II CZ 114/11

Sygn. akt II CZ 114/11 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 7 grudnia 2011 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) 
SSN Iwona Koper 
SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca) 
 
 
w sprawie z powództwa A. M. 
przeciwko J. F. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 7 grudnia 2011 r., 
zażalenia powódki 
na postanowienie Sądu Okręgowego  
z dnia 13 maja 2011 r.,  
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
 
 
Uzasadnianie 

 
2 
 
 
 
Postanowieniem z dnia 13 maja 2011 r. Sąd Okręgowy uzupełnił wyrok Sądu 
Okręgowego z dnia 13 kwietnia 2011 r. w ten sposób, że dotychczasową treść 
rozstrzygnięcia oznaczył jako punkt pierwszy i dodał punkt drugi, w którym zniósł 
wzajemnie pomiędzy stronami koszty procesu za postępowanie w drugiej instancji. 
 
W uzasadnieniu wyjaśnił, że obie strony wniosły apelacje od wyroku Sądu 
Rejonowego z dnia 25 sierpnia 2010 r. Powódka A. M. zaskarżyła orzeczenie w 
części oddalającej powództwo (wartość przedmiotu zaskarżenia 8 600 zł), a 
pozwany J. F. – w części zasadzającej (wartość przedmiotu zaskarżenia 8 400 zł). 
Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2011 r. Sąd Okręgowy oddalił obie apelacje. Pismem 
z dnia 15 kwietnia 2011 r. powódka wniosła o uzupełnienie wyroku Sądu 
Okręgowego poprzez rozstrzygnięcie o kosztach procesu i zasądzenie od 
pozwanego na rzecz powódki kwoty 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa 
adwokackiego w postepowaniu odwoławczym. Powódka wskazała, że wygrała 
postepowanie apelacyjne zainicjowane apelacją pozwanego i dlatego należny jest 
jej zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym.  
Sąd Okręgowy uznał, że zachodziły podstawy do zastosowania art. 100 
k.p.c., ponieważ każda ze stron w postępowaniu apelacyjnym w takim samym 
zakresie wygrała, jak i przegrała proces, wobec czego powódce nie przysługiwał od 
pozwanego zwrot kosztów zastępstwa procesowego przed sądem odwoławczym. 
Powódka zażaliła się na powyższe postanowienie. Zarzuciła naruszenie 
przepisów postępowania - art. 100 k.p.c. w zw. z art. 98 § 1 k.p.c. poprzez jego 
błędną wykładnię i przyjęcie, że jeżeli strony co do zasady poniosły koszty 
postępowania apelacyjnego, w którym rozpoznano apelację obu stron od wyroku 
sądu pierwszej instancji, to słuszne jest zastosowanie zasady wzajemnego 
zniesienia 
kosztów, 
mimo 
zastępowania 
powódki 
przez 
profesjonalnego 
pełnomocnika. Podniosła, iż w wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2010 r. Sąd Rejonowy 
zasądził na jej rzecz od pozwanego kwotę 8 400 zł, co stanowiło połowę kwoty 
objętej żądaniem pozwu. Nie budzi więc wątpliwości, że powódka utrzymała się ze 
swoimi roszczeniami w pięćdziesięciu procentach i tym samym udział obu stron 

 
3 
w kosztach procesu obciąża obie strony w takiej samej proporcji. Ponieważ 
w sprawie tylko powódka korzystała z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika 
procesowego i tylko ona poniosła tego koszty, to należy się jej częściowy zwrot 
kosztów zastępstwa adwokackiego za postępowanie przed Sądem drugiej instancji.      
W konkluzji wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i orzeczenie 
co do istoty sprawy poprzez zasądzenie od pozwanego na jej rzecz kwoty 300 zł 
tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.        
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że zastosowanie art. 100 k.p.c. 
wymaga porównania w jakim zakresie strony wygrały, a w jakim uległy 
przeciwnikowi. Ocena przeprowadzana jest poprzez porównanie rozmiaru żądania 
uwzględnionego w wyroku z całym dochodzonym roszczeniem. Otrzymana 
proporcja powinna następnie posłużyć do określenia  należnego stronie zwrotu 
kosztów. Jeśli koszty poniesione przez obydwie strony będą zbliżone – zachodzą 
podstawy do zastosowania wzajemnego zniesienia kosztów. W postępowaniu 
apelacyjnym jednak układ nieco się zmienia. Strona, która wnosi apelację od części 
wyroku ponosi koszty procesu wyznaczone wartością przedmiotu zaskarżenia – 
zarówno co do opłat sądowych (art. 13 § 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. 
o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r., Nr 90, 
poz. 594 ze zm.)  jak i co do kosztów zastępstwa adwokackiego (§ 4 ust. 2 
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie 
opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów 
nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 
ze zm.). W tym jednak zakresie powódce zwrot kosztów nie przysługiwał, ponieważ 
przegrała w całości żądanie zgłoszone w swojej apelacji. Natomiast kosztów 
związanych z obroną przed apelacją pozwanego powódka nie objęła zgłoszonym 
wnioskiem o uzupełnienie wyroku w zakresie zwrotu kosztów co wynika z treści 
wniosku (k. 362) oraz z rozmiaru kwoty dochodzonej w zażaleniu – stanowiącej 
połowę wynagrodzenia adwokackiego za postępowanie apelacyjne obliczonego od 
wartości przedmiotu zaskarżenia z apelacji powódki. W związku z tym Sąd 
Okręgowy nie miał podstaw do przyznawania powódce zwrotu kosztów obrony 

 
4 
przed apelacją pozwanego. W konsekwencji rozstrzygnięcie, którego istotą jest 
nieobciążanie żadnej ze stron obowiązkiem zwrotu kosztów przeciwnikowi było 
prawidłowe, wobec czego zażalenie powódki należało oddalić na podstawie art. 
3941 § 3 w zw. z art. 39814 k.p.c.