II CZ 117/13

Sąd Okręgowy w SzczecinieSzczecin2013-01-24
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
koszty sądowezwolnieniepełnomocnik z urzęduzażalenieniepełnosprawnośćdochodysąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy uwzględnił zażalenie powoda, zwalniając go od kosztów sądowych w całości i ustanawiając adwokata z urzędu, uchylając w tym zakresie postanowienie Sądu Rejonowego.

Powód R. Z. złożył zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego w Gryficach, które częściowo zwolniło go od kosztów sądowych i oddaliło wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Sąd Rejonowy uznał, że powód ma dochody z renty chorobowej i mieszkanie, a jego oświadczenie majątkowe nie jest wiarygodne. Sąd Okręgowy uznał jednak zażalenie za zasadne, biorąc pod uwagę niskie dochody powoda, prowadzenie jednoosobowego gospodarstwa domowego, znaczny stopień niepełnosprawności oraz nieporadność powoda w prowadzeniu sprawy, co uzasadniało zwolnienie od kosztów w całości i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Sąd Okręgowy w Szczecinie rozpoznał zażalenie powoda R. Z. na postanowienie Sądu Rejonowego w Gryficach z dnia 17 września 2012 roku. Sąd Rejonowy w punkcie 1 postanowienia zwolnił powoda od kosztów sądowych jedynie ponad kwotę 50 zł, a w punkcie 2 oddalił jego wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, Sąd Rejonowy wskazał na stałe źródło dochodu powoda w postaci renty chorobowej, posiadanie mieszkania oraz zaliczył do niezbędnych kosztów utrzymania opłaty za mieszkanie, prąd i leki. Sąd uznał, że powód nie powinien nadmiernie się zadłużać, a jego oświadczenie majątkowe nie było wiarygodne, gdyż wydawał więcej niż uzyskiwał. Odnośnie pełnomocnika z urzędu, Sąd Rejonowy stwierdził, że powód wielokrotnie występował samodzielnie przed sądem, pisał pisma i nie jest osobą nieporadną ani chorą, co nie uzasadnia ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, uznał je za zasadne. Analiza oświadczenia powoda o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wykazała, że nie jest on w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, zwłaszcza biorąc pod uwagę niskie dochody, jednoosobowe gospodarstwo domowe i znaczny stopień niepełnosprawności. Sąd Okręgowy uznał również za uzasadnione ustanowienie pełnomocnika z urzędu, wskazując na nieporadność powoda, co potwierdzały treść pozwu, pism procesowych oraz dołączonych dokumentów. W konsekwencji, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, zwalniając powoda od kosztów sądowych w całości i ustanawiając dla niego adwokata z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, powód powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych w całości.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że stan majątkowy i dochodowy powoda, w tym niskie dochody, jednoosobowe gospodarstwo domowe i znaczny stopień niepełnosprawności, uniemożliwiają mu poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

powód

Strony

NazwaTypRola
R. Z.osoba_fizycznapowód
(...) Bank S.A w W.spółkapozwany

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niski dochód powoda. Prowadzenie jednoosobowego gospodarstwa domowego. Znaczny stopień niepełnosprawności powoda. Nieporadność powoda w prowadzeniu sprawy. Trudności w samodzielnym wykazywaniu racji przez powoda.

Odrzucone argumenty

Posiadanie stałego źródła dochodu (renta chorobowa). Posiadanie warunków mieszkaniowych (własne mieszkanie). Wiarygodność oświadczenia majątkowego powoda (kwestionowana przez SR). Możliwość dokonania oszczędności przez powoda. Występowanie powoda wielokrotnie przed sądem i samodzielne pisanie pism.

Godne uwagi sformułowania

nie jest w stanie bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie ponieść kosztów sądowych w jakiejkolwiek części trudniej osiągnąć oszczędności w miesięcznych wydatkach orzeczony u niego znaczny stopień niepełnosprawności jest on osobą nieporadną

Skład orzekający

Sławomir Krajewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu w przypadku osób o niskich dochodach, prowadzących jednoosobowe gospodarstwo domowe i posiadających znaczny stopień niepełnosprawności."

Ograniczenia: Dotyczy indywidualnej oceny sytuacji materialnej i osobistej strony.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd drugiej instancji koryguje błędne decyzje sądu pierwszej instancji w kwestii dostępu do wymiaru sprawiedliwości dla osób w trudnej sytuacji życiowej.

Sąd Okręgowy przywraca sprawiedliwość: zwolnienie od kosztów i adwokat z urzędu dla osoby w trudnej sytuacji.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 117/13 POSTANOWIENIE Dnia 24 stycznia 2013 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy Przewodniczący: SSO Sławomir Krajewski po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2013 roku w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym w sprawie z powództwa R. Z. przeciwko (...) Bank S.A w W. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności na skutek zażalenia powoda na pkt. 1 i 2 postanowienia Sądu Rejonowego w Gryficach z dnia 17 września 2012 roku, w sprawie o sygn. akt IC 693/12 postanawia: zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że: I. w punkcie 1 zwolnić - powoda od kosztów sądowych w całości, II. w punkcie 2 ustanowić dla powoda adwokata z urzędu. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 17 września 2012 roku Sąd Rejonowy w Gryficach: 1. zwolnił powoda R. Z. od kosztów sądowych – opłaty od pozwu ponad 50 zł, 2. oddalił wniosek powoda R. Z. o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, Orzekając w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych sąd miał na uwadze, iż wnioskodawca ma stałe źródło dochodu w postaci renty chorobowej. Ponadto ma zapewnione warunki mieszkaniowe, ponieważ jest właścicielem mieszkania. Do niezbędnych kosztów utrzymania sąd zaliczył opłatę za mieszkanie, prąd i leki. Sąd dodał, że skoro powód uzyskuje tak małe dochody w postaci renty chorobowej nie powinien zadłużać się nadmiernie, tak aby ciężaru tego zadłużenia nie ponosili podatnicy. Sąd dostrzegł, że o ile powód nie był w chwili zaciągania zobowiązań ubezwłasnowolniony całkowicie, nie może się on powoływać na taką możliwość, przy składaniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Jedynie bowiem czynności prawne dokonane przez osobę ubezwłasnowolnioną całkowicie należy uznać za nieważne. Tymczasem opłata sądowa jest kosztem, którego pierwszeństwo nie jest dalsze aniżeli obowiązek uiszczenia kredytu, chociażby hipotecznego. Ponadto powód, zdaniem sądu nie wykazał wszystkich swoich dochodów, gdyż z oświadczenia majątkowego wynika, iż wydaje on więcej aniżeli uzyskuje dochodu. Oświadczenie powoda nie jest zatem wiarygodne. W ocenie sądu wnioskodawca mógł, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania dokonać oszczędności w wysokości 50 zł w celu zainicjowania postępowania sądowego. Rozważając natomiast kwestę potrzeby ustanowienia w sprawie adwokata lub radcy prawnego z urzędu Sąd nie podzielił stanowiska wnioskodawcy, iż nie jest on w stanie sam wykazywać przed sądem swoich racji. W tym zakresie wskazał, że wnioskodawca występował wielokrotnie przed tutejszym Sądem. W wielu sprawach sąd ustanawiał dla powoda pełnomocnika z urzędu, jednakże R. Z. zawsze indywidualnie występował przed sądem i przedstawiał swoje stanowisko zarówno ustnie, jak i pisemnie. Zdaniem sądu powód nie jest osobą nieporadną, o czym świadczy aktualny stan przygotowania pism kierowanych do sądu. Nie wykazuje potrzeby wyręczenia przy podejmowaniu decyzji czy dokonywaniu czynności w toku postępowania. R. Z. nie jest również osobą obłożnie chorą czy fizycznie niesprawną, co skutkowałoby koniecznością zastępowania powoda. W tym stanie rzeczy, Sąd orzekł, jak w pkt II stancji postanowienia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył powód i wniósł o jego zmianę, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych w całości oraz zmianę postanowienia w punktach 2. Wskazał, że w redakcji zaś składanych przez niego pism pomagają mu osoby trzecie, gdyż niniejsza sprawa jest dla niego skomplikowana pod względem prawnym. Ponadto ze względu na stan zdrowia powoda, ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu, jest w ocenie żalącego, niezbędne. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie okazało się zasadnym. Przedłożone przez powoda oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazuje, że ten nie jest w stanie bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie ponieść kosztów sądowych w jakiejkolwiek części. Zważyć tu zwłaszcza należy na okoliczności niskich dochodów miesięcznych powoda i prowadzenia przez niego jednoosobowego gospodarstwa domowego, gdzie trudniej osiągnąć oszczędności w miesięcznych wydatkach i wreszcie orzeczony u niego znaczny stopień niepełnosprawności. Uzasadnione było także ustanowienie dla powoda pełnomocnika z urzędu. Treść pozwu i pism procesowych powoda wskazuje, że jest on osobą nieporadną, za czym dodatkowo przemawia treść dołączonych do pozwu dokumentów, w tym wyżej opisanych. Stąd zasadnym jest reprezentowania w sprawie powoda przez pełnomocnika zawodowego i w konsekwencji uwzględnienie aktualnie analizowanego wniosku. Reasumując, na podstawie art. 386 § 1 kpc , w zw. z art. 397 § 2 kpc , orzeczono jak w sentencji. Zarządzenia: - odnotować (nk), zakreślić, - odpisy postanowienia doręczyć stronom, - zwrócić akta sprawy SR.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI