Orzeczenie · 2023-03-10

II CSKP 363/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2023-03-10
SNCywilneprawo rzeczoweWysokanajwyższy
tytuł wykonawczypozbawienie wykonalnościprzedawnienieodsetki ustawowespółka cywilnawspółwłasnośćegzekucjaSąd Najwyższy

Sprawa dotyczyła powództwa o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w zakresie odsetek ustawowych za zwłokę. Powód Z. C. argumentował, że odsetki te uległy przedawnieniu. Sąd Okręgowy w Warszawie częściowo uwzględnił powództwo, pozbawiając wykonalności tytuł wykonawczy w zakresie odsetek ustawowych naliczanych od określonego dnia do dnia 16 czerwca 2014 r., uznając zarzut przedawnienia za częściowo uzasadniony. Sąd pierwszej instancji odrzucił pogląd powoda, że ustanie spółki cywilnej pozwanych miało znaczenie dla przerwania biegu przedawnienia, wskazując, że spółka cywilna nie ma podmiotowości prawnej, a wspólnicy są podmiotami, na rzecz których zasądzana jest należność. Sąd Apelacyjny w Warszawie zmienił wyrok Sądu Okręgowego, pozbawiając wykonalności tytuł wykonawczy w szerszym zakresie, w odniesieniu do M. I. w zakresie kwoty głównej wraz z odsetkami. Sąd Apelacyjny uznał, że rozwiązanie spółki cywilnej, której wspólnikami byli wierzyciele, powoduje, że wierzytelność nie może być egzekwowana w dotychczasowy sposób, a po rozwiązaniu spółki wspólnicy mogą dochodzić wierzytelności tylko na swoją rzecz i tylko w części odpowiadającej ich udziałowi. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną pozwanej M. I., uchylił zaskarżony wyrok. Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty naruszenia art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. i art. 875 § 1 w związku z art. 209 k.c. są uzasadnione. Sąd Najwyższy stwierdził, że rozwiązanie spółki cywilnej po powstaniu tytułu wykonawczego zasądzającego wierzytelność na rzecz byłych wspólników tej spółki nie stanowi zdarzenia, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane w rozumieniu art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. Sąd Najwyższy podkreślił, że byli wspólnicy mogą chcieć współdziałać w egzekwowaniu ich wspólnej wierzytelności, a także, że rozważać można w takim wypadku stosowanie art. 209 w związku z art. 875 § 1 k.c.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja skutków rozwiązania spółki cywilnej dla możliwości egzekwowania wierzytelności przez byłych wspólników oraz kwestia przerwania biegu przedawnienia w kontekście umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji rozwiązania spółki cywilnej i egzekwowania wierzytelności zasądzonych na rzecz wspólników.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rozwiązanie spółki cywilnej po powstaniu tytułu wykonawczego zasądzającego wierzytelność na rzecz byłych wspólników tej spółki stanowi zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane w rozumieniu art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rozwiązanie spółki cywilnej nie stanowi przeszkody do egzekwowania wierzytelności przez jej byłych wspólników.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że skutki przekształcenia współwłasności łącznej majątku spółki cywilnej we wspólność podlegającą regułom współwłasności ułamkowej nie składają się na stan niemożności egzekwowania wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym uzyskanym przez byłych wspólników. Sąd Apelacyjny nie dostrzegł, że byli wspólnicy mogą chcieć współdziałać w egzekwowaniu ich wspólnej wierzytelności, a także, że rozważać można w takim wypadku stosowanie art. 209 w związku z art. 875 § 1 k.c.

Czy zarzut przedawnienia odsetek ustawowych jest uzasadniony w sytuacji, gdy postępowanie egzekucyjne zostało umorzone na wniosek wierzyciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umorzenie postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela niweczy skutki przerwy biegu przedawnienia spowodowane złożeniem wniosku o wszczęcie egzekucji.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego z 19 lutego 2015 r., III CZP 103/14, zgodnie z którą umorzenie postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela prowadzącego egzekucję na podstawie tytułu zaopatrzonego w klauzulę wykonalności, niweczy skutki przerwy biegu przedawnienia spowodowane złożeniem wniosku o wszczęcie egzekucji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Z. C.osoba_fizycznapowód
M. I.osoba_fizycznapozwana
J. J.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 840 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozwiązanie spółki cywilnej po powstaniu tytułu wykonawczego zasądzającego wierzytelność na rzecz byłych wspólników tej spółki nie stanowi zdarzenia, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane.

Pomocnicze

k.c. art. 875 § 1

Kodeks cywilny

Skutki przekształcenia współwłasności łącznej majątku spółki cywilnej we wspólność podlegającą regułom współwłasności ułamkowej.

k.c. art. 209

Kodeks cywilny

Możliwość współdziałania byłych wspólników w egzekwowaniu ich wspólnej wierzytelności.

k.c. art. 125 § 1

Kodeks cywilny

Termin przedawnienia odsetek ustawowych wynosi 3 lata.

k.p.c. art. 398 § 15

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozwiązanie spółki cywilnej nie stanowi przeszkody do egzekwowania wierzytelności przez jej byłych wspólników. • Możliwość współdziałania byłych wspólników w egzekwowaniu wspólnej wierzytelności. • Możliwość stosowania art. 209 w związku z art. 875 § 1 k.c.

Odrzucone argumenty

Rozwiązanie spółki cywilnej powoduje, że wierzytelność nie może być egzekwowana w dotychczasowy sposób. • Po rozwiązaniu spółki wspólnicy mogą dochodzić wierzytelności tylko na swoją rzecz i tylko w części odpowiadającej ich udziałowi.

Godne uwagi sformułowania

rozwiązanie spółki cywilnej nie stanowi zdarzenia, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane w rozumieniu art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. • byli wspólnicy mogą chcieć współdziałać w egzekwowaniu ich wspólnej wierzytelności • umorzenie postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela (...) niweczy skutki przerwy biegu przedawnienia

Skład orzekający

Paweł Grzegorczyk

przewodniczący

Grzegorz Misiurek

członek

Karol Weitz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja skutków rozwiązania spółki cywilnej dla możliwości egzekwowania wierzytelności przez byłych wspólników oraz kwestia przerwania biegu przedawnienia w kontekście umorzenia postępowania egzekucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozwiązania spółki cywilnej i egzekwowania wierzytelności zasądzonych na rzecz wspólników.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa porusza istotne zagadnienia związane z prawem spółek cywilnych i egzekucją, a także z przedawnieniem roszczeń, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej.

Rozwód spółki cywilnej a długi: Czy byli wspólnicy mogą nadal egzekwować wierzytelności?

Dane finansowe

WPS: 125 281,7 PLN

pozbawienie-wykonalnosci-odsetek: 542 619,7 PLN

Sektor

cywilne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst