II CZ 136/10

Sąd Najwyższy2010-12-15
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty zastępstwa procesowegodoręczenie pismapełnomocnikpostępowanie gospodarczezażalenieSąd NajwyższyKodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o kosztach zastępstwa procesowego, uznając doręczenie odpowiedzi na apelację za nieskuteczne z powodu braku dowodu doręczenia pełnomocnikowi strony.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanej na postanowienie o kosztach zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. Pozwana zarzuciła, że powódka doręczyła jej odpowiedź na apelację bezpośrednio stronie, a nie ustanowionemu pełnomocnikowi, co powinno skutkować zwrotem pisma i wniosku o zasądzenie kosztów. Sąd Najwyższy uznał argumentację pozwanej za zasadną, stwierdzając, że w postępowaniu gospodarczym, mimo obowiązku doręczania pism bezpośrednio stronie przeciwnej, należy uwzględnić ogólne zasady doręczania pism, w tym obowiązek doręczania ich pełnomocnikom. W związku z tym, że doręczenie było nieskuteczne, wniosek o zasądzenie kosztów nie mógł zostać uwzględniony.

Sąd Najwyższy w składzie orzekającym rozpoznał zażalenie strony pozwanej na postanowienie o kosztach zastępstwa procesowego zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 1800 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. Pozwana w zażaleniu podniosła zarzut naruszenia przepisów Kodeksu postępowania cywilnego oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Głównym argumentem pozwanej było to, że powódka doręczyła jej odpowiedź na apelację bezpośrednio stronie przeciwnej, mimo iż strona ta miała ustanowionego pełnomocnika procesowego – radcę prawnego. Pozwana argumentowała, że takie doręczenie jest nieprawidłowe i pismo to, wraz z wnioskiem o zasądzenie kosztów, powinno zostać uznane za niebyłe. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za zasadne. Wskazał, że w postępowaniu gospodarczym, choć istnieje obowiązek doręczania odpisów pism procesowych z załącznikami bezpośrednio stronie przeciwnej (art. 4799 § 1 k.p.c.), należy go rozumieć jako nakaz doręczania pism z pominięciem sądu, a nie jako samodzielną regulację zasad doręczania. W konsekwencji, przy doręczaniu pism z pominięciem sądu, należy uwzględniać ogólne reguły kodeksowe, w tym zasadę z art. 132 § 1 k.p.c., zgodnie z którą adwokaci i radcowie prawni doręczają sobie nawzajem odpisy pism procesowych. Do pisma wniesionego do sądu należy dołączyć dowód doręczenia drugiej stronie lub dowód wysłania przesyłką poleconą, a pisma bez takiego dowodu podlegają zwrotowi. Sąd Najwyższy stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie powódka doręczyła odpowiedź na apelację stronie przeciwnej, mimo iż ta miała ustanowionego pełnomocnika. Doręczenie to nie było skuteczne i odpowiedź na apelację powinna zostać zwrócona. W związku z tym, że odpowiedź na apelację nie została skutecznie doręczona, powódka nie złożyła wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym, co oznaczało brak podstaw do ich zasądzenia. Na tej podstawie Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, doręczenie takie nie jest skuteczne, jeśli strona ma ustanowionego pełnomocnika.

Uzasadnienie

Choć w postępowaniu gospodarczym istnieje obowiązek doręczania pism bezpośrednio stronie przeciwnej, należy go rozumieć jako doręczanie z pominięciem sądu. Wymaga to jednak uwzględnienia ogólnych zasad doręczania pism, w tym obowiązku doręczania ich pełnomocnikom zgodnie z art. 132 § 1 k.p.c. Pisma doręczone z naruszeniem tych zasad podlegają zwrotowi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
P.(…) Spółka Jawna w S.spółkapowódka
„S.(...)” - Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P.spółkapozwana

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 479⁹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek doręczania pism procesowych z załącznikami bezpośrednio stronie przeciwnej należy rozumieć jako nakaz doręczania pism z pominięciem sądu, nie zaś jako samodzielną regulację zasad doręczania. Wymaga uwzględnienia ogólnych reguł doręczania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 132 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy oraz radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa doręczają sobie nawzajem bezpośrednio odpisy pism procesowych z załącznikami.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 109 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Brak podstaw do zasądzenia kosztów, jeśli wniosek nie został skutecznie złożony.

k.p.c. art. 398¹⁵

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 2 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 6 § pkt 5

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 12 § ust. 1 pkt 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieskuteczne doręczenie odpowiedzi na apelację stronie przeciwnej, która posiadała ustanowionego pełnomocnika. Naruszenie art. 132 § 1 k.p.c. poprzez doręczenie pisma bezpośrednio stronie, a nie jej pełnomocnikowi.

Godne uwagi sformułowania

Sformułowanie „bezpośrednio stronie przeciwnej” należy rozumieć jako nakaz doręczania pism z pominięciem sądu, nie zaś jako regulację szczególną, samodzielnie określającą zasady doręczania pism. W konsekwencji przy doręczaniu pism procesowych z pominięciem sądu należy mieć na względzie, przewidziane w kodeksie postępowania cywilnego, ogólne reguły obowiązujące przy doręczaniu przesyłek adresatom. Doręczenie to nie było zatem skuteczne i odpowiedź na apelację powinna zostać zwrócona.

Skład orzekający

Henryk Pietrzkowski

przewodniczący, sprawozdawca

Hubert Wrzeszcz

członek

Dariusz Zawistowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczania pism procesowych w postępowaniu gospodarczym, zwłaszcza w kontekście reprezentacji przez pełnomocnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania gospodarczego i zasad doręczania pism w tym trybie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą doręczania pism procesowych, co jest kluczowe dla praktyków prawa procesowego.

Nieskuteczne doręczenie pisma procesowego – kiedy sąd uzna je za nieważne?

Dane finansowe

koszty zastępstwa procesowego: 1800 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 136/10 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 15 grudnia 2010 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Hubert Wrzeszcz 
SSN Dariusz Zawistowski 
 
w sprawie z powództwa P.(…) Spółki Jawnej w S. 
przeciwko „S.(...)” - Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 grudnia 2010 r., 
zażalenia strony pozwanej 
na postanowienie o kosztach 
zawarte w pkt. 2 wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 16 czerwca 2010 r., sygn. akt I ACa 
(…), 
 
uchyla zaskarżone postanowienie. 
 
Uzasadnienie 
 
Zaskarżonym postanowieniem, zawartym w punkcie drugim wyroku z dnia 16 
czerwca 2010 r., Sąd Apelacyjny zasądził od pozwanej S.(...) Sp. z o.o. w P. na rzecz 
powódki P.(…) Sp. j. w S. kwotę 1 800 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego w 
postępowaniu apelacyjnym. 
W zażaleniu pozwana podniosła zarzut naruszenia art. 4799 w zw. z art. 133 § 3 
k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. oraz art. 99 w zw. z art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz § 2 ust. 1, § 
6 pkt 5 i § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 
2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb 

 
2 
Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego 
ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Podniosła, że powódka 
zawarła wniosek o zasądzenie kosztów w odpowiedzi na apelację, która powinna zostać 
zwrócona z uwagi na to, że została doręczona w sposób nieprawidłowy, bo 
bezpośrednio stronie przeciwnej, a nie jej pełnomocnikowi. Dlatego pismo to, wraz z 
zawartym w nim wnioskiem, powinno zostać uznane za niebyłe. W konkluzji wniosła o 
uchylenie zaskarżonego postanowienia. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zażalenie okazało się zasadne. W postępowaniu gospodarczym, w toku sprawy 
strona reprezentowana przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub 
Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa jest obowiązana doręczać odpisy pism 
procesowych z załącznikami bezpośrednio stronie przeciwnej (art. 4799 § 1 zd. 1 k.p.c.). 
Sformułowanie 
„bezpośrednio 
stronie przeciwnej” 
należy rozumieć 
jako 
nakaz 
doręczania pism z pominięciem sądu, nie zaś jako regulację szczególną, samodzielnie 
określającą 
zasady 
doręczania 
pism. W konsekwencji 
przy 
doręczaniu 
pism 
procesowych z pominięciem sądu należy mieć na względzie, przewidziane w kodeksie 
postępowania cywilnego, ogólne reguły obowiązujące przy doręczaniu przesyłek 
adresatom. Konieczne jest zatem uwzględnienie także zasady wyrażonej w art. 132 § 1 
k.p.c., zgodnie z którą w toku sprawy adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy oraz 
radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa doręczają sobie nawzajem bezpośrednio 
odpisy pism procesowych z załącznikami. Do pisma procesowego wniesionego do sądu 
dołącza się dowód doręczenia drugiej stronie odpisu albo dowód jego wysłania 
przesyłką poleconą. Pisma, do których nie dołączono dowodu doręczenia albo dowodu 
wysłania przesyłką poleconą, podlegają zwrotowi bez wzywania do usunięcia tego 
braku. 
W rozpoznawanej sprawie powódka doręczyła odpowiedź na apelację stronie 
przeciwnej, mimo że ta miała ustanowionego pełnomocnika – radcę prawnego. 
Doręczenie to nie było zatem skuteczne i odpowiedź na apelację powinna zostać 
zwrócona. Skoro odpowiedź na apelację nie została stronie pozwanej doręczona 
skutecznie, a w związku z tym pismo to powinno zostać zwrócone, to uznać należało, że 
powódka nie złożyła wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w 
postępowaniu apelacyjnym i nie było podstaw do ich zasądzenia (art. 109 § 1 k.p.c.). 
Wobec powyższego, na podstawie art. 39815 w zw. z art.3941 § 3 k.p.c. 
Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI