II CSKP 4/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną dotyczącą wpisu własności nieruchomości w księdze wieczystej na rzecz m.st. Warszawy na podstawie decyzji Komisji ds. reprywatyzacji stwierdzającej nieważność decyzji reprywatyzacyjnej.
Komisja ds. reprywatyzacji wniosła o wpis własności m.st. Warszawy i zamknięcie ksiąg wieczystych na podstawie decyzji stwierdzającej nieważność decyzji reprywatyzacyjnej. Po oddaleniu wniosku przez referendarza i uwzględnieniu przez Sąd Rejonowy, Sąd Okręgowy oddalił apelację uczestników M.R. i D.R. Skarżący zarzucili naruszenie art. 40 ust. 1 ustawy reprywatyzacyjnej, twierdząc, że decyzja stwierdzająca nieważność nie może stanowić podstawy do zmian w księdze wieczystej. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną, uznając, że decyzja stwierdzająca nieważność decyzji reprywatyzacyjnej, podobnie jak decyzja uchylająca, stanowi podstawę do wykreślenia wpisów i wpisania m.st. Warszawy jako właściciela.
Sprawa dotyczyła wniosku Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich o wpis prawa własności na rzecz Miasta Stołecznego Warszawy w księdze wieczystej oraz o zamknięcie ksiąg wieczystych dla określonych lokali. Podstawą wniosku była decyzja Komisji z 2 sierpnia 2018 r. wydana na mocy art. 40 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa. Referendarz sądowy oddalił wniosek, jednak Sąd Rejonowy uwzględnił go, dokonując zmian w księdze wieczystej. Uczestnicy postępowania, M. R. i D. R., wnieśli apelację, która została oddalona przez Sąd Okręgowy w Warszawie. Sąd Okręgowy wskazał, że art. 40 ust. 1 ustawy, poprzez odesłanie do art. 29 ust. 1 pkt 3a, obejmuje również decyzje Komisji stwierdzające nieważność decyzji reprywatyzacyjnej z powodu naruszenia prawa (art. 156 k.p.a.). Skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego wnieśli M. R. i D. R., zarzucając naruszenie art. 40 ust. 1 ustawy. Twierdzili, że sąd drugiej instancji błędnie uznał, iż akt stwierdzający nieważność decyzji reprywatyzacyjnej ma takie same konsekwencje jak akt uchylający tę decyzję. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał zarzut naruszenia art. 40 ust. 1 ustawy za bezzasadny. Stwierdził, że odesłanie w art. 40 ust. 1 do art. 29 ust. 1 pkt 3a ustawy jednoznacznie przesądza, iż podstawę do wykreślenia wpisu w księdze wieczystej stanowi również decyzja Komisji stwierdzająca nieważność decyzji reprywatyzacyjnej. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną jako bezzasadną i obciążył skarżących kosztami postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja stwierdzająca nieważność decyzji reprywatyzacyjnej, podobnie jak decyzja uchylająca, stanowi podstawę do wykreślenia wpisów w księdze wieczystej i wpisania m.st. Warszawy jako właściciela.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na wykładni art. 40 ust. 1 ustawy reprywatyzacyjnej, który przez odesłanie do art. 29 ust. 1 pkt 3a tej ustawy, obejmuje decyzje stwierdzające nieważność decyzji reprywatyzacyjnej z powodu naruszenia prawa (art. 156 k.p.a.).
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
Miasto Stołeczne Warszawa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. R. | osoba_fizyczna | skarżący |
| D. R. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich | instytucja | wnioskodawca |
| Miasto Stołeczne Warszawa | organ_państwowy | uczestnik |
| P. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Warszawie | spółka | uczestnik |
Przepisy (7)
Główne
ustawa reprywatyzacyjna art. 40 § 1
Ustawa o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
Przepis ten, poprzez odesłanie do art. 29 ust. 1 pkt 3a, obejmuje również decyzje Komisji stwierdzające nieważność decyzji reprywatyzacyjnej z powodów określonych w art. 156 k.p.a., stanowiąc podstawę do wykreślenia wpisów w księdze wieczystej i wpisania m.st. Warszawy jako właściciela.
Pomocnicze
ustawa reprywatyzacyjna art. 29 § 1
Ustawa o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
Wskazany w art. 40 ust. 1, określa rodzaje decyzji Komisji, w tym decyzję stwierdzającą nieważność decyzji reprywatyzacyjnej z powodu naruszenia prawa (pkt 3a).
k.p.a. art. 156
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, które mogą być podstawą do wydania decyzji przez Komisję reprywatyzacyjną.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego.
k.p.c. art. 13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy stosowania przepisów o postępowaniu apelacyjnym do postępowania kasacyjnego.
k.p.c. art. 520 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygania o kosztach w sprawach, w których strony mają różne interesy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja Komisji stwierdzająca nieważność decyzji reprywatyzacyjnej, na mocy art. 40 ust. 1 ustawy reprywatyzacyjnej, stanowi podstawę do wykreślenia wpisów w księdze wieczystej i wpisania m.st. Warszawy jako właściciela.
Odrzucone argumenty
Akt stwierdzający nieważność decyzji reprywatyzacyjnej nie niesie za sobą tożsamych konsekwencji jak akt uchylający taką decyzję i oba rodzaje aktów nie stanowią na gruncie ustawy podstawy dokonania odpowiednich zmian w księgach wieczystych.
Godne uwagi sformułowania
Zestawienie odesłania w art. 40 ust. 1 do art. 29 ust. 1 pkt 2-3 ustawy z treścią objętego tym odesłaniem art. 29 ust. 1 pkt 3a ustawy, w którym mowa o decyzji Komisji stwierdzającej nieważność decyzji reprywatyzacyjnej z powodów określonych w art. 156 k.p.a., jednoznacznie przesądza o tym, że podstawę wykreślenia wpisu w księdze wieczystej stanowi również decyzja Komisji stwierdzająca nieważność decyzji reprywatyzacyjnej.
Skład orzekający
Karol Weitz
przewodniczący, sprawozdawca
Władysław Pawlak
członek
Roman Trzaskowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy reprywatyzacyjnej dotyczących skutków decyzji stwierdzających nieważność decyzji reprywatyzacyjnych dla wpisów w księgach wieczystych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego związanego z reprywatyzacją nieruchomości warszawskich.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kontrowersyjnej kwestii reprywatyzacji w Warszawie i interpretacji przepisów mających na celu naprawienie skutków wadliwych decyzji, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie społeczne i prawnicze.
“Sąd Najwyższy rozstrzyga: czy decyzja o nieważności reprywatyzacyjnej wystarczy do odzyskania nieruchomości?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN II CSKP 4/23 POSTANOWIENIE 11 marca 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Karol Weitz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Władysław Pawlak SSN Roman Trzaskowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 11 marca 2025 r. w Warszawie skargi kasacyjnej M. R. i D. R. od postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z 14 kwietnia 2021 r., XXVII Ca 1903/19, w sprawie z wniosku Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z udziałem miasta stołecznego Warszawy, M. R., D. R. oraz P. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Warszawie o wpis w Księdze Wieczystej nr [...] i zamknięcie ksiąg wieczystych [...]1, [...]2, [...]3, [...]4, [...]5, [...]6, 1. oddala skargę kasacyjną; 2. kosztami postępowania kasacyjnego obciąża M. R. i D. R., pozostawiając ich szczegółowe wyliczenie referendarzowi sądowemu. Władysław Pawlak Karol Weitz Roman Trzaskowski UZASADNIENIE Wnioskiem z 28 sierpnia 2018 r. Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich wystąpiła z żądaniem wpisu w dziale II księgi wieczystej [...] prawa własności na rzecz Miasta Stołecznego Warszawy, z jednoczesnym zamknięciem ksiąg wieczystych prowadzonych dla lokali wymienionych w decyzji Komisji z 2 sierpnia 2018 r. (lokale nr […]) na mocy art. 40 ustawy z 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa (Dz.U. z 2021 r., poz. 795 – dalej „ustawa”). Postanowieniem z 24 października 2018 r. referendarz sądowy oddalił wniosek Komisji. Komisja 9 listopada 2018 r. złożyła skargę na orzeczenie referendarza Sądowego. Postanowieniem z 10 maja 2019 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie uwzględnił wniosek Komisji z 28 sierpnia 2018 r., dokonując zmian zgodnie z jego treścią. Apelację od tego postanowienia wnieśli uczestnicy M. R. i D. R. Postanowieniem z 14 kwietnia 2021 r. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił apelację. Sąd wskazał, że zgodnie z art 40 ust. 1 ustawy, decyzja, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2.3 lub 3a oraz ust. 3 ustawy stanowi podstawę wykreślenia w księdze wieczystej wpisu dokonanego w oparciu o m.in. uchyloną decyzję reprywatyzacyjną, lub na podstawie aktu notarialnego sporządzonego z uwzględnieniem tejże uchylonej decyzji reprywatyzacyjnej albo dokonanych po tym wpisie wpisów użytkowania wieczystego lub własności nieruchomości oraz stanowi podstawę wpisania jako właściciela odpowiednio: m.st. Warszawy albo Skarbu Państwa. Przepis art. 40 ust. 1 zawiera odesłanie do art. 29 ust. 1 pkt 3a ustawy, zgodnie z którym w wyniku postępowania rozpoznawczego Komisja wydaje decyzję, w której stwierdza nieważność decyzji reprywatyzacyjnej lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przesłanki określone w art. 156 k.p.a. lub w przepisach szczególnych. Wynika stąd, że podstawę wykreślenia wpisu i wpisania jako właściciela m.st. Warszawy albo Skarbu Państwa stanowi nie tylko decyzja Komisji uchylająca decyzję reprywatyzacyjną, ale - przez odesłanie do art. 29 ust. 1 pkt 3a ustawy – również decyzja Komisji stwierdzająca nieważność decyzji reprywatyzacyjnej z powodów wskazanych w art. 156 k.p.a. Skargę kasacyjną od postanowienia z 14 kwietnia 2021 r. wywiedli uczestnicy M. R. i D. R.. Zarzucili naruszenie art. 40 ust. 1 ustawy i na tej podstawie wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżący zarzucili, że naruszenie art. 40 ust. 1 ustawy polegało na tym, że Sąd drugiej instancji uznał błędnie, że akt stwierdzający nieważność decyzji reprywatyzacyjnej niesie za sobą tożsame konsekwencje jak akt uchylający taką decyzję i że oba rodzaje aktów stanowią na gruncie ustawy podstawę dokonania odpowiednich zmian w księgach wieczystych. Zestawienie odesłania w art. 40 ust. 1 do art. 29 ust. 1 pkt 2-3 ustawy z treścią objętego tym odesłaniem art. 29 ust. 1 pkt 3a ustawy, w którym mowa o decyzji Komisji stwierdzającej nieważność decyzji reprywatyzacyjnej z powodów określonych w art. 156 k.p.a., jednoznacznie przesądza o tym, że podstawę wykreślenia wpisu w księdze wieczystej stanowi również decyzja Komisji stwierdzająca nieważność decyzji reprywatyzacyjnej. Wniosek ten prowadzi do konkluzji, że zarzut naruszenia art. 40 ust. 1 ustawy pozbawiony jest podstaw, a skarga kasacyjna jako bezzasadna musiała podlegać oddaleniu. Z tych względów, na podstawie art. 398 14 oraz art. 108 § 1 i 2 w związku z art. 13 § 2 a także art. 520 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. Władysław Pawlak Karol Weitz Roman Trzaskowski [r.g.] [a.ł]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI