II CZ 108/13

Sąd Najwyższy2014-02-14
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaasesor sądowypodział majątkuskład sąduprawomocnośćTrybunał Konstytucyjnyk.p.c.k.c.

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, uznając, że orzekanie przez asesora sądowego w dacie wydania pierwotnego postanowienia nie stanowiło podstawy do wznowienia.

Skarżący A. B. wniósł o wznowienie postępowania, argumentując, że pierwotne postanowienie w sprawie podziału majątku wspólnego zostało wydane przez asesora sądowego, co miało być podstawą wznowienia. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, uznając brak ustawowej podstawy. Sąd Najwyższy utrzymał to postanowienie w mocy, wskazując, że w dacie wydania pierwotnego orzeczenia (2008 r.) przepis zezwalający asesorom na orzekanie jeszcze obowiązywał, a wyrok Trybunału Konstytucyjnego odraczający jego skutki wszedł w życie później.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie A. B. na postanowienie Sądu Okręgowego w P., które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania. Skarżący domagał się wznowienia postępowania dotyczącego podziału majątku wspólnego, twierdząc, że pierwotne orzeczenie z 2009 r. zostało wydane przez asesora sądowego, co miało stanowić podstawę wznowienia na podstawie art. 401 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 401[1] i art. 410 § 1 k.c. Sąd Okręgowy uznał, że podstawa ta nie została spełniona. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, podkreślił, że pierwotne orzeczenie, którego dotyczyła skarga o wznowienie, zostało wydane w 2008 r. przez Sąd Rejonowy w P. W tym czasie obowiązywał jeszcze art. 135 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych, który zezwalał asesorom na orzekanie. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 października 2007 r. (SK 7/06), który uznał ten przepis za niezgodny z Konstytucją, odraczał jego skutki na okres 18 miesięcy, co oznaczało, że przepis ten utracił moc dopiero w 2009 r. W związku z tym, orzekanie przez asesora w 2008 r. nie stanowiło podstawy do wznowienia postępowania w rozumieniu art. 401 pkt 1 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli orzeczenie zostało wydane w czasie, gdy przepis zezwalający asesorom na orzekanie jeszcze obowiązywał.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że w dacie wydania pierwotnego orzeczenia (2008 r.) obowiązywał przepis zezwalający asesorom na orzekanie, a wyrok Trybunału Konstytucyjnego odraczający skutki jego orzeczenia wszedł w życie później (2009 r.). Dlatego orzekanie przez asesora nie stanowiło podstawy do wznowienia postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

uczestnik (E. B.) / Sąd Okręgowy

Strony

NazwaTypRola
A. B.osoba_fizycznawnioskodawca (skarżący)
E. B.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 401 § pkt 1

Kodeks cywilny

Podstawa wznowienia postępowania w przypadku orzekania przez osobę nieuprawnioną.

Pomocnicze

k.c. art. 401 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 410 § § 1

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 135 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis Prawa o ustroju sądów powszechnych zezwalający asesorom na orzekanie, uznany za niezgodny z Konstytucją.

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzekanie przez asesora sądowego w dacie wydania pierwotnego orzeczenia (2008 r.) było zgodne z obowiązującym wówczas prawem, pomimo późniejszego wyroku Trybunału Konstytucyjnego odraczającego skutki przepisu.

Odrzucone argumenty

Orzekanie przez asesora sądowego stanowiło podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 401 pkt 1 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

w związku z treścią wyroku Trybunału Konstytucyjnego odraczającego jego skutki na okres 18 miesięcy utracił moc w 2009 r. W tym czasie art. 135 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych jeszcze obowiązywał. Wydanie orzeczenia Sądu Rejonowego w P. z dnia 7 października 2008 r. przez asesora sądowego nie uzasadnia stwierdzenia, iż w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona w rozumieniu art. 401 pkt 1 k.p.c.

Skład orzekający

Józef Frąckowiak

przewodniczący

Hubert Wrzeszcz

członek

Dariusz Zawistowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania w przypadku orzekania przez asesora sądowego, zwłaszcza w kontekście zmian legislacyjnych i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego okresu obowiązywania przepisów i stanu prawnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawomocnością orzeczeń i składem sądu, a także interpretacji przepisów w kontekście orzecznictwa konstytucyjnego.

Czy orzeczenie asesora sądowego sprzed lat może zostać wzruszone? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 108/13
POSTANOWIENIE
Dnia 14 lutego 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Józef Frąckowiak (przewodniczący)
‎
SSN Hubert Wrzeszcz
‎
SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca)
w sprawie ze skargi A. B.
‎
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym
postanowieniem Sądu Okręgowego w P.
z dnia 5 maja 2009 r., wydanym w sprawie z wniosku A. B.
‎
przy uczestnictwie E. B.
‎
o podział majątku wspólnego,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 14 lutego 2014 r.
‎
zażalenia wnioskodawcy (skarżącego)
na postanowienie Sądu Okręgowego w P.
‎
z dnia 18 grudnia 2012 r.,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z dnia 18 grudnia 2012 r. odrzucił skargę wniesioną przez A. B. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem z dnia 5 maja 2009 r., uznając, że  skarga nie opiera się o ustawową podstawę wznowienia.
W zażaleniu na to postanowienie skarżący zarzucił naruszenie art. 401 pkt 1 w zw. z art. 401
1
i art. 410 § 1 k.c. i wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W ocenie skarżącego podstawą wznowienia był fakt orzekania w sprawie, której dotyczy skarga o wznowienie postępowania, przez asesora sądowego. Skarżący powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 października 2007 r., SK 7/06, w którym uznano art. 135 § 1 ustawy- Prawo o ustroju sądów powszechnych za niezgodny z Konstytucją. Wymaga w związku z tym podkreślenia, że przepis ten, upoważniający asesorów sądowych do orzekania w  sądach powszechnych, w związku z treścią wyroku Trybunału Konstytucyjnego odraczającego jego skutki na okres 18 miesięcy utracił moc w 2009 r. Kwestionowany przez skarżącego skład sądu obejmował postępowanie w sprawie podziału majątku dorobkowego zakończone postanowieniem z dnia 7 października 2008 r. W tym czasie art. 135 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych jeszcze obowiązywał. Zasadnie Sąd Okręgowy uznał zatem, że wydanie orzeczenia Sądu Rejonowego w P. z dnia 7 października 2008 r. przez asesora sądowego nie uzasadnia stwierdzenia, iż w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona w rozumieniu art. 401 pkt 1 k.p.c.
Z tego względu zażalenie było pozbawione uzasadnionych podstaw i  podlegało oddaleniu na podstawie art. 394
1
§ 3 w zw. z art. 398
14
k.p.c.
es

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI