II CZ 202/10

Sąd Najwyższy2011-02-16
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty procesuzwrot kosztówdojazd pełnomocnikastawka kilometrowaSąd Najwyższyzażalenierozporządzenie Ministra Infrastrukturyk.p.c.

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie o kosztach postępowania, uznając, że Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił wysokość zwrotu kosztów dojazdu pełnomocnika.

Powódka złożyła zażalenie na postanowienie o kosztach, kwestionując wysokość zasądzonego zwrotu kosztów dojazdu pełnomocnika. Sąd Okręgowy ustalił stawkę za kilometr na 0,50 zł, uznając, że przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury mają jedynie charakter orientacyjny. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że powódka nie wykazała, by poniosła wyższe koszty dojazdu, a sąd był uprawniony do oceny prawidłowości wskazanej podstawy wyliczenia.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie strony powodowej na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 23 lipca 2010 r. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 1.662,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym 462,00 zł za koszty dojazdu pełnomocnika. Wysokość stawki za kilometr ustalono na 0,50 zł, opierając się pomocniczo na przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Powódka zaskarżyła to postanowienie w części dotyczącej kosztów dojazdu, domagając się zasądzenia wyższej kwoty i zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za bezzasadne. Podkreślono, że przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury mają jedynie znaczenie orientacyjne w postępowaniu cywilnym, a sąd jest uprawniony do oceny prawidłowości wskazanych przez stronę kosztów. Sąd Najwyższy wskazał, że powódka nie wykazała, iż poniosła koszty dojazdu przekraczające ustaloną stawkę, a wskazanie maksymalnych stawek z rozporządzenia nie stanowi wystarczającej podstawy do zakwestionowania rozstrzygnięcia sądu niższej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury dotyczące stawek za używanie samochodów prywatnych do celów służbowych mają jedynie znaczenie orientacyjne w postępowaniu cywilnym i nie mogą stanowić bezwzględnej podstawy obliczenia wysokości kosztów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury mają charakter pomocniczy, a sąd jest uprawniony do oceny prawidłowości wskazanych przez stronę kosztów dojazdu na zasadach ogólnych. Strona domagająca się zwrotu kosztów musi wykazać, że poniosła rzeczywiste koszty, a nie tylko powoływać się na maksymalne stawki z rozporządzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
"P." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O.spółkapowódka
Przedsiębiorstwo Budowlano Remontowe Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B.spółkapozwana

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 98 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 109 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 12 § ust. 1 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu § § 6 pkt 6

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów nie będących własnością pracodawcy § § 2 ust. 1 lit. b

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury mają jedynie charakter orientacyjny w postępowaniu cywilnym. Sąd jest uprawniony do oceny prawidłowości wskazanych przez stronę kosztów dojazdu na zasadach ogólnych. Strona domagająca się zwrotu kosztów musi wykazać rzeczywiste poniesienie kosztów, a nie tylko powoływać się na maksymalne stawki z rozporządzenia.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 98 § 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. oraz art. 109 § 1 k.p.c. przez przyjęcie, że nie zachodzą przesłanki do obciążenia pozwanej obowiązkiem zwrotu rzeczywiście poniesionych kosztów dojazdu pełnomocnika powódki na rozprawę. Zastosowanie maksymalnych stawek wynikających z rozporządzenia Ministra Infrastruktury jako bezwzględnej podstawy obliczenia kosztów.

Godne uwagi sformułowania

przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. nie mają wprost zastosowania na gruncie postępowania cywilnego. maksymalne stawki określone w § 2 tego rozporządzenia mają jedynie znaczenie orientacyjne i nie mogą stanowić bezwzględnej podstawy obliczenia wysokości kosztów, których zwrotu może żądać strona. Kwoty te mogą jednak podlegać badaniu przez sąd na zasadach ogólnych (art. 233 k.p.c.) z urzędu lub na wniosek strony przeciwnej. Mieć należy na uwadze, że przepisy rozporządzenia dotyczą sytuacji używania samochodu prywatnego do celów służbowych w dłuższym okresie czasu, a zatem w sytuacji, w której właściciel samochodu ponosi także inne koszty jego eksploatacji, niż paliwo. Natomiast w sytuacji, w której zwrot kosztów dojazdu dotyczy jednorazowego dojazdu na rozprawę, trudno mówić o ponoszeniu takich kosztów, a zatem koszty sprowadzają się do kosztu paliwa.

Skład orzekający

Jan Górowski

przewodniczący

Wojciech Katner

członek

Maria Szulc

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zwrotu kosztów dojazdu pełnomocnika w postępowaniu cywilnym, zwłaszcza w kontekście stosowania przepisów rozporządzeń pomocniczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania kosztów dojazdu pełnomocnika na rozprawę i interpretacji przepisów pomocniczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia praktyczne aspekty ustalania kosztów zastępstwa procesowego, co jest istotne dla prawników praktyków, choć nie zawiera przełomowych tez prawnych.

