II Cz 152/14

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2014-06-18
SAOSCywilneprawo spadkoweŚredniaokręgowy
zachowekspadekpozewzwrot pozwubraki formalneterminzażaleniesąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy uchylił zarządzenie o zwrocie pozwu o zachowek, uznając, że powód nie miał istotnych braków formalnych i że termin do uzupełnienia był błędnie zakreślony.

Sąd Rejonowy zwrócił pozew o zachowek z powodu nieuzupełnienia przez powoda braków formalnych, w tym nadesłania odpisu pozwu, wyliczenia żądanej kwoty i postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, uchylił to zarządzenie. Uznał, że termin 14 dni był błędny (powinien być tygodniowy), a powód dołączył odpis pozwu. Ponadto, kwestie dotyczące masy spadkowej i dowodów nabycia spadku nie są brakami formalnymi, lecz wymagają wykazania w toku postępowania.

Sąd Rejonowy w Inowrocławiu zwrócił pozew o zachowek wniesiony przez P. M. przeciwko H. M., ponieważ powód nie uzupełnił w wyznaczonym terminie braków formalnych. Wezwanie obejmowało m.in. nadesłanie odpisu pozwu, podanie kwoty żądanej z tytułu zachowku wraz z wyliczeniem, wskazanie elementów masy spadkowej i ich wartości, a także przedstawienie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Sąd Rejonowy wskazał, że wezwanie zostało doręczone prawidłowo, a powód nie wykonał polecenia sądu w terminie 14 dni, co skutkowało zwrotem pozwu na podstawie art. 130 § 2 k.p.c. Powód wniósł zażalenie, argumentując, że otrzymał błędne informacje dotyczące dowodów nabycia spadku i nie jest w stanie przedstawić szczegółowego wyliczenia wartości majątku zmarłego ojca. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy uznał zażalenie za zasadne i uchylił zaskarżone zarządzenie. Sąd Okręgowy podkreślił, że zgodnie z art. 130 § 1 k.p.c., braki formalne to te, które uniemożliwiają prawidłowy bieg sprawy. Wskazał na błąd sądu pierwszej instancji w zakreśleniu 14-dniowego terminu na uzupełnienie braków, podczas gdy zgodnie z przepisami powinien to być termin tygodniowy. Mimo to, uznał, że nadesłanie pisma w zakreślonym terminie należy uznać za dokonane z zachowaniem terminu. Ponadto, sąd pierwszej instancji błędnie wydał zarządzenie zamiast postanowienia, gdyż zgodnie z art. 130 § 2 k.p.c. zarządzenie wydaje przewodniczący. Sąd Okręgowy stwierdził również, że wskazane przez sąd rejonowy braki, takie jak elementy masy spadkowej i brak postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, nie są brakami formalnymi pozwu, lecz kwestiami, które powód powinien wykazać w toku postępowania dowodowego. Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone zarządzenie na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, niektóre z wskazanych braków (np. dotyczące masy spadkowej i dowodów nabycia spadku) nie są brakami formalnymi, a kwestiami wymagającymi wykazania w toku postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że braki formalne to te, które uniemożliwiają prawidłowy bieg sprawy. Kwestie dotyczące masy spadkowej i dowodów nabycia spadku nie należą do tej kategorii i powinny być przedmiotem postępowania dowodowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie zarządzenia

Strona wygrywająca

P. M.

Strony

NazwaTypRola
P. M.osoba_fizycznapowód
H. M.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 130 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określenie „warunki formalne pisma” nie zostało precyzyjnie zdefiniowane, jednakże dla jego prawidłowej interpretacji kluczowe znaczenie ma początkowy fragment omawianego przepisu, w którym wskazano, iż chodzi w nim o takie uchybienia, które uniemożliwiają nadanie złożonemu pismu prawidłowego biegu. Termin do uzupełnienia braków formalnych wynosi tydzień.

k.p.c. art. 130 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych lub jeżeli od pisma nie uiszczono należnej opłaty, przewodniczący wzywa stronę, pod rygorem zwrócenia pisma, do poprawienia, uzupełnienia lub opłacenia go w terminie tygodniowym. W razie bezczynności strony, przewodniczący zwraca pismo.

Pomocnicze

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W razie uwzględnienia zażalenia sąd drugiej instancji uchyla zaskarżone postanowienie.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W przypadkach przewidzianych w art. 394 i art. 394(1) sąd drugiej instancji rozpoznaje zażalenie na posiedzeniu niejawnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne zakreślenie terminu do uzupełnienia braków formalnych (14 dni zamiast tygodnia). Powód dołączył odpis pozwu w zakreślonym terminie. Wskazane braki dotyczące masy spadkowej i dowodów nabycia spadku nie są brakami formalnymi pozwu, lecz kwestiami wymagającymi wykazania w toku postępowania. Zażalenie powoda zawierało błędne informacje co do tego, co stanowi dowód nabycia spadku.

Godne uwagi sformułowania

Określenie „warunki formalne pisma” nie zostało w przepisach k.p.c. precyzyjnie zdefiniowane, jednakże dla jego prawidłowej interpretacji kluczowe znaczenie ma początkowy fragment omawianego przepisu, w którym wskazano, iż chodzi w nim o takie uchybienia, które uniemożliwiają nadanie złożonemu pismu prawidłowego biegu. Błędnie więc zakreślony w wezwaniu został termin 14 dni. Jednakże wobec takiej treści wezwania nadesłanie pisma w tym terminie przez powoda należy uznać za dokonane z zachowaniem terminu. Kolejnym błędem było wydanie zarządzenia przez Sąd, gdyż z art. 130 § 2 k.p.c. wprost wynika, iż zarządzenie wydaje przewodniczący. braki, na które wskazano w wezwaniu nie należą do kategorii braków uniemożliwiających nadanie sprawy dalszego biegu. elementy masy spadkowej i ich wartość, brak postanowienia o stwierdzenia nabycia spadku po Z. M. – nie są to braki formalne pozwu. Są to kwestie, które winien powód wykazać w postępowaniu przed Sądem powołując na tę okoliczność stosowne dowody.

Skład orzekający

Piotr Starosta

przewodniczący

Wojciech Borodziuk

sędzia

Aurelia Pietrzak

sędzia sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia braków formalnych pozwu, prawidłowego zakreślania terminów do ich uzupełnienia oraz rozróżnienie braków formalnych od kwestii merytorycznych wymagających dowodzenia w postępowaniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze zwrotem pozwu i uzupełnianiem braków formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników procesowych ze względu na szczegółową analizę braków formalnych i terminów procesowych, co jest częstym problemem w praktyce.

Błąd sądu pierwszej instancji i jego konsekwencje: Jak nieprawidłowe wezwanie do uzupełnienia braków może wpłynąć na bieg sprawy?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 152/14 POSTANOWIENIE Dnia 18 czerwca 2014 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym : Przewodniczący - SSO Piotr Starosta Sędziowie: SO Wojciech Borodziuk SO Aurelia Pietrzak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2014 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa P. M. przeciwko H. M. o zachowek na skutek zażalenia powoda na zarządzenie Sądu Rejonowego w Inowrocławiu z dnia 16 lipca 2013 r., sygn. akt I C 771/13 postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie. Sygn. akt II Cz 152/14 UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 16 lipca 2013 roku Sąd Rejonowy w Inowrocławiu zwrócił pozew P. M. o zachowek. W uzasadnieniu zarządzenia wskazał, iż powód został wezwany do uzupełnienia braków pozwu poprzez nadesłanie odpisu pozwu, podanie kwoty jakiej żąda od pozwanej z tytułu zachowku, przedstawienie wyliczenia tej kwoty, podanie elementów masy spadkowej po Z. M. i ich wartość, nadesłanie postanowienia o stwierdzenia nabycia spadku po Z. M. – w terminie 14 dni pod rygorem zwrotu pozwu. Wezwanie doręczono prawidłowo w dniu 25 czerwca 2013 roku, a P. M. nie uzupełnił w terminie wszystkich wskazanych braków, tj. nie przedłożył odpisu pozwu, nie przedstawił wyliczenia żądanej kwoty, nie podał wartości elementów masy spadkowej oraz nie przedłożył postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po Z. M. . Wskazując na treść art. 130 § 1 i 2 k.p.c. , wobec nie uzupełnienia braków w terminie na podstawie art. 130 § 2 k.p.c. pozew zwrócono. Zażalenie na powyższe zarządzenie wniósł powód, wskazując na błędne informacje jakie otrzymał w zakresie tego, co stanowi dowód nabycia spadku przez niego. Ponadto wskazał, iż nie jest w stanie przedstawić szczegółowego wyliczenia wartości, albowiem nie posiada pełnej wiedzy co do majątku zmarłego ojca. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie powoda jest zasadne, co skutkowało uchyleniem wydanego zarządzenia. Zgodnie z art. 130 § 1 k.p.c. , jeżeli pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych lub jeżeli od pisma nie uiszczono należnej opłaty, przewodniczący wzywa stronę, pod rygorem zwrócenia pisma, do poprawienia, uzupełnienia lub opłacenia go w terminie tygodniowym. Mylne oznaczenie pisma procesowego lub inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym. Określenie „warunki formalne pisma” nie zostało w przepisach k.p.c. precyzyjnie zdefiniowane, jednakże dla jego prawidłowej interpretacji kluczowe znaczenie ma początkowy fragment omawianego przepisu, w którym wskazano, iż chodzi w nim o takie uchybienia, które uniemożliwiają nadanie złożonemu pismu prawidłowego biegu. Jako przykłady tego rodzaju braków wskazuje się w orzecznictwie: brak przytoczenia w pozwie okoliczności faktycznych uzasadniających zgłoszone żądanie, brak podpisu pod pismem (vide: postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 4 września 2012 r., I ACz 1218/12; postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 27 sierpnia 2012 r., I ACz 1581/12). Ponadto podkreślenia wymaga okoliczność, iż termin do uzupełnienia braków formalnych wskazany w treści art. 130 § 1 k.p.c. to termin tygodniowy. Jako termin ustawowy nie może on być zatem wydłużany ani skracany. Błędnie więc zakreślony w wezwaniu został termin 14 dni. Jednakże wobec takiej treści wezwania nadesłanie pisma w tym terminie przez powoda należy uznać za dokonane z zachowaniem terminu. Kolejnym błędem było wydanie zarządzenia przez Sąd, gdyż z art. 130 § 2 k.p.c. wprost wynika, iż zarządzenie wydaje przewodniczący. Niemniej, w ocenie Sądu Okręgowego, braki, na które wskazano w wezwaniu nie należą do kategorii braków uniemożliwiających nadanie sprawy dalszego biegu. Przede wszystkim wskazane w wezwaniu okoliczności będą właśnie podlegały analizie w toku postępowania. Powód uzupełnił brak formalny poprzez wskazanie wartości przedmiotu sporu, tj. jakiej kwoty domaga się zasądzenia od pozwanej. Odnosząc się zaś do kwestii braku formalnego w postaci niedołączenia odpisu pozwu, który to jako jedyny uzasadniać mógłby zwrot pozwu, należy wskazać, iż uwadze Sędziego umknęło, iż w zakreślonym terminie do uzupełnienia braków formalnych powód dołączył również odpis pozwu, który znajduje się w aktach sprawy. Pozostałe kwestie tj. elementy masy spadkowej i ich wartość, brak postanowienia o stwierdzenia nabycia spadku po Z. M. – nie są to braki formalne pozwu. Są to kwestie, które winien powód wykazać w postępowaniu przed Sądem powołując na tę okoliczność stosowne dowody. Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 1 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc uchylił zaskarżone zarządzenie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI