II Cz 104/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Jeleniej Górze rozpoznał zażalenie dłużników G. C., J. Z. i W. Z. na postanowienie Sądu Rejonowego w Lubaniu, które oddaliło ich skargę na czynność komornika ustalającego koszty postępowania egzekucyjnego na kwotę 31.288,40 zł. Koszty te obejmowały opłatę stosunkową (800 zł i 27.167,10 zł), opłaty stałe (2716,70 zł) i wydatki (604,60 zł), z czego 29.127,56 zł obciążono dłużników. Dłużnicy zarzucili naruszenie art. 49 ust. 2 ustawy o komornikach sądowych, twierdząc, że przepis ten utracił moc po wyroku Trybunału Konstytucyjnego (sygn. P 13/11), oraz błędne ustalenie stanu faktycznego co do wysokości zadłużenia. Sąd Okręgowy, powołując się na wyrok TK i późniejszą nowelizację ustawy (Dz. U. z 2013 r. poz. 1493), stwierdził, że art. 49 ust. 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji nie utracił całkowicie mocy obowiązującej, a jego brzmienie zostało zmienione. Sąd podkreślił, że umorzenie egzekucji na podstawie art. 823 kpc nie wyłączało możliwości naliczenia opłaty stosunkowej, zwłaszcza gdy nie nastąpiło ono z przyczyn wskazanych w art. 49 ust. 2a ustawy (uchylenie tytułu wykonawczego, utrata jego mocy itp.). Dłużnicy nie wykazali również, że ich zadłużenie było inne niż ustalone przez komornika. Sąd odwołał się także do uchwały Sądu Najwyższego (III CZP 82/09) wskazującej, że w przypadku umorzenia egzekucji na wniosek wierzyciela po zawiadomieniu dłużnika, komornik pobiera opłatę od świadczenia spełnionego bezpośrednio wierzycielowi. W konsekwencji, zażalenie dłużników zostało oddalone.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących opłat komorniczych po wyrokach Trybunału Konstytucyjnego oraz w przypadku umorzenia egzekucji.
Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, z uwzględnieniem nowelizacji ustawy o komornikach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy opłata stosunkowa naliczana przez komornika na podstawie art. 49 ust. 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji w przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 823 kpc, po wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającym niezgodność tego przepisu z Konstytucją, jest zasadnie naliczana?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, opłata stosunkowa jest zasadnie naliczana, jeśli umorzenie egzekucji nie nastąpiło z przyczyn wyłączających jej pobranie (np. uchylenie tytułu wykonawczego) i zgodnie z obowiązującym, zmienionym brzmieniem przepisu.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie spowodował całkowitej utraty mocy obowiązującej art. 49 ust. 2 ustawy o komornikach, a przepis ten został następnie zmieniony. W przypadku umorzenia egzekucji na podstawie art. 823 kpc, opłata stosunkowa jest należna, o ile dłużnik nie wykaże, że tytuł wykonawczy został pozbawiony wykonalności z przyczyn innych niż zaspokojenie wierzyciela. Dłużnicy nie wykazali takich okoliczności.
Czy dłużnik może skutecznie kwestionować wysokość zadłużenia wobec wierzyciela w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym kosztów egzekucyjnych?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli dłużnik nie wykazał w toku postępowania egzekucyjnego lub w postępowaniu zażaleniowym, że jego zadłużenie było inne niż ustalone przez komornika.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że dłużnicy nie wykazali, aby ich zadłużenie wobec wierzyciela było inne niż wskazane przez komornika, co było istotne dla prawidłowego ustalenia opłaty stosunkowej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. C. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| J. Z. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| W. Z. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| (...) Bank S.A. w W. | spółka | wierzyciel |
| S. K. | inne | Komornik Sądowy |
Przepisy (9)
Główne
u.k.s.e. art. 49 § ust. 2
Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji
Przepis dotyczący opłaty stosunkowej w przypadku umorzenia egzekucji na podstawie art. 823 kpc. W brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez komornika, przewidywał opłatę w wysokości 5% wartości świadczenia pozostałego do wyegzekwowania, z zastrzeżeniami co do minimalnej i maksymalnej wysokości. Po nowelizacji (Dz. U. z 2013 r. poz. 1493) zmieniono jego brzmienie i dodano ust. 2a, 2b, 2c.
Pomocnicze
u.k.s.e. art. 49 § ust. 1
Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji
Podstawa do pobrania opłaty w wysokości 15% wyegzekwowanego świadczenia.
k.p.c. art. 823
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do umorzenia postępowania egzekucyjnego, gdy wierzyciel w ciągu roku nie zażądał jego podjęcia.
k.p.c. art. 770
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do obciążenia dłużnika kosztami egzekucji.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia zażalenia.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje postępowanie zażaleniowe.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o procesie do innych postępowań.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego, naruszona przez przepis uznany za niezgodny z Konstytucją.
Dz. U. z 2013 r. poz. 1493
Ustawa o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji
Nowelizacja wprowadzająca nowe brzmienie art. 49 ust. 2 oraz dodająca ust. 2a, 2b, 2c.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 49 ust. 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, mimo wyroku TK, nadal obowiązywał w zmienionym brzmieniu. • Umorzenie egzekucji na podstawie art. 823 kpc nie wyłączało możliwości naliczenia opłaty stosunkowej. • Dłużnicy nie wykazali, że tytuł wykonawczy został pozbawiony wykonalności z przyczyn innych niż zaspokojenie wierzyciela. • Dłużnicy nie wykazali, że ich zadłużenie było inne niż ustalone przez komornika.
Odrzucone argumenty
Art. 49 ust. 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji utracił moc obowiązującą po wyroku Trybunału Konstytucyjnego. • Naliczona opłata stosunkowa była nieprawidłowa, ponieważ umorzenie egzekucji nastąpiło z przyczyn, które powinny wyłączyć pobranie opłaty. • Wysokość zadłużenia ustalona przez komornika była błędna z uwagi na sukcesywne spłaty dokonywane przez dłużników bezpośrednio do wierzyciela.
Godne uwagi sformułowania
powołany przez skarżących wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 czerwca 2012 roku P 13/11 wskazywał, że art. 49 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji przez to, że w każdym wypadku umorzenia na podstawie art. 823 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego zawieszonego wcześniej postępowania egzekucyjnego przewiduje pobieranie od dłużnika opłaty stosunkowej w wysokości nie niższej niż 1/10 wysokości przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. • W związku z powyższym ustawą z dnia 8 listopada 2013 roku o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z dnia 11 grudnia 2013 r.) art. 49 ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji otrzymał brzmienie: "2. W sprawach o egzekucję świadczeń pieniężnych w przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela oraz na podstawie art. 823 Kodeksu postępowania cywilnego komornik pobiera od dłużnika opłatę stosunkową w wysokości 5% wartości świadczenia pozostałego do wyegzekwowania, jednak nie niższej niż 1/20 i nie wyższej niż dziesięciokrotna wysokość przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego."
Skład orzekający
M.Lechowska
przewodniczący
J. Jakubowska
sędzia
W. Damaszko
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opłat komorniczych po wyrokach Trybunału Konstytucyjnego oraz w przypadku umorzenia egzekucji."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, z uwzględnieniem nowelizacji ustawy o komornikach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla dłużników i wierzycieli – zasad naliczania opłat komorniczych po zmianach prawnych wynikających z orzeczeń TK. Pokazuje, jak interpretowane są przepisy w kontekście orzecznictwa konstytucyjnego.
“Czy komornik może naliczyć wysoką opłatę po umorzeniu egzekucji? Sąd Okręgowy wyjaśnia po wyroku TK.”
Dane finansowe
WPS: 594 029,15 PLN
koszty postępowania egzekucyjnego: 31 288,4 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.