II CSKP 1504/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowództwo banku o zapłatę 304 260,54 CHF przeciwko J. C. i A. C. napotkało na problemy z doręczeniem odpisu pozwu. Pomimo podwójnego awizo, przesyłki nie zostały odebrane. Sąd Okręgowy zobowiązał pełnomocnika powoda do doręczenia pozwu za pośrednictwem komornika, a wobec bezskuteczności tego działania, zawiesił postępowanie. Następnie, po upływie trzech miesięcy od zawieszenia bez wniosku o podjęcie, Sąd Okręgowy umorzył postępowanie. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie banku, uznając, że termin do umorzenia biegnie od daty postanowienia o zawieszeniu, a komornik nie wykazał wystarczająco, że pozwana J. C. rzeczywiście zamieszkuje pod wskazanym adresem, co uniemożliwiało przyjęcie domniemania skutecznego doręczenia. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną banku. Podkreślono, że zarzuty dotyczące oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy kasacyjnej. Sąd Najwyższy potwierdził, że termin do umorzenia postępowania na podstawie art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. biegnie od daty postanowienia o zawieszeniu, a nie od jego doręczenia. Ponadto, sąd umarzający postępowanie jest zobowiązany zbadać, czy przyczyna zawieszenia rzeczywiście istniała, a w tym przypadku brak było podstaw do przyjęcia skutecznego doręczenia pozwanej przez komornika, co uzasadniało umorzenie postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących doręczeń w postępowaniu cywilnym, w szczególności art. 139¹ k.p.c. i art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c., a także kwestia badania zasadności zawieszenia postępowania przed jego umorzeniem.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i może wymagać uwzględnienia zmian legislacyjnych, które nastąpiły po jego wydaniu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy termin do umorzenia postępowania na podstawie art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. rozpoczyna bieg od daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania, czy od daty jego doręczenia stronie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Termin do umorzenia postępowania na podstawie art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. rozpoczyna bieg od daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na ugruntowane orzecznictwo, zgodnie z którym początek biegu terminu do umorzenia postępowania jest związany z datą wydania postanowienia o zawieszeniu, a nie z datą jego doręczenia. W przypadku opóźnień w doręczeniu, strona może wnioskować o przywrócenie terminu.
Czy sąd umarzający postępowanie na podstawie art. 182 § 1 k.p.c. jest zobowiązany badać, czy przyczyna zawieszenia postępowania rzeczywiście istniała?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd umarzający postępowanie jest zobowiązany zbadać, czy rzeczywiście zaistniała wskazana w postanowieniu o zawieszeniu postępowania przyczyna.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy przychyla się do stanowiska, że nadmierny formalizm nie powinien prowadzić do pozbawienia strony prawa do rozpoznania sprawy. Umorzenie postępowania jest wyjątkiem i wymaga istnienia ustawowych przyczyn zawieszenia. W analizowanej sprawie, sąd drugiej instancji prawidłowo badał, czy istniały podstawy do skutecznego doręczenia pozwanej.
Czy informacje uzyskane przez komornika z Urzędu Skarbowego i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych są wystarczające do przyjęcia domniemania skutecznego doręczenia pozwanemu w trybie art. 139¹ § 2 k.p.c. w zw. z art. 3a ust. 3 u.k.s.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, same informacje z US i ZUS, bez potwierdzenia faktycznego zamieszkiwania lub innych dowodów, nie są wystarczające do przyjęcia domniemania skutecznego doręczenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że protokół komornika z próby doręczenia nie wykazał, że pozwana rzeczywiście zamieszkuje pod wskazanym adresem. Brak było dowodów na ustalenie tego faktu, a informacje z US i ZUS nie były wystarczające do skonstruowania domniemania skutecznego doręczenia. Powód nie przedstawił również wymaganych dowodów w ustawowym terminie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Bank spółki akcyjnej w W. | spółka | powód |
| J. C. | osoba_fizyczna | pozwany |
| A. C. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (15)
Główne
k.p.c. art. 177 § 1 pkt 6
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zawieszenia postępowania, gdy powód nie wykonał zarządzeń sądu.
k.p.c. art. 139¹ § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące doręczenia pisma pozwanemu za pośrednictwem komornika, gdy nie odebrał on pisma mimo podwójnego awizo.
k.p.c. art. 182 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do umorzenia postępowania zawieszonego na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c., jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu trzech miesięcy od daty postanowienia o zawieszeniu.
u.k.s. art. 3a § 2 i 3
Ustawa o komornikach sądowych
Regulacje dotyczące czynności komornika przy próbie doręczenia pisma, w tym ustalania miejsca zamieszkania i domniemania odbioru.
Pomocnicze
k.p.c. art. 139 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący doręczeń, w tym podwójnego awizo.
k.p.c. art. 365 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący mocy wiążącej prawomocnych orzeczeń.
k.p.c. art. 328 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący uzasadnienia orzeczenia (w wersji obowiązującej do 6 listopada 2019 r.).
k.p.c. art. 327¹
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący uzasadnienia orzeczenia sądu pierwszej instancji (w wersji obowiązującej od 7 listopada 2019 r.).
k.p.c. art. 387 § 2¹ pkt 1) i 2)
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący uzasadnienia orzeczenia sądu drugiej instancji (w wersji obowiązującej od 7 listopada 2019 r.).
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący stosowania przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 397 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący zażalenia (w wersji obowiązującej do 6 listopada 2019 r.).
k.p.c. art. 397 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący zażalenia (w wersji obowiązującej od 7 listopada 2019 r.).
Ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy Kodeksu postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw
Nowelizacja k.p.c. wprowadzająca m.in. art. 139¹ k.p.c. i skracająca termin do umorzenia postępowania.
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15 zzs ust. 1 pkt 1
Przepis zawieszający bieg terminów procesowych i sądowych w okresie pandemii.
Ustawa z dnia 6 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Ustawa regulująca usługi detektywistyczne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieskuteczność doręczenia pozwu pozwanym mimo prób komornika. • Brak wystarczających dowodów na ustalenie miejsca zamieszkania pozwanej przez komornika. • Prawidłowe rozpoczęcie biegu terminu do umorzenia postępowania od daty postanowienia o zawieszeniu. • Obowiązek sądu umarzającego postępowanie do zbadania zasadności zawieszenia.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. przez uznanie umorzenia postępowania za prawidłowe. • Zarzut naruszenia art. 180 § 1 k.p.c. przez niezastosowanie i niepodjęcie postępowania z urzędu. • Zarzut naruszenia art. 139¹ § 1 i 2 k.p.c. przez przyjęcie, że informacje z protokołu komornika nie tworzą domniemania odbioru. • Zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. przez dowolną ocenę dowodów.
Godne uwagi sformułowania
Podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. • W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że skarga kasacyjna nie może być oparta na zarzucie naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. • Termin do umorzenia postępowania na podstawie art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. rozpoczyna bieg od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania, a nie jego doręczenia stronie. • Sąd drugiej instancji - rozpoznając zażalenie powoda - badał prawidłowość zawieszenia postępowania przez Sąd Okręgowy. • Powód jest profesjonalistą i może również we własnym zakresie gromadzić dowody zmierzające do ustalenia miejsca zamieszkania pozwanej.
Skład orzekający
Grzegorz Misiurek
przewodniczący
Władysław Pawlak
sprawozdawca
Agnieszka Piotrowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń w postępowaniu cywilnym, w szczególności art. 139¹ k.p.c. i art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c., a także kwestia badania zasadności zawieszenia postępowania przed jego umorzeniem."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i może wymagać uwzględnienia zmian legislacyjnych, które nastąpiły po jego wydaniu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii proceduralnych związanych z doręczeniem pozwu i konsekwencjami jego nieskuteczności, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej. Interpretacja przepisów przez Sąd Najwyższy ma istotne znaczenie dla profesjonalnych pełnomocników.
“Nieskuteczne doręczenie pozwu – kiedy sąd umorzy sprawę mimo starań pełnomocnika?”
Dane finansowe
WPS: 304 260,54 CHF
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.