Jak Sąd Najwyższy ocenia koszty dojazdu pełnomocnika? Kluczowe zasady dla prawników.

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania: 1662 PLN

zwrot kosztów dojazdu pełnomocnika: 462 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 202/10 POSTANOWIENIE Dnia 16 lutego 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan Górowski (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSA Maria Szulc (sprawozdawca) w sprawie z powództwa "P." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. przeciwko Przedsiębiorstwu Budowlano Remontowemu Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 lutego 2011r., zażalenia strony powodowej na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 23 lipca 2010 r., oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie Postanowieniem zawartym w punkcie II wyroku z dnia 23 lipca 2010 r. Sąd Okręgowy w S. zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 1.662,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym 462,00 zł tytułem zwrotu kosztów stawiennictwa pełnomocnika powódki na rozprawie. Kwota ta została obliczona w części dotyczącej wynagrodzenia pełnomocnika stosownie do § 6 pkt 6 w związku z art. 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349) oraz w części dotyczącej zwrotu kosztów dojazdu posiłkowo w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów nie będących własnością pracodawcy (Dz. U. Nr 27, poz. 271 ze zm.), określającego maksymalne stawki za 1 kilometr przejazdu samochodem prywatnym. Sąd Okręgowy ustalił wysokość stawki na kwotę 0,50 zł, stwierdzając, że pełnomocnik powoda nie wykazał, by poniósł koszty przejazdu przekraczające tę kwotę. W zażaleniu z dnia 13 września 2010 r. powód zaskarżył powyższe postanowienie w części nie uwzględniającej wniosku o zasądzenie kosztów procesu ponad kwotę 1662 złote tj. do kwoty 311 złotych z tytułu zwrotu kosztów dojazdu, i zarzucił naruszenie art. 98 § 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. oraz art. 109 § 1 k.p.c. przez przyjęcie, że nie zachodzą przesłanki do obciążenia pozwanej obowiązkiem zwrotu rzeczywiście poniesionych kosztów dojazdu pełnomocnika powódki na rozprawę. Wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kwoty 1.972,28 złote wraz z kosztami postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. W uzasadnieniu zarzutów zażalenia powódka kwestionuje wysokość stawki przyjętej przez Sąd Okręgowy jako podstawę wyliczenia należnych kosztów 3 dojazdu. Jak zauważył sama skarżąca, przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. nie mają wprost zastosowania na gruncie postępowania cywilnego. Z uwagi na to, maksymalne stawki określone w § 2 tego rozporządzenia mają jedynie znaczenie orientacyjne i nie mogą stanowić bezwzględnej podstawy obliczenia wysokości kosztów, których zwrotu może żądać strona. Zgodnie z powołanym przez skarżącą postanowieniem Sądu Najwyższego z 27 listopada 2002 r., III CZP 13/02 (OSNC 2004, nr 1, poz. 6), pełnomocnik strony nie ma obowiązku udowodnienia wysokości pozycji przedstawionych w spisie kosztów. Kwoty te mogą jednak podlegać badaniu przez sąd na zasadach ogólnych (art. 233 k.p.c.) z urzędu lub na wniosek strony przeciwnej. Skoro w spisie kosztów została wskazana podstawa wyliczenia kosztów dojazdu, Sąd Okręgowy był uprawniony do oceny jej prawidłowości, zwłaszcza, że skarżący nie wskazywał na wyliczenie ich zgodnie z rzeczywiście poniesionymi kosztami, a jedynie na zastosowanie stawek maksymalnych wynikających z cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Mieć należy na uwadze, że przepisy rozporządzenia dotyczą sytuacji używania samochodu prywatnego do celów służbowych w dłuższym okresie czasu, a zatem w sytuacji, w której właściciel samochodu ponosi także inne koszty jego eksploatacji, niż paliwo. Przyjęta stawka może, ale nie musi odpowiadać maksymalnej i jest ustalana umową stron. Natomiast w sytuacji, w której zwrot kosztów dojazdu dotyczy jednorazowego dojazdu na rozprawę, trudno mówić o ponoszeniu takich kosztów, a zatem koszty sprowadzają się do kosztu paliwa. W zażaleniu nie wykazano, by stawka przyjęta przez Sąd Okręgowy była niższa od rzeczywistego poziomu kosztów poniesionych przez pełnomocnika. Ponieważ przepisy rozporządzenia mogą mieć zastosowanie w sprawie jedynie pomocniczo, samo wskazanie stawki za kilometr wymienionej w jego § 2 ust. 1 lit. b wraz z podaniem pojemności skokowej silnika pojazdu, jakim poruszał się pełnomocnik, nie stanowi dostatecznego sposobu zakwestionowania rozstrzygnięcia Sądu Okręgowego. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c. orzeczono jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI