Orzeczenie · 2024-03-06

II CSKP 1720/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2024-03-06
SNCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
przedawnieniezawezwanie do próby ugodowejprzerwanie biegu przedawnieniaczyn nieuczciwej konkurencjiutracony zyskroszczeniekodeks cywilnypostępowanie cywilne

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki E. od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, który oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu. Powództwo o zapłatę odszkodowania za utracony zysk zostało oddalone. Sąd Apelacyjny oparł swoje rozstrzygnięcie na ustaleniach faktycznych, zgodnie z którymi powód dochodził odszkodowania za czyny nieuczciwej konkurencji polegające na przejęciu strategicznych klientów. Kluczowym zagadnieniem stało się ustalenie, czy kolejne wnioski o zawezwanie do próby ugodowej, składane przez powoda, skutecznie przerwały bieg przedawnienia roszczeń. Sąd Apelacyjny uznał, że drugi wniosek o zawezwanie do próby ugodowej, złożony w 2016 roku, nie przerwał biegu przedawnienia, ponieważ jego celem było jedynie wydłużenie okresu zaskarżalności wierzytelności, a nie rzeczywiste dążenie do zawarcia ugody. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił to stanowisko. Podkreślono, że zgodnie z art. 123 § 1 pkt 1 k.c., bieg przedawnienia przerywa czynność podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia roszczenia. Sąd Najwyższy przyjął, że wniosek o zawezwanie do próby ugodowej może przerwać bieg przedawnienia tylko wtedy, gdy wierzyciel rzeczywiście miał na celu dochodzenie roszczenia, a nie tylko formalne przerwanie biegu przedawnienia. W analizowanej sprawie, z uwagi na brak pertraktacji ugodowych i konsekwentne kwestionowanie roszczenia przez pozwanych, uznano, że drugi wniosek o próbę ugodową nie spełniał wymogu bezpośredniego celu dochodzenia roszczenia. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona, a powód został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że kolejne wnioski o zawezwanie do próby ugodowej nie przerywają biegu przedawnienia, jeśli nie są podejmowane w celu rzeczywistego dochodzenia roszczenia, a jedynie w celu formalnego przerwania biegu przedawnienia.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji przepisów dotyczących przedawnienia i zawezwania do próby ugodowej. Interpretacja może być stosowana do stanów faktycznych sprzed wejścia w życie nowych przepisów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy kolejne wnioski o zawezwanie do próby ugodowej, składane przez wierzyciela, przerywają bieg przedawnienia roszczenia, jeśli ich głównym celem jest jedynie wydłużenie okresu zaskarżalności wierzytelności, a nie rzeczywiste dążenie do zawarcia ugody?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kolejne wnioski o zawezwanie do próby ugodowej nie przerywają biegu przedawnienia, jeśli nie są podejmowane bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia, a jedynie w celu formalnego przerwania biegu przedawnienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że art. 123 § 1 pkt 1 k.c. wymaga, aby czynność procesowa była podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia roszczenia. Wniosek o zawezwanie do próby ugodowej, który ma na celu jedynie odsunięcie w czasie momentu upływu terminu przedawnienia, nie wywołuje skutku przerwy biegu przedawnienia. Badanie rzeczywistego celu inicjowania tych postępowań jest konieczne.

Czy sąd w postępowaniu rozpoznawczym może badać rzeczywiste zamiary strony składającej wniosek o zawezwanie do próby ugodowej w celu ustalenia, czy przerwał on bieg przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może badać rzeczywiste zamiary strony, ponieważ skuteczność przerwania biegu przedawnienia przez zawezwanie do próby ugodowej zależy od tego, czy czynność ta była podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia roszczenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że ocena, czy wniosek o zawezwanie do próby ugodowej przerwał bieg przedawnienia, powinna uwzględniać rzeczywisty cel tej czynności, a nie tylko jej formalne spełnienie. Pozwala to na zapobieganie nadużywaniu instytucji przerwania biegu przedawnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
M. Ł. i A. E.

Strony

NazwaTypRola
E. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w G.spółkapowód
M. Ł.osoba_fizycznapozwany
A. E.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 123 § § 1 pkt 1

Kodeks cywilny

Bieg przedawnienia przerywa się przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 184

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zawezwania do próby ugodowej.

k.p.c. art. 185 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy skutków zawezwania do próby ugodowej.

k.p.c. art. 398 § 15

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 398 § 13

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy związania Sądu Najwyższego ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zwrotu kosztów w razie uwzględnienia lub oddalenia środka zaskarżenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Drugie i kolejne wnioski o zawezwanie do próby ugodowej nie przerywają biegu przedawnienia, jeśli ich celem jest jedynie wydłużenie okresu zaskarżalności wierzytelności, a nie rzeczywiste dochodzenie roszczenia. • Sąd może badać rzeczywisty cel wniosku o zawezwanie do próby ugodowej w celu ustalenia, czy przerwał on bieg przedawnienia.

Odrzucone argumenty

Każda czynność wskazana w art. 123 § 1 k.c., w tym kolejne zawezwania do próby ugodowej, formalnie skuteczna, przerywa bieg przedawnienia, niezależnie od rzeczywistych zamiarów strony.

Godne uwagi sformułowania

czynność przedsięwzięta bezpośrednio w celu dochodzenia roszczenia • wydłużenie okresu zaskarżalności wierzytelności przez doprowadzenie do kolejnej przerwy biegu przedawnienia • nie stanowią źródła prawa i dlatego strona nie może wyprowadzać z nich skutków materialno-prawnych

Skład orzekający

Jacek Grela

przewodniczący

Maciej Kowalski

sprawozdawca

Krzysztof Wesołowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że kolejne wnioski o zawezwanie do próby ugodowej nie przerywają biegu przedawnienia, jeśli nie są podejmowane w celu rzeczywistego dochodzenia roszczenia, a jedynie w celu formalnego przerwania biegu przedawnienia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji przepisów dotyczących przedawnienia i zawezwania do próby ugodowej. Interpretacja może być stosowana do stanów faktycznych sprzed wejścia w życie nowych przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu prawnego związanego z przedawnieniem roszczeń i sposobami jego przerwania, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej. Wyjaśnia subtelne różnice między formalnym a rzeczywistym celem czynności procesowych.

Kolejne wezwanie do ugody nie zawsze ratuje przed przedawnieniem – Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady.

Dane finansowe

WPS: 356 765,91 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst