Orzeczenie · 2024-02-09

II CSKP 947/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2024-02-09
SNCywilneprawo rzeczoweWysokanajwyższy
masa upadłościsyndykkonsorcjumspółka cywilnawspólność łącznawyłączenie z masynieruchomościruchomościprawo upadłościowekodeks cywilny

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną powódki C. spółki akcyjnej w K. od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie, który zmienił wyrok Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie. Sąd Rejonowy wyłączył z masy upadłości S. spółki z o.o. w upadłości ruchomości w postaci 64 konstrukcji ram kontenerowych i zobowiązał syndyka do ich wydania powódce. Sąd Rejonowy oparł się na ustaleniach, że ramy zostały wytworzone z materiałów powierzonych przez powódkę, a umowa konsorcjum nie rozstrzygała kwestii własności. Sąd Rejonowy uznał również, że pozwany syndyk uznał powództwo, a późniejsze odwołanie tego uznania było nieskuteczne. Sąd Okręgowy zmienił wyrok, oddalając powództwo. Sąd Okręgowy nie podzielił stanowiska o związaniu sądu uznaniem powództwa, wskazując, że pozwany uzależnił zgodę na wydanie kontenerów od zapłaty ekwiwalentu pieniężnego. Sąd Okręgowy uznał, że prawa do ram kontenerowych służą w równym stopniu obu stronom na podstawie przepisów o wspólności łącznej spółki cywilnej, co wykluczało wyłączenie ich z masy upadłości. Sąd Najwyższy uznał zarzut naruszenia art. 213 § 2 k.p.c. za bezzasadny, stwierdzając, że pozwany nie uznał powództwa bezwarunkowo, a jego oświadczenie było warunkowe. Sąd Najwyższy uznał również za nieuzasadniony zarzut naruszenia art. 327¹ § 1 pkt 2 k.p.c. Natomiast za zasadne uznał zarzuty naruszenia prawa materialnego. Sąd Najwyższy podkreślił, że umowa konsorcjum jest umową nienazwaną, a jej kwalifikacja jako spółki cywilnej zależy od spełnienia cech konstrukcyjnych spółki cywilnej, takich jak istnienie majątku wspólnego. Sąd Okręgowy błędnie przyjął automatyzm w kwalifikowaniu konsorcjum jako spółki cywilnej. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Krakowie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja umowy konsorcjum i jej odróżnienie od spółki cywilnej, zasady uznania powództwa w postępowaniu cywilnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, ale ogólne zasady interpretacji umów i postępowania cywilnego są szeroko stosowalne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy umowa konsorcjum, której przedmiotem jest wspólne ubieganie się o udzielenie zamówienia i jego realizacja, może być kwalifikowana jako umowa spółki cywilnej, prowadząca do powstania wspólności łącznej między stronami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, umowa konsorcjum co do zasady nie działa w formie spółki cywilnej, chyba że wolą stron ukształtowano ją w ten sposób, że spełnione są wymagania wyznaczające treść takiego stosunku prawnego, tj. istnieje przedsiębiorstwo, majątek wspólny, więzi organizacyjne i majątkowe wspólników.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że umowa konsorcjum jest umową nienazwaną, a jej kwalifikacja jako spółki cywilnej wymaga istnienia cech konstrukcyjnych spółki cywilnej, w szczególności majątku wspólnego i wniesienia wkładów. Sąd Okręgowy błędnie przyjął automatyzm w kwalifikowaniu konsorcjum jako spółki cywilnej, opierając się jedynie na celu gospodarczym i zgodnej współpracy.

Czy sąd jest związany uznaniem powództwa, jeśli pozwany uzależnił zgodę na wydanie przedmiotu sporu od spełnienia przez powoda świadczenia wzajemnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uznanie powództwa powinno być bezwarunkowe. Jeśli pozwany uzależnia zgodę od spełnienia świadczenia wzajemnego, nie jest to uznanie powództwa w rozumieniu art. 213 § 2 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że uznanie powództwa oznacza bezwarunkowe poddanie się żądaniu. Pozwany, który uzależnił wydanie ruchomości od zapłaty określonej kwoty, nie dokonał uznania powództwa, a jedynie przyznał pewne fakty lub złożył warunkowe oświadczenie.

Czy pozwany syndyk masy upadłości może skutecznie odwołać uznanie powództwa?

Odpowiedź sądu

Tak, uznanie powództwa może podlegać odwołaniu do chwili wydania wyroku, także w sposób dorozumiany przez złożenie wniosku o oddalenie powództwa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił procesowy charakter uznania powództwa i możliwość jego odwołania, nieograniczoną do przypadków uchylenia się od skutków oświadczenia woli na gruncie prawa materialnego. Przyczyną odwołania może być zmiana stanowiska procesowego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
C. spółka akcyjna w K.

Strony

NazwaTypRola
C. spółka akcyjna w K.spółkapowódka
Syndyk masy upadłości S. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w M.innepozwany

Przepisy (19)

Główne

k.p.c. art. 213 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 15 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.c. art. 192

Kodeks cywilny

k.c. art. 860

Kodeks cywilny

k.c. art. 861

Kodeks cywilny

k.c. art. 863

Kodeks cywilny

k.c. art. 867

Kodeks cywilny

k.c. art. 868

Kodeks cywilny

k.c. art. 874 § § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 875 § § 1

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 213 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 229

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 327 § 1 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 333 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

pr.upadł. art. 62

Ustawa - Prawo upadłościowe

pr.upadł. art. 70

Ustawa - Prawo upadłościowe

pr.upadł. art. 74 § ust. 1

Ustawa - Prawo upadłościowe

p.z.p. art. 58

Ustawa - Prawo zamówień publicznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna kwalifikacja umowy konsorcjum jako spółki cywilnej przez Sąd Okręgowy. • Naruszenie prawa materialnego przez Sąd Okręgowy.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 213 § 2 k.p.c. (związanie sądu uznaniem powództwa). • Zarzut naruszenia art. 327¹ § 1 pkt 2 k.p.c. (wady uzasadnienia).

Godne uwagi sformułowania

Umowa konsorcjum jest umową nienazwaną, a jej kwalifikacja jako spółki cywilnej jest możliwa tylko wtedy, gdy wykładnia konkretnej umowy pozwala stwierdzić charakterystyczne cechy spółki cywilnej, co dotyczy w szczególności istnienia majątku wspólnego. • Uznanie powództwa oznacza, że pozwany bez zastrzeżeń poddaje się powództwu, wyrażając wolę wydania wyroku zgodnego z treścią żądania. • Pozwany zaakceptował zatem powództwo pod warunkiem spełnienia określonych świadczeń wzajemnych na jego rzecz. Oświadczenie takie nie mieści się w modelowej konstrukcji uznania powództwa, która zakłada, że poddanie się powództwu powinno nastąpić bez zastrzeżeń.

Skład orzekający

Paweł Grzegorczyk

przewodniczący, sprawozdawca

Agnieszka Piotrowska

członek

Władysław Pawlak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja umowy konsorcjum i jej odróżnienie od spółki cywilnej, zasady uznania powództwa w postępowaniu cywilnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, ale ogólne zasady interpretacji umów i postępowania cywilnego są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii prawnej związanej z umowami konsorcjum i ich kwalifikacją prawną, co jest istotne dla praktyków prawa gospodarczego i cywilnego. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego wyjaśnia ważne niuanse w interpretacji tych umów.

Konsorcjum to nie spółka cywilna – Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe różnice w interpretacji umów.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst