w takim stosunku dalej nie pozostaje. Pełnomocnik powódki oświadczył, że 
w momencie złożenia pozwu nie pozostawał w stosunku pracy, natomiast obecnie 
pozostaje w stosunku pracy. Nie oświadczył natomiast, czy pozostawał w stosunku 
pracy w momencie wnoszenia apelacji. W takiej sytuacji trafnie Sąd Apelacyjny przyjął, 

 
 
2 
że skoro braki apelacji nie zostały usunięte w wyznaczony przez Sąd terminie, to 
zgodnie z art. 373 k.p.c. dotknięta jest ona brakiem uzasadniającym jej odrzucenie. 
Wbrew wywodom zawartym w uzasadnieniu zażalenia, wymóg aby radca prawny, 
świadczący pomoc prawną osobom fizycznym, nie pozostawał w stosunku pracy, nie 
może być ograniczony tylko do pozostawania w stosunku pracy ze zleceniodawcą usług 
prawnych. Jak wynika z przepisu art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach 
prawnych (jedn. tekst: Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1059 ze zm.), radca prawny może 
świadczyć pomoc prawną osobom fizycznym tylko w ramach wykonywania zawodu w 
kancelarii radcy prawnego lub w spółkach, o których mowa w ust. 1 tego przepisu, bez 
jednoczesnego pozostawania w stosunku pracy. Tak sformułowany przepis wyklucza 
świadczenie pomocy prawnej osobie fizycznej przez radcę prawnego, który pozostaje w 
stosunku pracy z jakimkolwiek podmiotem. Wykładnia literalna i funkcjonalna tego 
przepisu wskazuje, że brak podstaw do ograniczenia kręgu osób, u których radca jest 
zatrudniony. Chodzi tu o zakaz pozostawania w stosunku pracy, szeroko rozumianym co 
podkreśla art. 8 ust. 5 powołanej ustawy, z każdym pracodawcą. W szczególności nie 
można ograniczać tego stosunku pracy tylko do stosunku ze zlecającym usługę prawną. 
Pomijając już inne względy, takie rozumienie tego przepisu praktycznie wykluczyłoby 
jego stosowanie, gdyż do niezwykle rzadkich sytuacji należy, aby osoba fizyczna która 
zleca radcy prawnemu wykonanie usługi prawnej, jednocześnie zatrudniała go u siebie. 
Natomiast w razie zatrudnienia radcy byłby on zobowiązany do świadczenia pomocy 
prawnej w ramach tego stosunku i niepotrzebne byłoby dodatkowe zlecanie 
wykonywania przez niego usług prawnych. 
Jeżeli, co podkreślił Sąd Apelacyjny zakaz pozostawania w stosunku zatrudnienia 
z kimkolwiek przez radcę prawnego, który świadczy usługi prawne osobie fizycznej, 
obowiązuje, na każdym etapie postępowania sądowego, a powódka w zakreślonym 
terminie, nie wykazała, że jej pełnomocnik nie pozostawał w stosunku pracy w chwili 
wnoszenia apelacji, stanowisko Sądu Apelacyjnego zawarte w zaskarżonym 
postanowieniu, nie budzi wątpliwości. 
Skoro zarzuty podniesione w zażaleniu powódki okazały się nieusprawiedliwione, 
Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 39814 k.p.c. i w 
związku z art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98), 
oddalił zażalenie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI