II CZ 108/13

Sąd Najwyższy2014-02-14
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaasesor sądowyskład sąduprawomocnośćkpcsąd najwyższypodział majątku

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, uznając, że orzekanie przez asesora sądowego w dacie wydania pierwotnego postanowienia było zgodne z prawem.

Skarżący A. B. wniósł o wznowienie postępowania dotyczącego podziału majątku, argumentując, że pierwotne orzeczenie zostało wydane przez nieuprawnionego asesora sądowego. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, a Sąd Najwyższy utrzymał to postanowienie w mocy. Sąd Najwyższy stwierdził, że w dacie wydania pierwotnego postanowienia (2008 r.) przepis pozwalający asesorom na orzekanie był jeszcze obowiązujący, mimo późniejszego wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie A. B. na postanowienie Sądu Okręgowego w P., które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania w sprawie podziału majątku wspólnego. Skarżący domagał się wznowienia, powołując się na fakt, że pierwotne postanowienie z dnia 7 października 2008 r. zostało wydane przez asesora sądowego, co miało być niezgodne z Konstytucją na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2007 r. Sąd Najwyższy uznał jednak, że w dacie wydania pierwotnego orzeczenia przez Sąd Rejonowy w P. (7 października 2008 r.) obowiązywał jeszcze art. 135 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych, który upoważniał asesorów do orzekania. Skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego odraczono na 18 miesięcy, co oznaczało, że przepis ten utracił moc dopiero w 2009 r. W związku z tym, orzekanie przez asesora w 2008 r. nie stanowiło podstawy do wznowienia postępowania w rozumieniu art. 401 pkt 1 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli orzeczenie zostało wydane w czasie, gdy przepis pozwalający asesorom na orzekanie był jeszcze obowiązujący.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że w dacie wydania pierwotnego postanowienia przez Sąd Rejonowy w P. (2008 r.) obowiązywał jeszcze art. 135 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych, który upoważniał asesorów do orzekania. Skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego odraczające moc tego przepisu nastąpiły później (w 2009 r.). Dlatego orzekanie przez asesora w 2008 r. nie było niezgodne z prawem w rozumieniu art. 401 pkt 1 k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w P.

Strony

NazwaTypRola
A. B.osoba_fizycznawnioskodawca (skarżący)
E. B.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 401 § pkt 1

Kodeks cywilny

Podstawa wznowienia postępowania w przypadku orzekania przez osobę nieuprawnioną.

k.p.c. art. 401 § pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa wznowienia postępowania w przypadku orzekania przez osobę nieuprawnioną.

Pomocnicze

k.c. art. 401 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 410 § 1

Kodeks cywilny

P.u.s.p. art. 135 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych

Przepis określający uprawnienia asesorów sądowych do orzekania. Jego niezgodność z Konstytucją została stwierdzona wyrokiem TK, ale z odroczonym skutkiem.

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzekanie przez asesora sądowego w dacie wydania pierwotnego postanowienia było zgodne z obowiązującym wówczas prawem, mimo późniejszego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z odroczonym skutkiem.

Odrzucone argumenty

Pierwotne postanowienie zostało wydane przez nieuprawnionego asesora sądowego, co stanowi podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 401 pkt 1 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

przepis ten, upoważniający asesorów sądowych do orzekania w sądach powszechnych, w związku z treścią wyroku Trybunału Konstytucyjnego odraczającego jego skutki na okres 18 miesięcy utracił moc w 2009 r. Kwestionowany przez skarżącego skład sądu obejmował postępowanie w sprawie podziału majątku dorobkowego zakończone postanowieniem z dnia 7 października 2008 r. W tym czasie art. 135 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych jeszcze obowiązywał. Zasadnie Sąd Okręgowy uznał zatem, że wydanie orzeczenia Sądu Rejonowego w P. z dnia 7 października 2008 r. przez asesora sądowego nie uzasadnia stwierdzenia, iż w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona w rozumieniu art. 401 pkt 1 k.p.c.

Skład orzekający

Józef Frąckowiak

przewodniczący

Hubert Wrzeszcz

członek

Dariusz Zawistowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania w kontekście orzekania przez asesorów sądowych w okresie przejściowym po wyroku Trybunału Konstytucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji czasowej, gdy obowiązywał przepis pozwalający asesorom na orzekanie, a jego skutki zostały odroczone.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z praworządnością i składem sądu, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie ma szerokiego oddźwięku społecznego.

Czy orzeczenie asesora sprzed lat może być podstawą do wznowienia postępowania? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 108/13 POSTANOWIENIE Dnia 14 lutego 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Frąckowiak (przewodniczący) SSN Hubert Wrzeszcz SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) w sprawie ze skargi A. B. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w P. z dnia 5 maja 2009 r., wydanym w sprawie z wniosku A. B. przy uczestnictwie E. B. o podział majątku wspólnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 lutego 2014 r. zażalenia wnioskodawcy (skarżącego) na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 18 grudnia 2012 r., oddala zażalenie. UZASADNIENIE 2 Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z dnia 18 grudnia 2012 r. odrzucił skargę wniesioną przez A. B. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem z dnia 5 maja 2009 r., uznając, że skarga nie opiera się o ustawową podstawę wznowienia. W zażaleniu na to postanowienie skarżący zarzucił naruszenie art. 401 pkt 1 w zw. z art. 4011 i art. 410 § 1 k.c. i wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W ocenie skarżącego podstawą wznowienia był fakt orzekania w sprawie, której dotyczy skarga o wznowienie postępowania, przez asesora sądowego. Skarżący powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 października 2007 r., SK 7/06, w którym uznano art. 135 § 1 ustawy- Prawo o ustroju sądów powszechnych za niezgodny z Konstytucją. Wymaga w związku z tym podkreślenia, że przepis ten, upoważniający asesorów sądowych do orzekania w sądach powszechnych, w związku z treścią wyroku Trybunału Konstytucyjnego odraczającego jego skutki na okres 18 miesięcy utracił moc w 2009 r. Kwestionowany przez skarżącego skład sądu obejmował postępowanie w sprawie podziału majątku dorobkowego zakończone postanowieniem z dnia 7 października 2008 r. W tym czasie art. 135 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych jeszcze obowiązywał. Zasadnie Sąd Okręgowy uznał zatem, że wydanie orzeczenia Sądu Rejonowego w P. z dnia 7 października 2008 r. przez asesora sądowego nie uzasadnia stwierdzenia, iż w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona w rozumieniu art. 401 pkt 1 k.p.c. Z tego względu zażalenie było pozbawione uzasadnionych podstaw i podlegało oddaleniu na podstawie art. 3941 § 3 w zw. z art. 39814 k.p.c. es 3

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI