II CZ 20/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego, które przekazało sprawę do ponownego rozpoznania w zakresie odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości w związku z utworzeniem Obszaru Ograniczonego Użytkowania.
Powód domagał się odszkodowania od Portu Lotniczego za obniżenie wartości nieruchomości i koszty modernizacji w związku z utworzeniem Obszaru Ograniczonego Użytkowania (OOU). Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że lokal powoda znajduje się w strefie zewnętrznej OOU, niepodlegającej ochronie. Sąd Okręgowy uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając roszczenie za usprawiedliwione co do zasady na podstawie art. 129 Prawa o ochronie środowiska. Strona pozwana wniosła zażalenie, kwestionując merytoryczną ocenę Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, wskazując na niedopuszczalność kwestionowania merytorycznej oceny w postępowaniu zażaleniowym.
Powód P. S. dochodził od Portu Lotniczego Sp. z o.o. odszkodowania w kwocie 16.000 zł z odsetkami, argumentując, że utworzenie Obszaru Ograniczonego Użytkowania (OOU) wokół lotniska spowodowało obniżenie wartości jego nieruchomości (o 10.000 zł) oraz konieczność poniesienia kosztów modernizacji (6.000 zł) w celu zapewnienia odpowiedniego klimatu akustycznego. Sąd Rejonowy w P. oddalił powództwo, uznając, że lokal powoda znajduje się w strefie zewnętrznej OOU, która nie obejmuje zabudowy mieszkaniowej i nie powoduje ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości ani szkody. Sąd Okręgowy w P., rozpoznając apelację powoda, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w zaskarżonej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy uznał, że zgodnie z art. 129 Prawa o ochronie środowiska, naprawieniu podlega nie tylko szkoda wynikająca z obniżenia wartości nieruchomości z powodu ograniczeń ustanowionych w uchwale o OOU, ale także szkoda wynikająca ze zmniejszenia wartości nieruchomości z powodu konieczności znoszenia immisji przekraczających standardy, w tym hałasu. W związku z tym, konieczne było przeprowadzenie postępowania dowodowego w celu ustalenia zakresu szkody i wysokości odszkodowania. Strona pozwana wniosła zażalenie na to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 129 ust. 2 p.o.ś.) oraz postępowania (art. 386 § 4 k.p.c.). Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że w postępowaniu zażaleniowym na postanowienie o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania nie jest dopuszczalne kwestionowanie merytorycznej oceny zarzutów apelacji przez sąd odwoławczy. Sąd Najwyższy podkreślił, że zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego nie mogły być skuteczne, a zarzut naruszenia przepisów postępowania również nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż odmienna ocena zasady roszczenia przez Sąd Okręgowy uzasadniała konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, w zażaleniu wniesionym na podstawie art. 394(1) § 1(1) k.p.c. strona może zarzucić jedynie dokonanie przez sąd odwoławczy błędnej kwalifikacji występującej w sprawie sytuacji procesowej jako odpowiadającej podstawie orzeczenia kasatoryjnego, o której mowa w art. 386 § 4 k.p.c. i wykazywać, że nie doszło do nierozpoznania istoty sprawy lub że nie jest konieczne przeprowadzenie w całości postępowania dowodowego. Nie jest dopuszczalne formułowanie w tym zażaleniu zarzutów odnoszących się do zasadności dokonanej przez sąd odwoławczy merytorycznej oceny zarzutów apelacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zakres kontroli sądu drugiej instancji w postępowaniu zażaleniowym na postanowienie o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania jest ograniczony do kwestii procesowych związanych z przesłankami orzeczenia kasatoryjnego (nierozpoznanie istoty sprawy lub konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości). Kwestionowanie merytorycznej oceny zarzutów apelacji jest niedopuszczalne w tym trybie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Powód P. S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. S. | osoba_fizyczna | powód |
| Port Lotniczy […] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P. | spółka | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
p.o.ś. art. 129
Ustawa - Prawo o ochronie środowiska
Naprawieniu podlega szkoda wynikła z obniżenia wartości nieruchomości w wyniku ograniczeń ustanowionych w uchwale o utworzeniu OOU, a także szkoda wynikająca ze zmniejszenia się wartości nieruchomości z uwagi na konieczność znoszenia dopuszczalnych na tym obszarze immisji przekraczających standardy jakości środowiska, w tym dotyczące dopuszczalnego poziomu hałasu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 386 § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzeczenia kasatoryjnego, wymagająca nierozpoznania istoty sprawy lub konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres rozpoznania apelacji przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Przedmiot dowodu.
k.p.c. art. 278
Kodeks postępowania cywilnego
Dowód z opinii biegłego.
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa wniesienia zażalenia.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa oddalenia zażalenia przez Sąd Najwyższy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zakres kontroli sądu w postępowaniu zażaleniowym jest ograniczony do kwestii procesowych związanych z przesłankami orzeczenia kasatoryjnego.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 129 ust. 2 p.o.ś.) w zażaleniu na postanowienie o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 386 § 4 k.p.c. i inne) w zażaleniu, które w istocie kwestionują merytoryczną ocenę sądu drugiej instancji.
Godne uwagi sformułowania
Nie jest dopuszczalne formułowanie w tym zażaleniu zarzutów odnoszących się do zasadności dokonanej przez sąd odwoławczy merytorycznej oceny zarzutów apelacji. Dokonanie przez Sąd Okręgowy odmiennej oceny zasady roszczenia powoda spowodowało konieczność poczynienia istotnych dla rozstrzygnięcia ustaleń faktycznych, których Sąd Rejonowy ze wskazanych przyczyn zaniechał.
Skład orzekający
Agnieszka Piotrowska
przewodniczący
Monika Koba
członek
Grzegorz Misiurek
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu kontroli sądu w postępowaniu zażaleniowym na postanowienie o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania oraz interpretacja art. 129 Prawa o ochronie środowiska w kontekście szkód związanych z OOU."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów dotyczących OOU.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia ważne kwestie proceduralne dotyczące zakresu kontroli sądowej w postępowaniu zażaleniowym, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej. Dodatkowo, porusza kwestię odpowiedzialności za szkody związane z Obszarem Ograniczonego Użytkowania, co ma znaczenie praktyczne dla właścicieli nieruchomości w takich strefach.
“Sąd Najwyższy: Jakie błędy można zarzucić w zażaleniu na przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania?”
Dane finansowe
WPS: 16 000 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II CZ 20/16 POSTANOWIENIE Dnia 27 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska (przewodniczący) SSN Monika Koba SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) w sprawie z powództwa P. S. przeciwko Portowi Lotniczemu […] Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 kwietnia 2016 r., zażalenia strony pozwanej na wyrok Sądu Okręgowego w P. z dnia 18 listopada 2015 r ., oddala zażalenie i pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. UZASADNIENIE Powód P. S. domagał się zasądzenia na swoją rzecz od Portu Lotniczego spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odszkodowania w kwocie 16.000 zł z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu i kosztami procesu. W uzasadnieniu wskazał, że jest właścicielem nieruchomości stanowiącej lokal mieszkalny położony w P. przy ulicy B., mającej urządzoną księgę wieczystą nr […], objętej Obszarem Ograniczonego Użytkowania (OOU), utworzonym uchwałą Sejmiku Województwa […]z dnia 30 stycznia 2012 roku w związku z sąsiedztwem Portu Lotniczego. Wprowadzenie OOU spowodowało - według powoda - zmniejszenie wartości opisanej nieruchomości o 10.000 zł oraz konieczność przeprowadzenia prac modernizacyjnych mających zapewnić odpowiedni klimat akustyczny, oszacowanych na 6.000 zł. Sąd Rejonowy w P. wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2015 r. oddalił powództwo. Uznał, że wprowadzenie OOU nie doprowadziło do ograniczenia dotychczasowego sposobu korzystania przez powoda z nieruchomości ani też nie spowodowało szkody w jego majątku, gdyż lokal powoda jest usytuowany w strefie zewnętrznej OOU. Strefa ta została utworzona wyłącznie dla budynków o podwyższonych wymaganiach akustycznych takich jak szpitale, domy opieki społecznej oraz budynki związane ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i nie obejmuje zabudowy mieszkaniowej. W tej sytuacji było bezprzedmiotowe prowadzenie postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia rozmiaru szkody poniesionej przez powoda i wysokości odszkodowania. Sąd Okręgowy, na skutek apelacji powoda, kwestionującej rozstrzygnięcie oddalające żądanie zapłaty odszkodowania za utratę wartości nieruchomości, tj. co do kwoty 10.000 zł z odsetkami ustawowymi oraz orzekające o kosztach procesu, wyrokiem z dnia 18 listopada 2015 r. uchylił wyrok Sądu Rejonowego w zaskarżonej części i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy uznał, że powództwo jest - w świetle art. 129 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku - Prawo o ochronie środowiska (jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz.1232 ze zm.; dalej: „p.o.ś.”) - usprawiedliwione co do zasady, gdyż na podstawie tego przepisu naprawieniu podlega nie tylko szkoda wynikła z obniżenia wartości nieruchomości w wyniku ograniczeń ustanowionych wprost w uchwale Sejmiku o utworzeniu OOU, ale także szkoda wynikająca ze zmniejszenia się wartości nieruchomości z uwagi na konieczność znoszenia dopuszczalnych na tym obszarze immisji przekraczających standardy jakości środowiska, w tym dotyczące dopuszczalnego poziomu hałasu. W tej sytuacji zachodzi konieczność przeprowadzenia w całości postępowania dowodowego mającego na celu ustalenie faktów istotnych dla oceny zakresu szkody, związku przyczynowego oraz wysokości należnego powódce odszkodowania. W zażaleniu na to orzeczenie strona pozwana zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 129 ust. 2 p.o.ś. w związku z § 3, § 4 i § 8 uchwały Sejmiku Województwa z dnia 30 stycznia 2012 r. w sprawie utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla Lotniska […] oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 386 § 4 k.p.c. i art. 382 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. i art. 278 k.p.c. Powołując się na te zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W zażaleniu wniesionym na podstawie art. 394 1 § 1 1 k.p.c., strona może zarzucić skutecznie jedynie dokonanie przez sąd odwoławczy błędnej kwalifikacji występującej w sprawie sytuacji procesowej jako odpowiadającej podstawie orzeczenia kasatoryjnego, o której mowa w art. 386 § 4 k.p.c. i wykazywać, że nie doszło do nierozpoznania istoty sprawy lub że nie jest konieczne przeprowadzenie w całości postępowania dowodowego. Nie jest dopuszczalne formułowanie w tym zażaleniu zarzutów odnoszących się do zasadności dokonanej przez sąd odwoławczy merytorycznej oceny zarzutów apelacji. Z tej przyczyny usuwa się spod kontroli Sądu Najwyższego zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 129 ust. 2 p.o.ś. Zamierzonego skutku nie mógł natomiast odnieść zarzut naruszenia art. 386 § 4, art. 382 w związku z art. 227 i 278 k.p.c., skoro oddalenie wniosków dowodowych było następstwem uznania przez Sąd pierwszej instancji, że powództwo jest nieusprawiedliwione co do zasady. Dokonanie przez Sąd Okręgowy odmiennej oceny zasady roszczenia powoda spowodowało konieczność poczynienia istotnych dla rozstrzygnięcia ustaleń faktycznych, których Sąd Rejonowy ze wskazanych przyczyn zaniechał. Uzupełnienie postępowania dowodowego oraz dokonanie tych brakujących i niezbędnych ustaleń faktycznych przez Sąd Okręgowy, doprowadziłoby do pozbawienia stron - w razie niekorzystnego dla nich wyniku sprawy - możliwości poddania orzeczenia kontroli instancyjnej. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 w związku z art. 394 1 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji. kc jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI