Orzeczenie · 2025-12-12

II CSKP 649/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2025-12-12
SNinneorganizacja wymiaru sprawiedliwościWysokanajwyższy
Sąd Najwyższyskład orzekającyKonstytucja RPprawa człowiekaniezależność sądownictwadelegowanie sędziówpraworządność

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną M.K. od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 18 grudnia 2019 r. w sprawie o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności. Na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 grudnia 2025 r. Sąd Najwyższy stwierdził, że skład orzekający w tej sprawie nie jest prawidłowy. Powodem tej wadliwości jest niezgodność przepisów ustawy o Sądzie Najwyższym (art. 35 § 3) dotyczących wyznaczania sędziego do orzekania w innej izbie bez jego zgody, z przepisami Konstytucji RP (art. 178 ust. 1 w zw. z art. 180 ust. 2 oraz art. 2 i art. 31 ust. 3, a także art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3) oraz z art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka. W konsekwencji, Sąd Najwyższy postanowił przedstawić akta sprawy Prezesowi Sądu Najwyższego kierującemu pracą Izby Cywilnej, z wnioskiem o wystąpienie do Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego z wnioskiem o wyznaczenie sędziego Bohdana Bieńka do rozpoznania tej sprawy za jego zgodą.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wadliwości składu orzekającego Sądu Najwyższego z powodu naruszenia konstytucyjnych i konwencyjnych standardów dotyczących niezależności sądownictwa i prawa do rzetelnego procesu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji składu Sądu Najwyższego i przepisów o jego organizacji, ale może być podstawą do kwestionowania innych orzeczeń wydanych przez wadliwie obsadzone składy.

Zagadnienia prawne (1)

Czy art. 35 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym, w zakresie wyznaczania sędziego do orzekania w innej izbie bez jego zgody, jest zgodny z art. 178 ust. 1 w związku z art. 180 ust. 2 oraz art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, a także art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten jest niezgodny z wymienionymi przepisami Konstytucji RP i Konwencji o ochronie praw człowieka.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że wyznaczenie sędziego do orzekania w innej izbie bez jego zgody narusza zasady ustrojowe państwa, niezależność sądownictwa, prawo do rzetelnego procesu oraz prawo do sądu, a także narusza konstytucyjne zasady dotyczące ustroju sądów i statusu sędziów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Przedstawienie akt sprawy

Strony

NazwaTypRola
M.K.osoba_fizycznaskarżący
Gmina Miasto S.instytucjapozwany

Przepisy (7)

Główne

u.SN art. 35 § § 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Przepis w zakresie wyznaczania sędziego do orzekania w innej izbie bez jego zgody jest niezgodny z Konstytucją RP i Konwencją o ochronie praw człowieka.

Konst. RP art. 178 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie zasady niezależności sędziowskiej i niezawisłości sądów.

Konst. RP art. 180 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie zasady, że sędzia może być przeniesiony lub delegowany do innej izby lub sądu tylko za jego zgodą.

Konst. RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego.

Konst. RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie zasady proporcjonalności i zakazu nadmiernej ingerencji w prawa i wolności.

Konst. RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie prawa do rzetelnego procesu sądowego.

EKPC art. 6 § ust. 1

Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności

Naruszenie prawa do rzetelnego procesu sądowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezgodność art. 35 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym z Konstytucją RP i EKPC w zakresie delegowania sędziów bez ich zgody.

Godne uwagi sformułowania

skład Sądu Najwyższego wyznaczony do rozpoznania niniejszej sprawy nie jest prawidłowy z uwagi na niezgodność art. 35 § 3 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (...) z art. 178 ust. 1 w związku z art. 180 ust. 2 oraz art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, a także art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka

Skład orzekający

Paweł Grzegorczyk

przewodniczący

Bohdan Bieniek

sprawozdawca

Marta Romańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wadliwości składu orzekającego Sądu Najwyższego z powodu naruszenia konstytucyjnych i konwencyjnych standardów dotyczących niezależności sądownictwa i prawa do rzetelnego procesu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji składu Sądu Najwyższego i przepisów o jego organizacji, ale może być podstawą do kwestionowania innych orzeczeń wydanych przez wadliwie obsadzone składy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Orzeczenie dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z praworządnością, niezależnością sądownictwa i zgodnością prawa krajowego z Konstytucją RP oraz prawem międzynarodowym, co jest tematem o dużym znaczeniu publicznym.

Sąd Najwyższy: Skład orzekający wadliwy! Konstytucja i prawa człowieka ważniejsze niż ustawa o SN.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst