II Cz 137/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu, które obciążyło go kosztami postępowania o stwierdzenie nabycia spadku. Sąd Rejonowy zastosował art. 520 § 1 k.p.c., zgodnie z którym każdy uczestnik ponosi koszty związane ze swoim udziałem w sprawie. Wnioskodawca, będący wierzycielem spadkodawcy, argumentował, że jego interes w stwierdzeniu nabycia spadku w celu dochodzenia wierzytelności jest sprzeczny z interesami spadkobierców, którzy są jego dłużnikami. Sąd Okręgowy w Kaliszu przychylił się do tego stanowiska, uznając, że w sytuacji, gdy wierzyciel dochodzi stwierdzenia nabycia spadku po swoim dłużniku, interesy stron są sprzeczne. W związku z tym, na podstawie art. 520 § 2 k.p.c., Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, zasądzając solidarnie od uczestników postępowania (spadkobierców) na rzecz wnioskodawcy kwotę 883,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania oraz 90,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd podkreślił, że koszty te należą do długu spadku i przed działem spadku odpowiadają za nie spadkobiercy solidarnie (art. 1034 k.c.).
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 520 § 2 k.p.c. w kontekście postępowań o stwierdzenie nabycia spadku, gdy wnioskodawcą jest wierzyciel spadkodawcy.
Dotyczy specyficznej sytuacji sprzeczności interesów w postępowaniu nieprocesowym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku, gdy wnioskodawcą jest wierzyciel spadkodawcy, a uczestnikami spadkobiercy, interesy stron są sprzeczne w rozumieniu art. 520 § 2 k.p.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, interesy wnioskodawcy (wierzyciela) i uczestników (spadkobierców) są sprzeczne, ponieważ wierzyciel dąży do stwierdzenia nabycia spadku w celu zaspokojenia swojej wierzytelności, co jest sprzeczne z interesem spadkobierców.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że sprzeczność interesów wynika ze stosunku zobowiązaniowego między wierzycielem a dłużnikiem (spadkodawcą i jego następcami prawnymi). Uzyskanie przez wierzyciela postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku jest niezbędne do dochodzenia jego roszczeń od spadkobierców.
Kto powinien ponieść koszty postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, gdy wnioskodawcą jest wierzyciel spadkodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Koszty postępowania powinny zostać zasądzone od uczestników postępowania (spadkobierców) na rzecz wnioskodawcy (wierzyciela), na podstawie art. 520 § 2 k.p.c.
Uzasadnienie
Z uwagi na sprzeczność interesów, sąd odstąpił od zasady ponoszenia kosztów przez każdego uczestnika (art. 520 § 1 k.p.c.) i obciążył nimi spadkobierców, uznając, że koszty te wynikają z niespłacenia wierzytelności przez spadkodawcę i jego następców prawnych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) S. | spółka | wnioskodawca |
| K. N. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| D. K. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| K. W. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| M. W. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| D. W. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| P. W. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| P. S. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| B. M. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Odstępstwo od zasady z § 1, gdy uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani w wyniku postępowania lub ich interesy są sprzeczne; sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników w całości.
Pomocnicze
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada, że każdy uczestnik postępowania nieprocesowego ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie.
k.c. art. 1025
Kodeks cywilny
Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę.
k.c. art. 353
Kodeks cywilny
Definicja zobowiązania - wierzyciel może żądać od dłużnika świadczenia, a dłużnik powinien je spełnić.
k.c. art. 1034
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność spadkobierców za długi spadkowe.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw i do celowej obrony.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie sądu drugiej instancji o zmianie zaskarżonego orzeczenia.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Postanowienie sądu drugiej instancji o zażaleniu.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o procesie do postępowania nieprocesowego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 12 § ust. 2 pkt 1 w zw. z § 6 pkt 2
Ustalenie wysokości kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Interes wnioskodawcy (wierzyciela) w stwierdzeniu nabycia spadku jest sprzeczny z interesem uczestników (spadkobierców). • Zastosowanie art. 520 § 2 k.p.c. w sytuacji sprzeczności interesów. • Koszty postępowania o stwierdzenie nabycia spadku przez wierzyciela powinny obciążać spadkobierców.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie art. 520 § 1 k.p.c. i obciążenie wnioskodawcy kosztami postępowania.
Godne uwagi sformułowania
O sprzeczności interesów uczestników można mówić, gdy występują w tym postępowaniu jako swego rodzaju przeciwnicy w zakresie żądania rozpoznawanego w tym postępowaniu. • Sprzeczność interesów wynika bowiem nie z akceptacji, czy negacji wniosku, ale z roli poszczególnych osób wynikającej ze stosunku zobowiązaniowego. • Uzyskanie przez wnioskodawcę stwierdzenia nabycia spadku leży w jego interesie, gdyż jest to pierwszy i niezbędny krok do uzyskania od uczestników należnego jemu świadczenia. • Względy słuszności przemawiają przy tym za tym, że kosztami tego postępowania, które powstały w konsekwencji niespłacenia wierzytelności, nie powinien być obciążony wierzyciel, lecz dłużnicy.
Skład orzekający
Henryk Haak
przewodniczący-sprawozdawca
Paweł Szwedowski
sędzia
Marian Raszewski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 520 § 2 k.p.c. w kontekście postępowań o stwierdzenie nabycia spadku, gdy wnioskodawcą jest wierzyciel spadkodawcy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzeczności interesów w postępowaniu nieprocesowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o kosztach postępowania w sytuacji, gdy interesy stron są sprzeczne, co jest częstym problemem w sprawach spadkowych i cywilnych.
“Wierzyciel wygrał koszty spadkowe ze spadkobierców: Sąd wyjaśnia, kiedy interesy są sprzeczne.”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania: 883 PLN
zwrot kosztów postępowania zażaleniowego: 90 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.