Orzeczenie · 2021-09-16

II CSKP 49/21

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2021-09-16
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
leasingwypowiedzenie umowywezwanie do zapłatyskarga kasacyjnaSąd Najwyższykodeks cywilnykoszty postępowania

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną pozwanego Ł. P. od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 12 grudnia 2018 r., który zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 27 kwietnia 2017 r. i utrzymał w mocy nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym wydany 21 października 2016 r. przez Sąd Okręgowy w Ł. na rzecz P. spółki akcyjnej z siedzibą w Ł. Sprawa dotyczyła zapłaty wynikającej z umów leasingu operacyjnego. Sąd Okręgowy uznał wypowiedzenie umów leasingu przez powodową spółkę za nieważne, argumentując brak w ostatecznym wezwaniu do zapłaty informacji o możliwości natychmiastowego rozwiązania umowy zgodnie z art. 709¹³ § 2 k.c. Sąd Apelacyjny zmienił ten pogląd, uznając, że użyte w wezwaniu sformułowanie o „rozwiązaniu umów” z „wszystkimi konsekwencjami prawnymi” było wystarczające do poinformowania pozwanego o skutkach braku zapłaty. Sąd Najwyższy, oddalając skargę kasacyjną, potwierdził stanowisko Sądu Apelacyjnego. Podkreślił, że przepis art. 709¹³ § 2 k.c. wymaga wyznaczenia dodatkowego terminu do zapłaty z zagrożeniem wypowiedzenia umowy, ale nie narzuca dosłownego brzmienia wezwania. W ocenie Sądu Najwyższego, wezwanie z 28 października 2015 r. jasno komunikowało wolę zakończenia umowy w razie nieuiszczenia zaległości, a pozwany, jako przedsiębiorca, powinien to zrozumieć. Nawet jeśli nie wskazano dosłownie „natychmiastowego” skutku, kontekst OWU i art. 709¹³ § 2 k.c. pozwalał na przyjęcie, że finansujący uprzedził o zamiarze wypowiedzenia umowy ze skutkiem natychmiastowym. Sąd Najwyższy uznał, że termin, w jakim nastąpi rozwiązanie umowy, nie jest elementem konstytuującym skuteczne uprzedzenie o wypowiedzeniu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów formalnych wezwania do zapłaty w kontekście wypowiedzenia umowy leasingu na gruncie art. 709¹³ § 2 k.c.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy głównie umów leasingu i specyfiki wezwań do zapłaty w takich umowach. Wartość praktyczna może być szersza w kontekście interpretacji przepisów dotyczących oświadczeń woli i ich skutków.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wezwanie do zapłaty zaległości w ramach umowy leasingu, które nie zawiera dosłownego sformułowania o możliwości natychmiastowego wypowiedzenia umowy, spełnia wymogi art. 709¹³ § 2 k.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wezwanie do zapłaty, które jasno komunikuje wolę zakończenia umowy w razie nieuiszczenia zaległości i zawiera inne wymagane elementy, jest wystarczające, nawet jeśli nie użyto dosłownego sformułowania o natychmiastowym skutku wypowiedzenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 709¹³ § 2 k.c. nie wymaga dosłownego brzmienia wezwania, a jedynie jasnego zakomunikowania konsekwencji braku zapłaty. Sformułowanie o „rozwiązaniu umów ze wszystkimi konsekwencjami prawnymi” w kontekście OWU i przepisów prawa było wystarczające do poinformowania pozwanego o możliwości natychmiastowego wypowiedzenia umowy.

Czy brak wskazania w wezwaniu do zapłaty konkretnego terminu wypowiedzenia umowy leasingu (np. „natychmiastowy”) stanowi wadę prawną takiego wezwania?

Odpowiedź sądu

Nie, termin, w jakim nastąpi rozwiązanie umowy, nie jest elementem konstytuującym skuteczne uprzedzenie o wypowiedzeniu umowy leasingu w rozumieniu art. 709¹³ § 2 k.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 709¹³ § 2 k.c. ma charakter semiimperatywny, a strony mogą ustalić korzystniejszy dla korzystającego termin wypowiedzenia. Kluczowe jest samo uprzedzenie o możliwości wypowiedzenia, a nie precyzyjne określenie terminu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
P. spółka akcyjna z siedzibą w Ł.

Strony

NazwaTypRola
P. spółka akcyjna z siedzibą w Ł.spółkapowód
Ł. P.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 709¹³ § § 2

Kodeks cywilny

Finansujący powinien wyznaczyć na piśmie korzystającemu odpowiedni termin dodatkowy do zapłacenia zaległości z zagrożeniem, że w razie bezskutecznego upływu wyznaczonego terminu może wypowiedzieć umowę leasingu ze skutkiem natychmiastowym, chyba że strony uzgodniły termin wypowiedzenia. Wezwanie nie musi zawierać dosłownego sformułowania o natychmiastowym skutku, ale musi jasno komunikować konsekwencje braku zapłaty.

Pomocnicze

k.c. art. 58 § § 1

Kodeks cywilny

Czynność prawna sprzeczna z ustawą jest nieważna.

k.c. art. 355 § § 2

Kodeks cywilny

Pozwany, jako przedsiębiorca, powinien uwzględnić podwyższony miernik staranności przy odczytywaniu komunikatów.

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna zasądzenia kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wezwanie do zapłaty zawierało wystarczające informacje o możliwości rozwiązania umowy leasingu ze skutkiem natychmiastowym, zgodnie z art. 709¹³ § 2 k.c., pomimo braku dosłownego sformułowania. • Pozwany, jako przedsiębiorca, powinien zrozumieć konsekwencje braku zapłaty na podstawie treści wezwania i postanowień OWU.

Odrzucone argumenty

Wezwanie do zapłaty nie zawierało wymaganego przez art. 709¹³ § 2 k.c. zagrożenia natychmiastowym wypowiedzeniem umowy leasingu, co czyniło wypowiedzenie nieważnym.

Godne uwagi sformułowania

nie ma obowiązku posłużenia się dosłownym sformułowaniem zaczerpniętym z treści art. 709¹³ § 2 k.c. • Istotne jest to, aby zawierało ono wszystkie niezbędne elementy wskazane w art. 709¹³ § 2 k.c. • Celem wprowadzenia rozwiązania przewidzianego w art. 709¹³ § 2 k.c. jest jednoznaczne poinformowanie korzystającego o skutkach braku zapłaty zaległości. • Termin, w jakim nastąpi rozwiązanie umowy, nie należy do elementów konstytuujących skuteczne uprzedzenie o wypowiedzeniu umowy.

Skład orzekający

Mariusz Łodko

przewodniczący

Marcin Łochowski

sprawozdawca

Joanna Misztal-Konecka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych wezwania do zapłaty w kontekście wypowiedzenia umowy leasingu na gruncie art. 709¹³ § 2 k.c."

Ograniczenia: Dotyczy głównie umów leasingu i specyfiki wezwań do zapłaty w takich umowach. Wartość praktyczna może być szersza w kontekście interpretacji przepisów dotyczących oświadczeń woli i ich skutków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu umów leasingowych – zasadności ich wypowiedzenia z powodu zaległości. Interpretacja przepisu przez Sąd Najwyższy jest istotna dla praktyków prawa cywilnego i umów gospodarczych.

Czy brak jednego słowa w wezwaniu do zapłaty może uratować umowę leasingową? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 13 604,37 PLN

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 2700 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst