II CZ 112/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie powódek, potwierdzając, że skarga kasacyjna w sprawie o zadośćuczynienie pieniężne za naruszenie dóbr osobistych jest niedopuszczalna, jeśli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa od progu ustawowego.
Powódki wniosły skargę kasacyjną od wyroku oddalającego ich powództwo o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną z uwagi na niską wartość przedmiotu zaskarżenia (15 000 zł), co wynikało z ograniczenia powództwa do roszczenia pieniężnego. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, podkreślając, że nawet jeśli świadczenie ma chronić dobra niemajątkowe, to roszczenie pieniężne o zadośćuczynienie ma charakter majątkowy, a tym samym podlega wymogom dopuszczalności skargi kasacyjnej określonym w k.p.c.
Sprawa dotyczyła zażalenia powódek na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu ich skargi kasacyjnej. Skarga ta była wniesiona od wyroku oddalającego powództwo o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych. Sąd Apelacyjny uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ powódki ograniczyły swoje żądanie do kwoty 15 000 zł z tytułu zadośćuczynienia, co sprawiło, że sprawa utraciła charakter niemajątkowy i podlegała wymogom wartości przedmiotu zaskarżenia określonym w art. 398^2 § 1 k.p.c. Powódki w zażaleniu argumentowały, że sprawa nadal ma charakter niemajątkowy, ponieważ dotyczy ochrony naruszonych dóbr osobistych. Sąd Najwyższy rozważył pojęcie sprawy o prawa majątkowe i niemajątkowe, wskazując, że żądanie ma charakter majątkowy, jeśli zmierza do realizacji prawa mającego bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron. Podkreślono, że roszczenia pieniężne, nawet służące ochronie dóbr niemajątkowych, mają charakter majątkowy. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, potwierdzając, że skarga kasacyjna była niedopuszczalna z powodu niespełnienia wymogu wartości przedmiotu zaskarżenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, sprawa o zadośćuczynienie pieniężne za naruszenie dóbr osobistych, nawet jeśli służy ochronie dóbr niemajątkowych, ma charakter majątkowy i podlega wymogom dopuszczalności skargi kasacyjnej związanym z wartością przedmiotu zaskarżenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że pojęcie sprawy o prawa majątkowe w k.p.c. obejmuje żądania zmierzające do realizacji praw mających bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron. Roszczenia pieniężne, nawet służące ochronie dóbr niemajątkowych, są uznawane za majątkowe. Dlatego niedopuszczalna jest skarga kasacyjna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa od kwoty określonej w ustawie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
„Ż.(…)” Spółka Akcyjna w P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. G. | osoba_fizyczna | powódka |
| U. G. | osoba_fizyczna | powódka |
| „Ż.(…)” Spółka Akcyjna w P. | spółka | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 398^2 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa wymóg wartości przedmiotu zaskarżenia dla dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o prawa majątkowe.
k.p.c. art. 398^6 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stanowi podstawę do odrzucenia skargi kasacyjnej w przypadku niespełnienia wymogów określonych w art. 398^2 § 1 k.p.c.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398^14
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394^1 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 17 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Wskazuje na podział spraw na majątkowe i niemajątkowe.
k.p.c. art. 187 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wskazuje na wymogi formalne pozwu, w tym dotyczące charakteru sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o zadośćuczynienie pieniężne, nawet służące ochronie dóbr osobistych, ma charakter majątkowy. Wartość przedmiotu zaskarżenia jest decydująca dla dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o prawa majątkowe.
Odrzucone argumenty
Sprawa o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych ma charakter niemajątkowy, niezależnie od ograniczenia powództwa do roszczenia pieniężnego.
Godne uwagi sformułowania
Za prawa majątkowe uważa się przy tym roszczenia pieniężne, choćby służyły do ochrony dóbr niemajątkowych. Okoliczność, że zadośćuczynienie ma służyć ochronie dóbr osobistych żalących, nie zmienia zatem majątkowego charakteru dochodzonych roszczeń pieniężnych.
Skład orzekający
Stanisław Dąbrowski
przewodniczący
Grzegorz Misiurek
członek
Barbara Myszka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie charakteru majątkowego roszczeń o zadośćuczynienie i jego konsekwencji dla dopuszczalności skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego kontekstu dopuszczalności skargi kasacyjnej w Sądzie Najwyższym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą charakteru prawnego roszczeń o zadośćuczynienie, co jest ważne dla praktyków prawa cywilnego.
“Czy zadośćuczynienie za krzywdę to zawsze sprawa niemajątkowa? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 15 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II CZ 112/07 POSTANOWIENIE Dnia 20 lutego 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Stanisław Dąbrowski (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek SSN Barbara Myszka (sprawozdawca) w sprawie z powództwa J. G. i U. G. przeciwko „Ż.(…)” Spółce Akcyjnej w P. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 lutego 2008 r., zażalenia powódek na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 23 października 2007 r., sygn. akt I ACa (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 23 października 2007 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powódek od wyroku tego Sądu z dnia 31 maja 2007 r. oddalającego apelację od wyroku Sądu Okręgowego, którym oddalono powództwo o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych. Stwierdził, że początkowo powódki dochodziły zarówno roszczeń majątkowych, jak i niemajątkowych, jednak na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2006 r. ograniczyły powództwo i ostatecznie wnosiły jedynie o zasądzenie zadośćuczynienia z tytułu naruszenia dóbr osobistych w łącznej kwocie 15 000 zł. Sprawa utraciła tym samym charakter sprawy niemajątkowej i dopuszczalność skargi kasacyjnej została uzależniona od wartości przedmiotu zaskarżenia. Ponieważ wartość ta jest niższa od kwoty określonej w art. 3982 § 1 k.p.c., wniesiona skarga kasacyjna ulegała odrzuceniu jako niedopuszczalna art. 3986 § 2 w związku z art. 3982 § 1 k.p.c.). 2 W zażaleniu na powyższe postanowienie powódki podniosły zarzut obrazy art. 3982 k.p.c. przez przyjęcie, że sprawa nie ma charakteru sprawy niemajątkowej. Podkreśliły, że od początku procesu dochodziły ochrony naruszonych dóbr osobistych, wnosiły o zaprzestanie naruszania prawa do spokojnego mieszkania przez emitowanie nadmiernego hałasu i drgań oraz o przyznanie zadośćuczynienia. W listopadzie 2005 r. ze względu na stale pogarszający się stan zdrowia wyprowadziły się z zajmowanego mieszkania, w związku z czym ograniczyły powództwo do roszczenia o zadośćuczynienie. W dalszym ciągu domagają się jednak ochrony dóbr osobistych, wobec czego sprawę należy traktować jako niemajątkową. W konkluzji żalące wnosiły o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W art. 3982 § 1 k.p.c. ustawodawca uzależnił dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o prawa majątkowe od wartości przedmiotu zaskarżenia. Pojęcie sprawy o prawa majątkowe, którym ustawodawca posłużył się w tym przepisie, nawiązuje do utrwalonego podziału na sprawy o prawa majątkowe i o prawa niemajątkowe, spotykanego także w innych przepisach kodeksu postępowania cywilnego (zob. np. art. 17 pkt 4, art. 187 § 1 pkt 1 k.p.c.). W nauce prawa przyjmuje się, że żądanie, a tym samym sprawa, w której żądanie to jest rozpoznawane, ma charakter majątkowy, jeżeli zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron. Za prawa majątkowe uważa się przy tym roszczenia pieniężne, choćby służyły do ochrony dóbr niemajątkowych (zob. też postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 2005 r., II CZ 110/05, niepubl.). Okoliczność, że zadośćuczynienie ma służyć ochronie dóbr osobistych żalących, nie zmienia zatem majątkowego charakteru dochodzonych roszczeń pieniężnych. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. postanowił, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI