II CZ 159/12

Sąd Najwyższy2013-01-24
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
pełnomocnictworeprezentacjak.p.c.postępowanie cywilnezażaleniesąd najwyższyapelacja

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda, potwierdzając, że jego pełnomocnik nie był uprawniony do reprezentacji w sprawie o zapłatę zadośćuczynienia na podstawie zawartej umowy.

Powód złożył zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu jego apelacji, twierdząc, że jego pełnomocnik, M. H., był uprawniony do reprezentacji na podstawie stałego stosunku zlecenia. Sąd Najwyższy uznał jednak, że zakres umowy nie obejmował prowadzenia sprawy o zadośćuczynienie, co potwierdziło trafność decyzji sądu niższej instancji.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda A. S. na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło apelację od wyroku Sądu Okręgowego. Powodem odrzucenia apelacji było uznanie, że osoba reprezentująca powoda, M. H., nie była do tego uprawniona. Powód twierdził, że M. H. działał na podstawie stałego stosunku zlecenia, obejmującego również sprawy o zadośćuczynienie. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 87 k.p.c., podkreślił, że reprezentacja przez osobę pozostającą w stałym stosunku zlecenia jest wyjątkiem i wymaga ścisłego powiązania z treścią umowy. Analiza umowy wykazała, że upoważniała ona M. H. jedynie do prowadzenia spraw spadkowych i roszczeniowych z nimi związanych, a nie do reprezentacji w sprawie o zadośćuczynienie. W związku z tym Sąd Najwyższy uznał stanowisko Sądu Apelacyjnego za trafne i oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli przedmiot sprawy nie mieści się w zakresie zlecenia, nawet jeśli umowa ogólnie upoważnia do prowadzenia "wszelkich spraw prawnych" lub "spraw roszczeniowych".

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że reprezentacja przez osobę pozostającą w stałym stosunku zlecenia jest wyjątkiem od reguły i wymaga, aby czynność prawna znajdowała oparcie w treści umowy. Zakres umowy musi precyzyjnie obejmować przedmiot sprawy, a ogólne sformułowania nie są wystarczające do uzasadnienia reprezentacji w konkretnym postępowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Powszechny Zakład Ubezpieczeń Spółka Akcyjna

Strony

NazwaTypRola
A. S.osoba_fizycznapowód
Powszechny Zakład Ubezpieczeń Spółka Akcyjna z siedzibą w W.spółkapozwany
M. H.innepełnomocnik powoda

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 87 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pełnomocnikiem może być m.in. osoba pozostająca ze stroną w stałym stosunku zlecenia, jeżeli przedmiot sprawy wchodzi w zakres tego zlecenia. Taka reprezentacja jest wyjątkiem i wymaga ścisłego powiązania z treścią umowy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394¹

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zakres umowy zlecenia nie obejmował prowadzenia sprawy o zadośćuczynienie. Reprezentacja przez osobę pozostającą w stałym stosunku zlecenia jest wyjątkiem i wymaga ścisłego powiązania z treścią umowy.

Odrzucone argumenty

Pełnomocnik (M. H.) był uprawniony do reprezentacji na podstawie stałego stosunku zlecenia, obejmującego sprawy roszczeniowe.

Godne uwagi sformułowania

Występowanie w charakterze pełnomocnika osoby, pozostającej ze stroną w stałym stosunku zlecenia, jest wyjątkiem od zasad reprezentacji stron w postępowaniu cywilnym. Określona czynność takiej osoby musi zatem znajdować oparcie w treści umowy łączącej ją ze stroną. Celem unormowania zawartego w art. 87 § 1 k.p.c. jest umożliwienie wzięcia udziału w sprawie osobom, które ze względu na ich stosunek do stron lub rodzaj sprawy, związany z wykonaniem zarządu majątkiem strony lub pozostawanie w stałym stosunku zlecenia, są należycie zorientowane co do przedmiotu sprawy.

Skład orzekający

Henryk Pietrzkowski

przewodniczący

Dariusz Zawistowski

sprawozdawca

Monika Koba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 87 k.p.c. w zakresie reprezentacji przez pełnomocnika pozostającego w stałym stosunku zlecenia, gdy zakres umowy nie jest precyzyjnie określony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zakres umowy zlecenia nie obejmuje wprost przedmiotu sprawy, a jedynie ogólne upoważnienie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania cywilnego - prawidłowości reprezentacji procesowej, co jest kluczowe dla praktykujących prawników.

Czy ogólne pełnomocnictwo wystarczy? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice reprezentacji procesowej.

0
Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 159/12 POSTANOWIENIE Dnia 24 stycznia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) SSA Monika Koba w sprawie z powództwa A. S. przeciwko Powszechnemu Zakładowi Ubezpieczeń Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 stycznia 2013 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 13 lipca 2012 r., oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 13 lipca 2012 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 27 stycznia 2012 r. Uznał, że wnoszący apelację nie był uprawniony do zastępowania powoda w charakterze pełnomocnika. Powód zaskarżył powyższe postanowienie w całości, wnosząc o jego zmianę. W uzasadnieniu wskazał, że sąd błędnie uznał, iż M. H. był osobą nieuprawnioną do pełnienia funkcji pełnomocnika na podstawie art. 87 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 87 k.p.c. pełnomocnikiem może być adwokat lub radca prawny, a w sprawach własności przemysłowej także rzecznik patentowy, a ponadto osoba sprawująca zarząd majątkiem lub interesami strony oraz osoba pozostająca ze stroną w stałym stosunku zlecenia, jeżeli przedmiot sprawy wchodzi w zakres tego zlecenia, współuczestnik sporu, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia. M. H., jak twierdzi powód pozostaje z nim w stałym stosunku zlecenia, które w jego opinii obejmuje także prowadzenie sprawy o zadośćuczynienie - takie roszczenie zgłosił powód w niniejszej sprawie. Występowanie w charakterze pełnomocnika osoby, pozostającej ze stroną w stałym stosunku zlecenia, jest wyjątkiem od zasad reprezentacji stron w postępowaniu cywilnym. W doktrynie i judykaturze podkreśla się, że określona czynność takiej osoby musi zatem znajdować oparcie w treści umowy łączącej ją ze stroną. Celem unormowania zawartego w art. 87 § 1 k.p.c. jest umożliwienie wzięcia udziału w sprawie osobom, które ze względu na ich stosunek do stron lub rodzaj sprawy, związany z wykonaniem zarządu majątkiem strony lub pozostawanie w stałym stosunku zlecenia, są należycie zorientowane co do przedmiotu sprawy. 3 Sąd Apelacyjny po powzięciu wątpliwości co do tego, czy M. H. jest osobą uprawnioną do reprezentacji powoda wezwał go do wykazania istnienia podstaw do udzielenia pełnomocnictwa w rozpoznawanej sprawie. Po dokonaniu analizy złożonych dokumentów uznał, że przedmiot niniejszej sprawy nie mieści się w zakresie spraw, o których mowa w umowie łączącej powoda z M. H. Pogląd ten jest trafny i zasługuje na aprobatę. Treść umowy łączącej powoda z M. H., uprawniająca go do prowadzenia „wszelkich spraw prawnych jak i zarządzanie majątkiem w zakresie dotyczącym spraw spadkowych po mojej matce K. i braciach G. i Z. oraz wszelkich spraw roszczeniowych i finansowych z tego wynikających” nie daje podstaw do stwierdzenia, że upoważniała ona M. H. do pełnienia funkcji pełnomocnika powoda w sprawie z jego powództwa o zasądzenie zadośćuczynienia. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI