II Cz 1028/13

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2014-02-27
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaokręgowy
klauzula wykonalnościspadekdziedziczenietytuł wykonawczypostępowanie klauzulowedokument urzędowypełnomocnikkserokopiasąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie sądu rejonowego o oddaleniu wniosku o nadanie klauzuli wykonalności, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania z powodu nadmiernego formalizmu sądu pierwszej instancji w ocenie dokumentów.

Sąd Okręgowy rozpoznał zażalenie wierzyciela na postanowienie sądu rejonowego, który oddalił wniosek o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu przeciwko spadkobiercom dłużnika. Sąd rejonowy uznał, że kserokopia postanowienia spadkowego, nawet poświadczona przez pełnomocnika, nie spełnia wymogów dokumentu urzędowego. Sąd Okręgowy uznał ten formalizm za nadmierny, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując, że sąd pierwszej instancji powinien zbadać zgodność kserokopii z oryginałem.

Sąd Okręgowy w Bydgoszczy rozpoznał sprawę z wniosku Banku (...) Spółki Akcyjnej o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu przeciwko spadkobiercom zmarłego dłużnika. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił wniosek, uznając, że dołączona kserokopia postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, poświadczona przez pełnomocnika wierzyciela, nie spełnia wymogów art. 788 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Wierzyciel wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie art. 129 § 1 i 2 kpc oraz art. 130 § 1 kpc. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za zasadne. Podkreślił, że choć nadanie klauzuli wykonalności wymaga wykazania przejścia uprawnienia lub obowiązku dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym, utrwalony jest pogląd, że kopia dokumentu urzędowego poświadczona przez profesjonalnego pełnomocnika może stanowić podstawę nadania klauzuli. Sąd Okręgowy stwierdził, że sąd pierwszej instancji wykazał nadmierny formalizm, nie badając zgodności kserokopii z oryginałem znajdującym się w aktach innej sprawy tego samego sądu. W związku z tym, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi rejonowemu, wskazując na konieczność zbadania zgodności kserokopii z oryginałem i podjęcia stosownego rozstrzygnięcia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, utrwalony jest pogląd, że kopia dokumentu urzędowego, poświadczona za zgodność z oryginałem przez profesjonalnego pełnomocnika wnioskodawcy, może stanowić podstawę nadania klauzuli wykonalności.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy powołał się na utrwalony pogląd orzecznictwa, zgodnie z którym profesjonalny pełnomocnik może poświadczać zgodność kserokopii dokumentu urzędowego z oryginałem na potrzeby postępowania klauzulowego, co jest postępowaniem uproszczonym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

wierzyciel (w zakresie uwzględnienia zażalenia)

Strony

NazwaTypRola
Bank (...) Spółki Akcyjnej w W.spółkawierzyciel
B. A.osoba_fizycznadłużnik
J. S.osoba_fizycznadłużnik
M. J.osoba_fizycznadłużnik
Z. A.osoba_fizycznapierwotny dłużnik (zmarły)

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 788 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość nadania klauzuli wykonalności po przejściu uprawnienia lub obowiązku na inną osobę jest uzależniona od wykazania tego przejścia za pomocą dokumentu urzędowego lub prywatnego z podpisem urzędowo poświadczonym.

Pomocnicze

k.p.c. art. 244

Kodeks postępowania cywilnego

Definicja dokumentu urzędowego.

k.p.c. art. 245

Kodeks postępowania cywilnego

Definicja dokumentu prywatnego z podpisem urzędowo poświadczonym.

k.p.c. art. 129 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Poświadczanie zgodności odpisów dokumentów przez pełnomocnika.

k.p.c. art. 130 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek wzywania do uzupełnienia braków formalnych wniosku.

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 397

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy o postępowaniu zażaleniowym.

k.p.c. art. 108 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Odpowiednie stosowanie przepisów do postępowań nieuregulowanych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pełnomocnik wierzyciela jest uprawniony do poświadczenia zgodności odpisu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku z oryginałem w postępowaniu klauzulowym. Sąd pierwszej instancji powinien był zbadać zgodność kserokopii z oryginałem, zamiast oddalać wniosek.

Godne uwagi sformułowania

ona kserokopia dokumentu urzędowego nie stanowi dokumentu w znaczeniu źródła dowodowego wskazanego w art. 788 § 1 kpc taki nadmierny formalizm zaprezentowany przez Sąd I instancji nie znajduje uzasadnienia

Skład orzekający

Janusz Kasnowski

przewodniczący-sprawozdawca

Irena Dobosiewicz

sędzia

Aurelia Pietrzak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności poświadczania przez profesjonalnego pełnomocnika kserokopii dokumentów urzędowych w postępowaniu klauzulowym oraz krytyka nadmiernego formalizmu sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nadania klauzuli wykonalności przeciwko spadkobiercom i oceny dokumentów w postępowaniu klauzulowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z nadawaniem klauzuli wykonalności i interpretacją przepisów proceduralnych dotyczących dokumentów, co jest istotne dla praktyków prawa.

Kserokopia zamiast oryginału? Sąd Okręgowy koryguje nadmierny formalizm w sprawie klauzuli wykonalności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: II Cz 1028/13 POSTANOWIENIE Dnia 27 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny - Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Janusz Kasnowski (spr.) Sędziowie: SO Irena Dobosiewicz SO Aurelia Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2014 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Banku (...) Spółki Akcyjnej w W. (wierzyciela) z udziałem B. A. , J. S. i M. J. (dłużników) o nadanie klauzuli wykonalności na skutek zażalenia wierzyciela na postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 18 listopada 2013 r. w sprawie o sygn. akt: XII Co 10939/13 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego. Sygn. akt: II Cz 1028/13 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 listopada 2013 r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy w sprawie z wniosku Banku (...) S.A. w W. z udziałem B. A. , J. S. i M. J. o nadanie klauzuli wykonalności, oddalił wniosek. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wnioskodawca domagał się nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu przeciwko uczestnikom postępowania -spadkobiercom pierwotnego dłużnika Z. A. . Do wniosku dołączył kserokopię postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 9 kwietnia 2008 r. w sprawie II Ns 2973/07, z którego wynika, że spadek po Z. A. nabyli J. S. , B. A. i M. J. - każdy w 1/3 części. Sąd uznał, że złożona kserokopia postanowienia spadkowego nie spełnia wymogów dokumentu w ujęciu art. 788 § 1 kpc , a tym samym brak podstaw do uwzględnienia wniosku i nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu z przejściem obowiązków na rzecz spadkobierców zmarłego dłużnika, ona kserokopia dokumentu urzędowego nie stanowi dokumentu w znaczeniu źródła dowodowego wskazanego w art. 788 § 1 kpc . Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł wnioskodawca. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego: - art. 129 § 1 i 2 kpc poprzez błędną jego wykładnię i uznanie, że pełnomocnik wierzyciela jest uprawniony do potwierdzenia za zgodność z oryginałem odpisu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, w sytuacji, gdy pełnomocnik wierzyciela nie widział oryginału niniejszego aktu, a w konsekwencji uznanie, że wierzyciel nie wykazał, iż dłużnicy B. A. , J. S. oraz M. J. nabyli spadek po zmarłym kredytobiorcy wierzyciela, Z. A. ; - art. 130 § 1 kpc poprzez nie wezwanie wierzyciela do przedstawienia odpisu postanowienia o stwierdzenie nabycia spadku. Z powołaniem na powyższe wnioskodawca wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia w całości i nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania klauzulowego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie wnioskodawcy podlegało uwzględnieniu, ale nie mogło doprowadzić do zmiany zaskarżonego postanowienia, tylko do jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu Bydgoszczy do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego. W myśl art. 788 § 1 kpc możliwość nadania klauzuli wykonalności po przejściu uprawnienia lub obowiązku na inną osobę jest uzależniona od wykazania tego przejścia za pomocą dokumentu urzędowego lub prywatnego z podpisem urzędowo poświadczonym. Pojęcia tych dokumentów określają odpowiednio art. 244 kpc i art. 245 kpc . Postępowanie klauzulowe, w przeciwieństwie do rozpoznawczego, jest postępowaniem uproszczonym i sformalizowanym, w którym dowód z dokumentów odgrywa podstawowe znaczenie, a przez to zakres kognicji sądu w tym postępowaniu jest ograniczony. Jednocześnie charakter postępowania klauzulowego nie przemawia za potrzebą korzystania w nim wyłącznie z oryginałów dokumentów w celu zapewnienia należytej ochrony praw jego uczestników, a w szczególności dłużnika. Utrwalonym poglądem jest, że kopia dokumentu urzędowego, poświadczona za zgodność z oryginałem przez profesjonalnego pełnomocnika wnioskodawcy (adwokata lub radce prawnego), może stanowić podstawę nadania klauzuli wykonalności na podstawie art. 788 § 1 kpc . Zatem art. 129 § 2 kpc , za pomocą art. 13 § 2 kpc , znajduje odpowiednie zastosowanie również w postępowaniu klauzulowym (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 21.12.2010 r., III CZP 98/10, OSNC 2011, nr 9, poz. 92; postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 08.07.2013 r., I ACa 1007/13, LEX nr 1342347). Przepis ten, jak tramie wywodzi skarżący, nie dopuszcza jednak możliwości poświadczania przez adwokata lub radcę prawnego zgodności z oryginałem dokumentu sądowego, którym -w tym wypadku jest - postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 9kwietnia 2008r. w sprawie II Ns 2973/07 (k.14). Tymczasem ten dokument ma zasadnicze znaczenie w sprawie dla wykazania przejścia obowiązków do spełnienia świadczenia z dłużnika na jego spadkobierców (w ujęciu art.788§l kpc ). Niewątpliwie wnioskodawca mający interes prawny mógł uzyskać z Sądu Rejonowego w Bydgoszczy odpis tego prawomocnego postanowienia z potwierdzeniem jego zgodności z oryginałem i dołączyć do wniosku złożonego w sprawie. Jeżeli jednak tego nie uczynił, to nic nie stało na przeszkodzie, by Sąd I instancji przeprowadził dowód z tego dokumentu po zapoznaniu się z aktami sprawy, w której został wydany. Nie zachodziły do tego żadne przeszkody, skoro dysponował kserokopią postanowienia zawierającą nazwisko wnioskodawcy, datę jego wydania i sygnaturę akt sprawy spadkowej. W okolicznościach tej sprawy taki nadmierny formalizm zaprezentowany przez Sąd I instancji nie znajduje uzasadnienia. Z tych zasadniczych przyczyn Sąd odwoławczy uchylił zaskarżone postanowienie (na podstawie art.386§4 kpc w związku z art.397§kpc oraz art.l08§2 kpc i art.l3§kpc ). Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji winien zbadać zgodność kserokopii postanowienia złożonej przez wnioskodawcę (k.14) z oryginałem zawartym w aktach sprawy tego Sądu o sygn. II Ns 2973/07 i po ocenie wraz z innymi dokumentami załączonymi do wniosku podjąć stosowne rozstrzygnięcie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI