Orzeczenie · 2024-05-16

II CSKP 1019/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2024-05-16
SNCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
kredytwypowiedzenie umowywarunkowe wypowiedzenieprawo bankowekonsumentrestrukturyzacja zadłużeniaskarga kasacyjnaSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną W. Ł. i B. Ł. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, który oddalił ich apelację od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi zasądzającego od pozwanych na rzecz Banku S.A. kwotę 78 362,42 zł wraz z odsetkami. Pozwani kwestionowali m.in. ważność umowy, wymagalność roszczenia oraz wysokość zadłużenia. Sąd Okręgowy uznał powództwo za zasadne, oddalając zarzuty pozwanych dotyczące braku legitymacji czynnej powódki, nieważności umowy, braku zapoznania się z warunkami kredytu, braku wymagalności roszczenia i braku udowodnienia jego wysokości. Sąd Apelacyjny podtrzymał to stanowisko, uznając ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji za własne i oddalając apelację pozwanych. Sąd Najwyższy również oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty pozwanych dotyczące naruszenia prawa materialnego i procesowego nie zasługują na uwzględnienie. W szczególności Sąd Najwyższy potwierdził dopuszczalność warunkowego wypowiedzenia umowy kredytu przez bank, które jest zgodne z prawem bankowym i ma charakter prokonsumencki, dając kredytobiorcy możliwość uniknięcia wypowiedzenia poprzez spłatę zadłużenia. Sąd podkreślił, że bank prawidłowo wezwał pozwanych do zapłaty i poinformował o możliwości restrukturyzacji zadłużenia, a następnie warunkowo wypowiedział umowę, co było zgodne z przepisami prawa bankowego i orzecznictwem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie dopuszczalności warunkowego wypowiedzenia umowy kredytu przez bank oraz konieczności przestrzegania procedur poprzedzających wypowiedzenie zgodnie z Prawem bankowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy głównie umów kredytowych z konsumentami, gdzie stosuje się przepisy Prawa bankowego dotyczące procedur poprzedzających wypowiedzenie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy warunkowe wypowiedzenie umowy kredytu przez bank, uzależniające jego skuteczność od niespłacenia przez kredytobiorcę zadłużenia w określonym terminie, jest dopuszczalne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, warunkowe wypowiedzenie umowy kredytu jest dopuszczalne, o ile nie jest sprzeczne z naturą umowy i przepisami prawa, a także ma charakter prokonsumencki, dając kredytobiorcy możliwość uniknięcia wypowiedzenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że warunkowe wypowiedzenie umowy kredytu, gdzie jego skuteczność zależy od spłaty zadłużenia przez kredytobiorcę, jest dopuszczalne. Taka konstrukcja jest zgodna z prawem bankowym i orzecznictwem, a jej celem jest umożliwienie kredytobiorcy zachowania umowy poprzez spłatę zaległości, co stanowi rozwiązanie prokonsumenckie.

Czy bank przed wypowiedzeniem umowy kredytu konsumenckiego musi wyczerpać wszystkie środki mniej dolegliwe dla kredytobiorcy, w tym wezwania do zapłaty i informację o możliwości restrukturyzacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, bank musi dopełnić czynności upominawczych przewidzianych w art. 75c Prawa bankowego, w tym wezwać do zapłaty i poinformować o możliwości restrukturyzacji, aby wypowiedzenie umowy było skuteczne.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 75c Prawa bankowego stanowi gwarancję zachowania minimalnego standardu proceduralnego przed wypowiedzeniem umowy kredytu konsumenckiego. Wypowiedzenie jest bezskuteczne, jeśli bank nie dopełnił tych czynności, co jest konieczne dla skuteczności wypowiedzenia i zgodne z ratio legis przepisu, mającego na celu umożliwienie kredytobiorcy pozostania w stosunku umownym.

Czy zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. (ocena dowodów) może stanowić podstawę skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów nie mogą być podstawą skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na ugruntowane stanowisko, stwierdził, że zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. jest bezprzedmiotowy w postępowaniu kasacyjnym, ponieważ skarga kasacyjna nie może być oparta na kwestionowaniu ustaleń faktycznych lub oceny dowodów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddala skargę kasacyjną
Strona wygrywająca
Bank spółki akcyjnej w W.

Strony

NazwaTypRola
W. Ł.osoba_fizycznaskarżący
B. Ł.osoba_fizycznaskarżący
Bank spółki akcyjnej w W.spółkapowód

Przepisy (18)

Główne

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego w przedmiocie skargi kasacyjnej.

pr. bank. art. 75 § ust. 1

Ustawa - Prawo bankowe

Uprawnienie banku do wypowiedzenia umowy kredytu.

pr. bank. art. 75 § ust. 2

Ustawa - Prawo bankowe

Okres wypowiedzenia umowy kredytu.

pr. bank. art. 75 § ust. 3

Ustawa - Prawo bankowe

Wyjątki od wypowiedzenia umowy kredytu.

pr. bank. art. 75c § ust. 1

Ustawa - Prawo bankowe

Obowiązki banku w przypadku opóźnienia kredytobiorcy ze spłatą.

pr. bank. art. 75c § ust. 2

Ustawa - Prawo bankowe

Termin na złożenie wniosku o restrukturyzację zadłużenia.

pr. bank. art. 75c § ust. 3

Ustawa - Prawo bankowe

Możliwość restrukturyzacji zadłużenia na wniosek kredytobiorcy.

Pomocnicze

k.c. art. 60

Kodeks cywilny

Dotyczy oświadczenia woli, w tym warunkowego.

k.c. art. 89

Kodeks cywilny

Definicja warunku w czynności prawnej.

k.c. art. 94

Kodeks cywilny

Dotyczy skutków warunku.

k.c. art. 97

Kodeks cywilny

Dotyczy domniemania umocowania przy czynnościach prawnych.

k.c. art. 103 § § 3

Kodeks cywilny

Dotyczy bezskuteczności zawieszonej czynności prawnej dokonanej przez osobę nieposiadającą umocowania.

k.c. art. 354 § § 2

Kodeks cywilny

Dotyczy sposobu spełnienia świadczenia.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Dotyczy odsetek za opóźnienie.

k.p.c. art. 230

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uznania faktów.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów.

k.p.c. art. 398 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Określa podstawy skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dopuszczalność warunkowego wypowiedzenia umowy kredytu przez bank. • Prawidłowe wezwanie do zapłaty i poinformowanie o możliwości restrukturyzacji zadłużenia. • Skarga kasacyjna nie może być oparta na zarzutach dotyczących oceny dowodów.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 103 § 3 w zw. z art. 97 k.c., art. 481 k.c.) bez argumentacji. • Zarzuty naruszenia prawa procesowego (art. 233 § 1 k.p.c.) jako niedopuszczalne w skardze kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

udostępnienie przez udzielającego kredytu wskazanych w umowie środków pieniężnych na rzecz pozwanych jest równoznaczne z potwierdzeniem zawarcia umowy • skarga kasacyjna nie może być oparta na zarzucie naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. • Wypowiedzenie umowy zawartej z konsumentem jest bezskuteczne, jeżeli uprzednio bank nie dopełnił czynności upominawczych przewidzianych w tym przepisie. • konstrukcja warunkowego wypowiedzenia umowy kredytowej wydaje się „wybitnie prokonsumencka”, ponieważ daje klientowi „ostatnią szansę” na zachowanie wiążącej strony umowy.

Skład orzekający

Ewa Stefańska

przewodniczący

Kamil Zaradkiewicz

sprawozdawca

Agnieszka Jurkowska-Chocyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie dopuszczalności warunkowego wypowiedzenia umowy kredytu przez bank oraz konieczności przestrzegania procedur poprzedzających wypowiedzenie zgodnie z Prawem bankowym."

Ograniczenia: Dotyczy głównie umów kredytowych z konsumentami, gdzie stosuje się przepisy Prawa bankowego dotyczące procedur poprzedzających wypowiedzenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie dotyczące wypowiadania umów kredytowych przez banki, w tym dopuszczalność warunkowego wypowiedzenia i obowiązki informacyjne banku. Jest to praktycznie istotne dla prawników i konsumentów.

Bank może warunkowo wypowiedzieć umowę kredytu? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 78 362,42 PLN

koszty postępowania kasacyjnego: 2700 PLN

koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym: 4050 PLN

zwrot kosztów procesu: 9336 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst