II CZ 167/11

Sąd Najwyższy2011-12-15
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnadopuszczalnośćwartość przedmiotu sporuprawa majątkowenieruchomościoświadczenie woliSąd Najwyższyzażalenie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na odrzucenie skargi kasacyjnej, uznając sprawę za majątkową o wartości poniżej progu dopuszczalności skargi.

Powódka Ewa M. zaskarżyła postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu jej skargi kasacyjnej, argumentując, że sprawa nie ma charakteru majątkowego. Sąd Najwyższy uznał jednak, że zarówno pierwotne żądanie zobowiązania do złożenia oświadczenia woli, jak i ewentualne żądanie ustalenia prawa do nabycia lokalu, mają charakter majątkowy i są uwarunkowane interesem ekonomicznym. Ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż wymagane 50.000 zł, skarga kasacyjna była niedopuszczalna.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki Ewy M. na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło jej skargę kasacyjną z powodu niedopuszczalności. Sąd Okręgowy uznał, że wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie, mającej charakter majątkowy, nie przekraczała progu 50.000 zł, co czyniło skargę kasacyjną niedopuszczalną. Powódka zarzucała Sądowi Okręgowemu naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że sprawa nie ma charakteru majątkowego. Sąd Najwyższy, powołując się na utrwalone orzecznictwo, wyjaśnił, że sprawami o prawa majątkowe są te, w których zgłoszone żądanie ma bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron. Dotyczy to zarówno spraw o świadczenie, jak i o ustalenie lub ukształtowanie stosunku prawnego, jeśli wpływają na sytuację materialną stron. Sąd wskazał, że roszczenie o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli o przeniesieniu własności oraz żądanie ustalenia prawa do nabycia lokalu po określonej cenie mają charakter majątkowy i są uwarunkowane interesem ekonomicznym. Ponieważ wartość przedmiotu sporu wskazana przez skarżącą (12.356 zł) była niższa od ustawowego progu dopuszczalności skargi kasacyjnej (50.000 zł), Sąd Najwyższy uznał postanowienie Sądu Okręgowego za zasadne i oddalił zażalenie, zasądzając jednocześnie koszty postępowania zażaleniowego od powódki na rzecz pozwanej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sprawy te mają charakter majątkowy, jeśli zgłoszone żądanie zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron i sytuację materialną stron.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym sprawy o prawa majątkowe to te, które wpływają na stan majątkowy stron. Roszczenie o przeniesienie własności lub ustalenie prawa do nabycia lokalu, uwarunkowane interesem ekonomicznym, kwalifikuje się jako majątkowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ulicy Ż. [...] w S.

Strony

NazwaTypRola
Ewa M.osoba_fizycznapowódka
Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ulicy Ż. [...] w S.innepozwana

Przepisy (17)

Główne

k.p.c. art. 3982 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa, że skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 3986 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy niedopuszczalności skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uzasadnienia orzeczenia.

k.p.c. art. 361

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów o postępowaniu w sprawach o prawa niemajątkowe.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów o postępowaniu w sprawach o prawa niemajątkowe.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ciężaru dowodu.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów przez sąd.

k.c. art. 64

Kodeks cywilny

Dotyczy skutków zawarcia umowy zobowiązującej do przeniesienia własności.

k.p.c. art. 1047

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wykonania orzeczeń zobowiązujących do złożenia oświadczenia woli.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznania zażalenia przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad zasądzania kosztów procesu.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji.

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym.

Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm. art. § 6 § pkt 5

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu

Dotyczy stawek opłat za czynności radców prawnych.

Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm. art. § 12 § ust. 2 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu

Dotyczy stawek opłat za czynności radców prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli o przeniesieniu własności lub o ustalenie prawa do nabycia lokalu ma charakter majątkowy. Wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż próg dopuszczalności skargi kasacyjnej (50.000 zł).

Odrzucone argumenty

Sprawa nie ma charakteru majątkowego. Sąd Okręgowy naruszył przepisy prawa materialnego i procesowego.

Godne uwagi sformułowania

sprawami o prawa majątkowe w rozumieniu art. 3982 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. są sprawy, w których zgłoszone żądanie zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron wartość przedmiotu zaskarżenia skarga kasacyjną jest niższa od wartości warunkującej dopuszczalność tego środka zaskarżenia

Skład orzekający

Grzegorz Misiurek

przewodniczący-sprawozdawca

Teresa Bielska-Sobkowicz

członek

Zbigniew Kwaśniewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie charakteru majątkowego spraw związanych z prawami do nieruchomości i dopuszczalności skargi kasacyjnej w zależności od wartości przedmiotu sporu."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnych przepisów k.p.c. o skardze kasacyjnej i specyfiki roszczeń związanych z nieruchomościami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach majątkowych, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Kiedy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe kryteria.

Dane finansowe

WPS: 12 356 PLN

koszty postępowania zażaleniowego: 1200 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 167/11 POSTANOWIENIE Dnia 15 grudnia 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Zbigniew Kwaśniewski w sprawie z powództwa Ewy M. przeciwko Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ulicy Ż. [...] w S. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli ewentualnie o ustalenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 grudnia 2011 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 31 maja 2011 r., oddala zażalenie i zasądza od powódki na rzecz pozwanej kwotę 1.200 (tysiąc dwieście) zł tytułem kosztów postępowania zażaleniowego. 2 Uzasadnienie Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 31 maja 2011 r. odrzucił skargę kasacyjną Ewy M. z uwagi na jej niedopuszczalność. W uzasadnieniu wskazał, że wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie, mającej charakter majątkowy, nie przekracza progu dopuszczalności skargi kasacyjnej, tj. kwoty 50.000 zł. Nadto - w ocenie Sądu Okręgowego - również wartość zgłoszonego przez skarżącą żądania ewentualnego „o ustalenie” nie przekracza granicy dopuszczalności skargi kasacyjnej. W zażaleniu na powyższe postanowienie powódka wniosła o jego uchylenie, zarzucając Sądowi Okręgowemu naruszenie przepisów prawa materialnego - bez wskazania konkretnych przepisów - przez jego błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie i w rezultacie przyjęcie, że przedmiotowa sprawa ma charakter majątkowy oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 3986 § 2 w zw. z art. 3982 § 1 k.p.c., art. 328 § 2 w związku z art. 361 w związku z art. 13 § 2 k.p.c., art. 232 w związki z art. 13 § 2 k.p.c. oraz art. 233 § 1 w związku z art. 13 § 2 k.p.c., a także podstawowych zasad rządzących procedurą cywilną. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: U podstaw podniesionych w zażaleniu zarzutów legło przekonanie skarżącej, że rozpoznawana sprawa nie jest sprawą o prawa majątkowe. Zapatrywanie to trzeba jednak uznać za błędne. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zostało już wyjaśnione, że sprawami o prawa majątkowe w rozumieniu art. 3982 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. są sprawy, w których zgłoszone żądanie zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron, a więc ma na celu zmianę lub utrzymanie dotychczasowego stanu majątkowego stron. Dla rozróżnienia majątkowego i niemajątkowego charakteru sprawy nie ma znaczenia charakter zgłoszonego roszczenia; sprawami majątkowymi są zarówno sprawy o świadczenie, jak i o ustalenie lub o ukształtowanie stosunku 3 prawnego lub prawa, jeżeli zgłoszone żądanie zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na sytuację materialną stron (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 8 listopada 2001 r., III CKN 568/01, niepubl.; z dnia 8 grudnia 2005 r., II CZ 110/05, niepubl.; z dnia 6 października 2006 r., V CZ 67/06 niepubl. i z dnia 15 grudnia 2006 r. III CZ 85/06, niepubl.). W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 1981 r., III CZP 12/81 (OSNC 1982, nr 4, poz. 44), mającej moc zasady prawnej, wyrażony został pogląd, zgodnie z którym roszenie o wyrażenie zgody na przeniesienie własności nieruchomości w wykonaniu umowy zobowiązującej do przeniesienia własności, realizowane na podstawie art. 64 k.c. i art. 1047 k.p.c., jest roszczeniem o charakterze majątkowym. W świetle przytoczonego stanowiska judykatury, nie ulega wątpliwości, że zgłoszone w pozwie roszczenie o zobowiązanie Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości w S. do złożenia oświadczenia woli o przeniesieniu na skarżącą prawa własności zaadaptowanej przez nią powierzchni strychowej, jak też żądanie ewentualne w przedmiocie ustalenia, że skarżącej przysługuje prawo do nabycia spornego lokalu po cenie uwzględniającej 50% bonifikatę z tytułu nabycia lokalu znajdującego się w budynku wpisanym do rejestru zabytków, zostało uwarunkowane interesem ekonomicznym. Zgodnie z art. 3982 § 1 zdanie pierwsze k.p.c., skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych. Skarżąca w pozwie oznaczyła wartość przedmiotu sporu na kwotę 12.356 zł. Wnosząc apelację, również wskazała tę kwotę jako wartość przedmiotu zaskarżenia. Bezsprzecznie zatem wartość przedmiotu zaskarżenia skarga kasacyjną jest niższa od wartości warunkującej dopuszczalność tego środka zaskarżenia. W tej sytuacji Sąd Okręgowy w S. zasadnie odrzucił skargę kasacyjną powódki jako niedopuszczalną. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 98 §1 i art. 108 § 1 k.p.c. w związku z art. 39821 oraz art. 391 § 1 4 k.p.c. i § 6 pkt 5 oraz § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI