II CZ 123/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych na postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego i kasacyjnego, zasądzając od nich na rzecz powoda dalsze koszty postępowania zażaleniowego.
Sprawa dotyczyła zażalenia pozwanych na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego. Pozwani kwestionowali wysokość zasądzonych kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących podziału kosztów. Sąd Najwyższy uznał, że postępowanie było skomplikowane i że powód w przeważającej części wygrał sprawę, co uzasadniało obciążenie pozwanych kosztami w całości, w tym kosztami zastępstwa procesowego w wysokości czterokrotności stawki minimalnej.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanych Oficyny Wydawniczej „A.(...)” Sp. z o.o. i D. P. na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 5 maja 2010 r. Pozwani kwestionowali zasądzone od nich koszty postępowania apelacyjnego i kasacyjnego, domagając się ich obniżenia. Zarzucili naruszenie art. 100 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. poprzez błędne obciążenie ich kosztami w całości, a także naruszenie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie przez przyjęcie czterokrotności stawki minimalnej. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, podkreślił, że postępowanie trwało prawie 8 lat i miało skomplikowany charakter prawny i faktyczny. Zważył, że powód w przeważającej części wygrał sprawę dotyczącą ochrony praw autorskich i plagiatu, co uzasadniało zastosowanie art. 100 zd. 2 k.p.c. i obciążenie pozwanych kosztami w całości. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych i zasądził od nich na rzecz powoda 1.200 zł kosztów postępowania zażaleniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może obciążyć stronę przegrywającą kosztami w całości, jeśli przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swojego żądania lub gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu, a także w przypadku skomplikowanego charakteru sprawy i przeważającego uwzględnienia powództwa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że mimo że pozwani wygrali część sprawy, to powód wygrał w przeważającej części, a sprawa była skomplikowana. W takich okolicznościach obciążenie pozwanych kosztami w całości, w tym kosztami zastępstwa procesowego w wysokości czterokrotności stawki minimalnej, było uzasadnione.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
powód
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. G. | osoba_fizyczna | powód |
| Oficyna Wydawnicza „A.(...)” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. | spółka | pozwana |
| D. P. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
W razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty mogą być wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Sąd może jednak włożyć na jedną ze stron obowiązek zwrotu wszystkich kosztów, jeżeli jej przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W postępowaniu w drugiej instancji sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz materiału zebranego w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 3941 § pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, o ile strony nie zrzekły się prawa do złożenia zażalenia.
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie narusza prawo albo jeżeli naruszenie prawa nie jest istotne lub nie miało wpływu na wynik sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powód w przeważającej części wygrał sprawę dotyczącą ochrony praw autorskich i plagiatu. Postępowanie było skomplikowane pod względem prawnym i faktycznym. Zastosowanie art. 100 zd. 2 k.p.c. było prawidłowe ze względu na wynik sprawy. Koszty zastępstwa procesowego w wysokości czterokrotności stawki minimalnej były uzasadnione ze względu na skomplikowany charakter sprawy.
Odrzucone argumenty
Zażalenie pozwanych na postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego i kasacyjnego. Zarzut naruszenia art. 100 zd. 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 zd. 1 k.p.c. poprzez błędne obciążenie strony pozwanej kosztami w całości. Zarzut naruszenia rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie przez przyjęcie czterokrotności stawki minimalnej.
Godne uwagi sformułowania
O tym, w jakim stopniu strona wygrała lub przegrała sprawę decyduje rezultat przeprowadzonego porównania roszczeń dochodzonych z roszczeniami ostatecznie uwzględnionymi, przy czym porównania tego dokonuje się mając na względzie ostateczny wynik procesu. Postępowanie w przedmiotowej sprawie, prowadzone prawie 8 lat, miało skomplikowany pod względem prawnym i faktycznym charakter.
Skład orzekający
Antoni Górski
przewodniczący, sprawozdawca
Dariusz Zawistowski
członek
Anna Kozłowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podziału kosztów procesu w sprawach ze skomplikowanym stanem faktycznym i prawnym, w których powództwo zostało w przeważającej części uwzględnione."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której mimo częściowego uwzględnienia żądań, sąd obciąża stronę przegrywającą kosztami w całości ze względu na przeważający wynik sprawy i skomplikowany charakter postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy kosztów procesu w skomplikowanej sprawie o ochronę praw autorskich, co jest istotne dla praktyków prawa, ale niekoniecznie dla szerokiej publiczności.
“Jak skomplikowana sprawa o plagiat wpłynęła na koszty procesu? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
koszty postępowania zażaleniowego: 1200 PLN
koszty postępowania apelacyjnego i kasacyjnego: 15 200 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II CZ 123/10 POSTANOWIENIE Dnia 24 listopada 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Antoni Górski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski SSA Anna Kozłowska w sprawie z powództwa A. G. przeciwko Oficynie Wydawniczej „A.(...)” Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. i D. P. o ochronę praw autorskich i zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 listopada 2010 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 5 maja 2010 r., sygn. akt I ACa (…), oddala zażalenie; zasądza od pozwanej na rzecz powoda 1.200 (jeden tysiąc dwieście) zł kosztów postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 5 maja 2010 r. Sąd Apelacyjny w P., na skutek apelacji pozwanych Oficyny Wydawniczej „A.(...)” Sp. z o.o. w P. i D. P., zmienił wyrok Sądu Okręgowego w P. z dnia 6 marca 2008 r. w ten sposób, że zobowiązał pozwanych solidarnie do zamieszczenia w formie płatnego ogłoszenia, poza działem ogłoszeń drobnych, w miesięczniku „J.(...)” oraz dzienniku „G.(…)”, wydanie ogólnopolskie sobotnio-niedzielne, ogłoszenia o następującej treści: „Oficyna Wydawnicza A.(...) sp. z o.o. w P. i D. P. oświadczają, że w książce pt. „Encyklopedia Muzyki P.(...)” D. P. 2 dopuścił się plagiatu w stosunku do A. G., autora polskiego przekładu większości haseł wykorzystanych w powyższej książce w zakresie liter od „A” do „G”, dotyczących muzyków zagranicznych. W związku z powyższym Oficyna Wydawnicza „A.(...)” spółka z o.o. w P. i D. P. przepraszają A. G. za dokonanie naruszenia prawa autorskiego” (pkt 1a), nakazał zaniechanie pozwanej oficynie dalszego wprowadzania do sprzedaży książki „Encyklopedia Muzyki P.(…) zawierającej tłumaczenia dokonane przez powoda A. G., bez jednoczesnego wskazania go jako autora tych tłumaczeń (pkt 2a), w pozostałym zakresie powództwo oddalił (pkt 1c). W pozostałej części apelacja podlegała oddaleniu (pkt 2) Ponadto Sąd zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powoda kwotę 15.200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego (pkt 3). Na postanowienie w przedmiocie kosztów pozwani wnieśli zażalenie w części przekraczającej 2.534 zł, tj. co do kwoty 12.666,00 zł. Wnieśli o jego zmianę poprzez zasądzenie od pozwanych na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego w wysokości 2.534 zł. Pozwani zarzucili naruszenie art. 100 zd. 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 zd. 1 k.p.c., polegające, ich zdaniem, na błędnym obciążeniu strony pozwanej kosztami postępowania kasacyjnego i apelacyjnego w całości. Zarzucono ponadto naruszenie § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, przez przyjęcie czterokrotności stawki minimalnej w oparciu o ustalenie, że postępowanie w przedmiotowej sprawie było szczególnie skomplikowane pod względem faktycznym i prawnym, wymagało udziału w wielu czynnościach i sporządzenia wielu pism procesowych oraz wiązało się ze znacznym nakładem pracy pełnomocnika powoda. Powód w odpowiedzi na zażalenie pozwanych wniósł o jego oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji, podlega aktualnie rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy (art. 3941 pkt 2 k.p.c.). Zgodnie z art. 98 § 1 k.p.c., strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Niezależnie od tej zasady, w myśl art. 100 k.p.c., w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty mogą być wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Sąd może jednak włożyć na jedną ze stron obowiązek zwrotu 3 wszystkich kosztów, jeżeli jej przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu. Skarżący odwołują się do treści art. 100 k.p.c., który to przepis daje sądowi szerokie możliwości orzecznicze w postaci rozdzielenia kosztów procesu według wyniku sporu, ich zniesienia – gdy koszty się „równoważą” oraz zasądzenie całych poniesionych kosztów od przeciwnika, gdy ten uległ w przeważającym rozmiarze. Przy orzekaniu na podstawie art. 100 k.p.c. istotne znaczenie ma wynik sprawy oraz rozmiar wydatków poniesionych przez strony. Bez tych danych nie da się miarodajnie uzasadnić decyzji orzeczniczej. Zdaniem strony skarżącej zarówno apelacja i skarga kasacyjna w istotny sposób doprowadziły do zmiany wyroku Sądu Okręgowego. Tylko jedno z roszczeń zgłoszonych w pozwie i uwzględnionych w wyroku Sądu Okręgowego zostało uwzględnione w kształcie w pełni zgodnym z żądaniem powoda. Skarżący uznał, że wprawdzie wyrok sądu odwoławczego jest w dalszym ciągu zasądzający, lecz różni się od wyroku sądu pierwszej instancji na korzyść pozwanych. Sąd Najwyższy podziela wyrażony w sprawie pogląd, że postępowanie w przedmiotowej sprawie, prowadzone prawie 8 lat, miało skomplikowany pod względem prawnym i faktycznym charakter. Sprawa toczyła się przed wszystkimi instancjami sądowymi, w tym także przed Sądem Najwyższym. Powód wytoczył i popierał powództwo o ochronę autorskich praw osobistych w związku z popełnieniem plagiatu w książce pt. „Encyklopedia Muzyki P.(...)”. Żądania strony powodowej dotyczyły zarówno ochrony praw niemajątkowych, tj. roszczenia o zaniechanie naruszeń czy zniwelowania skutków naruszenia przez złożenie stosownego oświadczenia w prasie, jak i środków majątkowych, tj. roszczenia o zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę. Z punktu widzenia interesów strony powodowej oraz zakresu sformułowanych żądań nie ulega wątpliwości, że organy wymiaru sprawiedliwości w zdecydowanej większości pozytywnie odniosły się do powództwa A. G. Okoliczność naruszenia praw autorskich strony powodowej została wykazana, a oddalenie jej roszczeń nastąpiło w stosunkowo niewielkim zakresie. Podstawową sprawą było bowiem przypisanie stronie pozwanej dopuszczenia się plagiatu na szkodę powoda. Tym samym zastosowanie art. 100 zdanie 2 k.p.c. było prawidłowe. O tym, w jakim stopniu strona wygrała lub przegrała sprawę decyduje rezultat przeprowadzonego porównania roszczeń dochodzonych z roszczeniami ostatecznie uwzględnionymi, przy czym porównania tego dokonuje się mając na względzie 4 ostateczny wynik procesu. Żadnego znaczenia, dla oceny stopnia w jakim strona wygrała lub przegrała sprawę, nie ma natomiast to, czy sąd rozstrzygając sprawę podzielił argumentację prawną przedstawioną przez stronę oraz czy uwzględnił, a jeśli tak to w jakim zakresie, podniesione przez stronę zarzuty (por. postanowienie SN z dnia 12 stycznia 2010 r., III CZ 65/09, niepubl.) W tym stanie rzeczy należy uznać, że Sąd Apelacyjny wydał trafne rozstrzygnięcie, mając na uwadze skomplikowany charakter przedmiotowej sprawy. Koszty postępowania kasacyjnego, jak również apelacyjnego, powinni ponieść pozwani w całości, w tym powinni zwrócić powodowi koszty zastępstwa procesowego w wysokości czterokrotności stawki minimalnej. Wobec powyższego zażalenie podlega oddaleniu (art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.), z zasądzeniem od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania zażaleniowego (art. 98 § 1 k.p.c.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI