II CZ 106/17

Sąd Najwyższy2018-02-28
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
pełnomocniktermin procesowydoręczenie wyrokuuzasadnienie wyrokuzażalenieSąd Najwyższykoszty postępowania

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, uznając, że zaniedbanie pełnomocnika procesowego obciąża stronę.

Powód złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, twierdząc, że jego pełnomocnik nie dopełnił tej czynności. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek, uznając go za nieusprawiedliwiony. Sąd Najwyższy w zażaleniu podtrzymał stanowisko, że zaniedbanie pełnomocnika procesowego obciąża stronę, nawet jeśli strona nie ponosi winy za uchybienie terminu. Oddalono zażalenie powoda.

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które oddaliło jego wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem oraz odrzuciło sam wniosek. Sąd Apelacyjny uznał, że powód nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, przywołał utrwalone stanowisko doktryny i orzecznictwa, zgodnie z którym niezachowanie terminu przez pełnomocnika procesowego jest traktowane jako zaniechanie strony, która nie może twierdzić, że nie ponosi odpowiedzialności za działania pełnomocnika. Sąd podkreślił, że nawet jeśli pełnomocnik błędnie poinformował klienta o dokonaniu czynności, nie stanowi to okoliczności usprawiedliwiającej przywrócenie terminu. Zawinione zaniedbania pełnomocnika obciążają stronę, nawet jeśli sama strona nie zawiniła przekroczenia terminu. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, zasądzając od powoda na rzecz Skarbu Państwa koszty postępowania zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, niezachowanie terminu przez pełnomocnika procesowego musi być traktowane jako zaniechanie samej strony, która nie może twierdzić, że za działanie pełnomocnika nie ponosi odpowiedzialności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołuje się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym błędy pełnomocnika obciążają stronę, nawet jeśli strona nie ponosi winy za uchybienie terminu. Okoliczność, że pełnomocnik błędnie poinformował klienta o dokonaniu czynności, nie jest wystarczająca do przywrócenia terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej

Strony

NazwaTypRola
M.S.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa - Areszt Śledczy w Ł.organ_państwowypozwany
Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiejorgan_państwowyinna

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 394 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 327 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Obecność pełnomocnika z urzędu na rozprawie apelacyjnej zwalnia sąd z obowiązku doręczania wyroku bezpośrednio stronie.

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy rozpoznał postanowienie Sądu Apelacyjnego w części odmawiającej przywrócenia terminu na podstawie wniosku skarżącego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaniedbanie pełnomocnika procesowego obciąża stronę. Brak winy strony w uchybieniu terminu nie jest wystarczający do przywrócenia terminu, jeśli uchybienie nastąpiło z winy pełnomocnika. Pełnomocnik procesowy ustanowiony z urzędu reprezentował powoda, co zwalniało sąd z obowiązku doręczenia wyroku stronie.

Odrzucone argumenty

Powód nie ponosi winy za niezłożenie wniosku o doręczenie uzasadnienia wyroku w terminie, gdyż zaniedbania dopuścił się jego pełnomocnik. Powód powinien być reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu, a mimo to wniosek o doręczenie wyroku został odrzucony.

Godne uwagi sformułowania

niezachowanie terminu przez pełnomocnika procesowego musi być traktowane jako zaniechanie samej strony nie może twierdzić, że za działanie pełnomocnika nie ponosi odpowiedzialności Zawinione zaniedbania pełnomocnika procesowego obciążają stronę, choćby ta nie zawiniła przekroczenia terminu

Skład orzekający

Marian Kocon

przewodniczący

Grzegorz Misiurek

sprawozdawca

Maria Szulc

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowana linia orzecznicza dotycząca odpowiedzialności strony za działania pełnomocnika procesowego w kontekście terminów procesowych."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika procesowego i dochodzi do uchybienia terminu z jego winy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę odpowiedzialności strony za błędy pełnomocnika, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej. Pokazuje też, jak Sąd Najwyższy interpretuje przepisy dotyczące terminów procesowych.

Błąd pełnomocnika to Twój błąd? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kto odpowiada za terminy procesowe.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 106/17
POSTANOWIENIE
Dnia 28 lutego 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marian Kocon (przewodniczący)
‎
SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca)
‎
SSN Maria Szulc
w sprawie z powództwa M.S.
‎
przeciwko Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczemu w Ł.
‎
o zapłatę,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w Izbie Cywilnej w dniu 28 lutego 2018 r.,
‎
zażalenia powoda
na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 2 czerwca 2017 r., sygn. akt I ACa […]/16,
oddala zażalenie i zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 2.700,00 zł tytułem kosztów postępowania zażaleniowego.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w
(…)
postanowieniem z dnia 2 czerwca 2017 r. oddalił wniosek powoda o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku tego Sądu z dnia 1 grudnia 2016 r. z uzasadnieniem oraz odrzucił wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem. W uzasadnieniu wskazał, że powód w dniu 1 lutego 2017 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 1 grudnia 2016 r., a więc po upływie terminu przewidzianego do dokonania tej czynności procesowej. Wniosek o przywrócenie tego terminu był nieusprawiedliwiony, gdyż powód nie uprawdopodobnił, iż uchybił terminowi nie ze swojej winy.
W zażaleniu na zawarte w powyższym postanowieniu rozstrzygnięcie odrzucające wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem skarżący wniósł o jego uchylenie, zarzucając błędne przyjęcie, że powód nie uprawdopodobnił braku winy w niezłożeniu w terminie wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku oraz że w okolicznościach niniejszej sprawy można uznać, iż zaniedbanie pełnomocnika powoda powinno rodzić dla powoda negatywne konsekwencje procesowe. Jednocześnie skarżący wniósł o rozpoznanie - na podstawie art. 380 k.p.c. postanowienia Sądu Apelacyjnego również w części odmawiającej przywrócenia terminu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Zgodnie ze stanowiskiem utrwalonym w doktrynie i w orzecznictwie, niezachowanie terminu przez pełnomocnika procesowego musi być traktowane jako zaniechanie samej strony, która nie może twierdzić, że za działanie pełnomocnika nie ponosi odpowiedzialności (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 30 maja 2007 r., II CSK 167/07, nie publ.; z dnia 28 listopada 2007 r., V CZ 105/07, nie publ. i z dnia 27 października 2009 r., II UZ 35/09, nie publ.). Wbrew zarzutowi skarżącego, okoliczność, iż pełnomocnik poinformował go, że we właściwym terminie złożył do Sądu wniosek o doręczenie uzasadnienia wyroku, czego nie zrobił – pozostając sam w mylnym przekonaniu, że dokonał tę czynność – nie stanowi okoliczności usprawiedliwiającej przywrócenie terminu. W zażaleniu nie powołano żadnych okoliczności, które uniemożliwiłyby lub przeszkodziły pełnomocnikowi w dochowaniu terminu. Zawinione zaniedbania pełnomocnika procesowego obciążają stronę, choćby ta nie zawiniła przekroczenia terminu; wniosku o przywrócenie terminu nie można opierać na twierdzeniu, że to nie strona, lecz jej pełnomocnik zaniedbał dokonania czynności procesowej (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 2011 r., I UZ 165/10, nie publ.).
Oceny taj nie zmienia okoliczność, że powód jest pozbawiony wolności i przebywa w zakładzie karnym. Na rozprawie apelacyjnej powód był reprezentowany przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, co zwalniało Sąd z obowiązku doręczenia powodowi - nieobecnemu na rozprawie - odpisu sentencji wyroku wraz z pouczaniem o sposobie i terminie jego zaskarżenia (art. 327 § 2 k.p.c.).
Z tych względów Sąd najwyższy na podstawie art. 398
14
w związku z art. 394
1
§ 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.
aj
a.ł

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI