Orzeczenie · 2025-09-03

II CSKP 288/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2025-09-03
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty zastępstwa procesowegopełnomocnik z urzędupodatek VATSąd Najwyższypostępowanie kasacyjnerozliczenie kosztów

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek radcy prawnego J.F., pełnomocnika z urzędu pozwanych, o uzupełnienie wyroku z dnia 16 października 2024 r. w sprawie II CSKP 288/22. Wniosek dotyczył powiększenia kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego o należny podatek VAT. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, wskazując na konieczność rozróżnienia dwóch sytuacji dotyczących pełnomocnika z urzędu. W przypadku strony przegrywającej, koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu przyznaje się od Skarbu Państwa i podwyższa o VAT zgodnie z właściwym rozporządzeniem. Natomiast gdy strona reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu wygrywa sprawę, koszty te zasądza się od przeciwnika procesowego na zasadach ogólnych (art. 98 i 99 k.p.c.). W takim przypadku, zgodnie z rozporządzeniem w sprawie opłat za czynności radców prawnych, koszty te nie podlegają powiększeniu o podatek VAT. Ponieważ w niniejszej sprawie strona pozwana wygrała postępowanie kasacyjne, nie było podstaw do zasądzenia dodatkowego VAT od kosztów zastępstwa procesowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Rozliczenie kosztów zastępstwa procesowego pełnomocnika z urzędu w przypadku wygranej strony.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy strona wygrywająca jest reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu i koszty są zasądzane od przeciwnika procesowego.

Zagadnienia prawne (1)

Czy koszty zastępstwa procesowego pełnomocnika z urzędu, zasądzone od strony przeciwnej na rzecz strony wygrywającej, podlegają powiększeniu o podatek VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, koszty te nie podlegają powiększeniu o podatek VAT, gdy strona wygrywająca jest reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił sytuację strony przegrywającej (gdzie koszty pomocy prawnej z urzędu pokrywa Skarb Państwa i podwyższa się je o VAT) od sytuacji strony wygrywającej. W tym drugim przypadku koszty zasądza się od przeciwnika na zasadach ogólnych, a przepisy dotyczące opłat za czynności radców prawnych nie przewidują powiększenia tych kosztów o VAT.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalił wniosek

Strony

NazwaTypRola
Bank spółki akcyjnej w W.spółkapowód
R.S.osoba_fizycznapozwany
E.P.osoba_fizycznapozwany
radcy prawnego J.F.innepełnomocnik z urzędu pozwanych

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 122 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Pomocnicze

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu § § 4 ust. 3

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

konieczne jest odróżnienie dwóch zasadniczo odmiennych sytuacji, gdy w toku postępowania kasacyjnego stronę reprezentuje pełnomocnik z urzędu • następuje wówczas swoisty „powrót” do stosowania ogólnych reguł postępowania cywilnego dotyczących rozliczenia kosztów procesu

Skład orzekający

Tomasz Szanciło

przewodniczący

Paweł Czubik

sprawozdawca

Mariusz Łodko

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Rozliczenie kosztów zastępstwa procesowego pełnomocnika z urzędu w przypadku wygranej strony."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy strona wygrywająca jest reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu i koszty są zasądzane od przeciwnika procesowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą rozliczania kosztów zastępstwa procesowego pełnomocnika z urzędu, co jest praktycznie ważne dla prawników.

VAT od pełnomocnika z urzędu? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy można go dochodzić.

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 2700 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst