II CZ 18/13

Sąd Najwyższy2013-06-12
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty procesuzażalenieSąd NajwyższySąd OkręgowyKodeks postępowania cywilnegonowelizacjawłaściwość sądu

Sąd Najwyższy przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do rozpoznania zażalenia na postanowienie dotyczące kosztów procesu, ponieważ zgodnie z nowelizacją przepisów, Sąd Najwyższy nie jest już właściwy do rozpoznawania takich zażaleń.

Powódka wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego dotyczące kosztów zastępstwa procesowego i opłaty od apelacji. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, stwierdził, że po nowelizacji ustawy z dnia 16 września 2011 r., zażalenia na postanowienia sądu drugiej instancji co do kosztów procesu nie przysługują już do Sądu Najwyższego. W związku z tym, Sąd Najwyższy przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do rozpoznania zażalenia.

Sprawa dotyczyła zażalenia powódki na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia 20 grudnia 2012 r., które określało koszty zastępstwa procesowego i zwrot opłaty od apelacji. Pierwotnie Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 28 marca 2012 r. oddalił powództwo i zasądził od powódki na rzecz pozwanych solidarnie 3 617 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz 707 zł tytułem zwrotu opłaty od apelacji. Powódka wniosła zażalenie do Sądu Najwyższego na rozstrzygnięcie o kosztach, kwestionując wysokość wynagrodzenia pełnomocnika. Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 3 października 2012 r. uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej 3 600 zł kosztów zastępstwa procesowego i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpoznaniu, Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 20 grudnia 2012 r. zasądził od powódki na rzecz pozwanych 2 417 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego za pierwszą instancję, 1 067 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego (w tym 707 zł opłaty od apelacji) oraz 336 zł tytułem kosztów postępowania przed Sądem Najwyższym. Powódka ponownie wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie i radcowskie. Sąd Najwyższy, rozpatrując to zażalenie, stwierdził, że zgodnie z art. 394^1 § 1 pkt 2 k.p.c. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 16 września 2011 r., zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu nie przysługuje. Ponieważ ustawa ta weszła w życie przed wydaniem zaskarżonego postanowienia, Sąd Najwyższy uznał, że nie jest właściwy do rozpoznania zażalenia i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w S. do rozpoznania zażalenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy nie jest właściwy do rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, jeśli zostało ono wydane po wejściu w życie nowelizacji ustawy z dnia 16 września 2011 r.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 394^1 § 1 pkt 2 k.p.c. w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 16 września 2011 r., która wyłączyła możliwość wnoszenia zażaleń do Sądu Najwyższego na rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji co do kosztów procesu. Ponieważ zaskarżone postanowienie zostało wydane po wejściu w życie tej ustawy, właściwy do rozpoznania zażalenia jest inny skład Sądu Okręgowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
Szkoła /…/ w W.instytucjapowódka
S. K.osoba_fizycznapozwany
A. S.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 394^1 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługiwało na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji (w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 10 marca 2009 r.). Obecnie, zgodnie z nowym brzmieniem nadanym przez ustawę z dnia 16 września 2011 r., przepis ten nie przewiduje wniesienia do Sądu Najwyższego zażalenia na rozstrzygnięcie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu.

Pomocnicze

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektóre inne ustawy art. 9 § ust. 6

Przepis art. 394^1 k.p.c. w brzmieniu nadanym tą ustawą stosuje się do zaskarżenia orzeczeń wydanych po dniu wejścia w życie ustawy.

k.p.c. art. 394^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wskazuje, że właściwy do rozpoznania zażalenia jest inny skład Sądu Okręgowego.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów procesu.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 10 § pkt 2

Dotyczy stawki minimalnej za prowadzenie sprawy o wydanie nieruchomości rolnej.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 6 § pkt 5

Dotyczy ustalania wysokości wynagrodzenia pełnomocnika.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 13 § pkt 2

Dotyczy kosztów postępowania apelacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 123 § ust. 2 pkt 2

Dotyczy kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Najwyższy nie jest właściwy do rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu po nowelizacji k.p.c. z 2011 r.

Godne uwagi sformułowania

zażalenie do Sądu Najwyższego przysługiwało na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji obecnie nie przewiduje wniesienia do Sądu Najwyższego zażalenia na rozstrzygnięcie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu nie jest właściwy do rozpoznania zażalenia na to postanowienie Sąd Najwyższy, ale inny skład Sądu Okręgowego w S.

Skład orzekający

Wojciech Katner

przewodniczący

Krzysztof Pietrzykowski

sprawozdawca

Krzysztof Strzelczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.c. dotyczących właściwości Sądu Najwyższego w sprawach dotyczących kosztów procesu po nowelizacji z 2011 r."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i daty wydania orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest interesująca z perspektywy prawników procesowych ze względu na zmianę przepisów proceduralnych i właściwości sądu, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć merytorycznych.

Zmiana przepisów: Kiedy zażalenie na koszty procesu trafia do Sądu Najwyższego, a kiedy nie?

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa procesowego i opłaty od apelacji: 3617 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego za pierwszą instancję: 2417 PLN

zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 1067 PLN

zwrot opłaty od apelacji: 707 PLN

zwrot kosztów postępowania przed Sądem Najwyższym: 336 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 18/13
POSTANOWIENIE
Dnia 12 czerwca 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wojciech Katner (przewodniczący)
‎
SSN Krzysztof Pietrzykowski (sprawozdawca)
‎
SSN Krzysztof Strzelczyk
w sprawie z powództwa Szkoły /…/
w W.
‎
przeciwko S. K. i A. S.
‎
o wydanie nieruchomości,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w Izbie Cywilnej w dniu 12 czerwca 2013 r.,
‎
zażalenia strony powodowej
na postanowienie Sądu Okręgowego w S.
‎
z dnia 20 grudnia 2012 r.,
przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w S. właściwemu do rozpoznania zażalenia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia
28 marca 2012 r. wydanym n
a skutek apelacji pozwanych zmienił wyrok Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 3  października 2008 r. w ten sposób, że oddalił powództwo i zasądził od powódki – Szkoły/…/ na rzecz pozwanych, S. K. i A. S., solidarnie kwotę 3 617 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego za pierwszą i  drugą instancję oraz kwotę 707 zł tytułem zwrotu opłaty od apelacji.
Powódka wniosła zażalenie do Sądu Najwyższego na rozstrzygnięcie o  kosztach w  części obejmującej kwotę 3 600 zł, domagając się zmiany postanowienia w tej części i  zasądzenia na rzecz pozwanych kwoty 557 zł z tytułu kosztów procesu za obie instancje. Zarzuciła naruszenie § 10 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28  września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez jego niezastosowanie i naruszenie § 6 pkt 5 tego rozporządzenia przez błędne zastosowanie. Wskazała, że podstawę prawną ustalania wysokości wynagrodzenia pełnomocnika powinien stanowić § 10 pkt 2 rozporządzenia, zgodnie z którym stawka minimalna za prowadzenie sprawy o  wydanie nieruchomości rolnej, co było przedmiotem sporu, wynosi 360 zł, zatem koszty z tego tytułu za obie instancje wynosiły 557 zł.
Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 3 października 2012 r., II CZ 111/12,
uchylił zaskarżone postanowienie w części zasądzającej na rzecz pozwanych koszty zastępstwa procesowego w kwocie 3 600 zł i w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w  S. do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o  kosztach postępowania zażaleniowego.
Sąd Okręgowy w S. postanowieniem z dnia 20 grudnia 2012 r., wydanym po ponownym rozpoznaniu sprawy, nadał punktowi 2 wyroku tego Sądu z  dnia
28 marca 2012  r. takie brzmienie, że zasądził od powódki na rzecz pozwanych kwotę 2 417 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego za pierwszą instancję (pkt I a), kwotę 1 067 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kwotę 707 zł tytułem zwrotu kosztów opłaty od apelacji (pkt I  b), a ponadto zasądził od powódki na rzecz pozwanych kwotę 336 zł tytułem kosztów postępowania przed Sądem Najwyższym (pkt II). W  uzasadnieniu wskazał, że o wysokości kosztów zastępstwa w punkcie I a Sąd Okręgowy orzekł już prawomocnie, a o kosztach zamieszczonych w punkcie I b orzekł na podstawie §  10 pkt 2
rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie, mając na względzie, że rozstrzygnięcie co do kwoty 707 zł stanowiącej opłatę od apelacji nie podlegało badaniu w niniejszym postępowaniu.
Powódka wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia 20 grudnia 2012 r. w punkcie I a, zarzucając naruszenie § 10 pkt 2 rozporządzenia w  sprawie opłat za czynności adwokackie, w punkcie I b, zarzucając naruszenie § 13 pkt 2 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz w punkcie II, zarzucając naruszenie art. 98 § 1 w związku z art. 13 § 2 k.p.c., § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w  sprawie opłat za czynności adwokackie przez jego błędne zastosowanie i § 123 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. Wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia w punkcie I a przez zasądzenie od powódki na rzecz pozwanych kwoty 360 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, w  punkcie I b przez zasądzenie od powódki na rzecz pozwanych kwoty 887 zł tytułem zwrotu kosztów postepowania apelacyjnego, w tym kwoty 180 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego oraz kwoty 707 zł tytułem zwrotu opłaty od apelacji, oraz w punkcie trzecim przez zasądzenie od pozwanych na rzecz powódki kwoty 306 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym, w tym kwoty 36 zł tytułem wniesionej przez powódkę opłaty od zażalenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 394
1
§ 1 pkt 2, w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 10  marca 2009 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego
(Dz. U. Nr 69, poz. 592)
,
zażalenie do Sądu Najwyższego przysługiwało na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji.
Ustawa
z dnia 16 września 2011 r. o  zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektóre innych ustaw (
Dz. U. Nr 233, poz. 1381) nadała
nowe brzmienie art. 394
1
k.p.c., który obecnie nie przewiduje wniesienia do Sądu Najwyższego zażalenia na rozstrzygnięcie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu. Zgodnie z art. 9 ust. 6 ustawy z dnia 16  września
2011 r., art. 394
1
k.p.c. w brzmieniu nadanym tą ustawą stosuje się do zaskarżenia orzeczeń wydanych po dniu wejścia w życie ustawy. Ustawa z dnia
16  września
2011 r. weszła w życie dnia 3 maja 2012 r., a zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego w S. zostało wydane dnia 20 grudnia 2012  r.
W tej sytuacji nie jest właściwy do rozpoznania zażalenia na to postanowienie Sąd Najwyższy, ale inny skład Sądu Okręgowego w S. (art. 394
2
§ 1 k.p.c.), dlatego Sąd Najwyższy postanowił, jak w sentencji.
es