II CSKP 1011/23

Sąd NajwyższyWarszawa2025-08-29
SNCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
skarga kasacyjnadopuszczalnośćwartość przedmiotu zaskarżeniawierzytelność podzielnaSąd Najwyższypostępowanie cywilneroszczenie

Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną banku, uznając, że wartość przedmiotu zaskarżenia w stosunku do każdego z powodów nie osiągnęła progu 50 000 zł wymaganego dla dopuszczalności skargi.

Bank złożył skargę kasacyjną od wyroku sądu drugiej instancji oddalającego jego apelację w sprawie o zapłatę. Sąd Najwyższy odrzucił skargę jako niedopuszczalną, ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia, liczona oddzielnie dla każdego z dwóch powodów, nie przekroczyła progu 50 000 zł określonego w art. 398^2 § 1 k.p.c. Sąd podkreślił, że nawet jeśli suma roszczeń przekraczała ten próg, to w przypadku wierzytelności podzielnych, wartość należy liczyć dla każdej części przypadającej na jednego wierzyciela.

Powodowie H.T. i P.T. domagali się od Banku S.A. zapłaty kwoty 53 003,15 zł, która następnie została sprecyzowana jako 27 218,85 zł oraz 7 122,64 CHF, bez uwzględnienia solidarności wierzycieli. Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo w przeważającej części, a Sąd Okręgowy oddalił apelację banku. Bank wniósł skargę kasacyjną, wskazując wartość przedmiotu zaskarżenia na 56 675 zł. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę na posiedzeniu niejawnym, odrzucił ją jako niedopuszczalną. Podstawą odrzucenia było niespełnienie wymogu określonego w art. 398^2 § 1 k.p.c., zgodnie z którym skarga kasacyjna w sprawach majątkowych jest niedopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w sytuacji, gdy wierzytelność jest podzielna i przypada na kilku wierzycieli, wartość przedmiotu zaskarżenia należy liczyć oddzielnie dla każdego z nich. W niniejszej sprawie, mimo że suma zasądzonych kwot przekraczała 50 000 zł, to kwoty przypadające na każdego z powodów (nieco ponad 28 000 zł) nie spełniały tego wymogu. Sąd podkreślił, że Sąd Najwyższy ma prawo weryfikować wartość przedmiotu zaskarżenia na etapie kontroli dopuszczalności skargi kasacyjnej, niezależnie od wcześniejszych ustaleń.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, jeśli wartość przedmiotu zaskarżenia przypadająca na każdego z wierzycieli z osobna nie osiąga progu 50 000 zł.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że w sprawach o prawa majątkowe, wartość przedmiotu zaskarżenia dla celów dopuszczalności skargi kasacyjnej należy liczyć oddzielnie dla każdego z wierzycieli, jeśli wierzytelność jest podzielna i nie ma podstaw do przyjęcia solidarności lub innego sposobu zliczenia. W tej sprawie, mimo że suma roszczeń przekraczała 50 000 zł, kwoty przypadające na każdego z powodów były niższe, co skutkowało niedopuszczalnością skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

Bank spółki akcyjnej w W.

Strony

NazwaTypRola
H.T.osoba_fizycznapowód
P.T.osoba_fizycznapowód
Bank spółki akcyjnej w W.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 398^2 § § 1 zd. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 25 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wyklucza możliwość badania wartości przedmiotu sporu po doręczeniu pozwu bez zarzutu drugiej strony, jednak nie dotyczy to etapu kontroli dopuszczalności skargi kasacyjnej.

k.c. art. 379 § § 1

Kodeks cywilny

Reguluje skutek podziału wierzytelności na niezależne części w przypadku wielu wierzycieli.

k.p.c. art. 398^6 § § 2 in fine

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia skargi kasacyjnej przez Sąd Apelacyjny.

k.p.c. art. 398^6 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wartość przedmiotu zaskarżenia, liczona oddzielnie dla każdego z powodów, nie przekracza 50 000 zł, co czyni skargę kasacyjną niedopuszczalną.

Odrzucone argumenty

Wartość przedmiotu zaskarżenia (56 675 zł) przekracza próg 50 000 zł, co uzasadnia dopuszczalność skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy może każdorazowo poddać wartość przedmiotu zaskarżenia weryfikacji na podstawie akt sprawy – z pominięciem zasad określonych w art. 25 i 26 k.p.c. nie nastąpił z mocy prawa unormowany w art. 379 § 1 k.c. skutek podziału wierzytelności na tyle niezależnych od siebie części, ilu jest wierzycieli.

Skład orzekający

Beata Janiszewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach z wieloma wierzycielami, gdzie suma roszczeń przekracza próg, ale poszczególne części nie."

Ograniczenia: Dotyczy spraw o prawa majątkowe, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia jest kluczowa dla dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe mogą być formalne wymogi procesowe, takie jak wartość przedmiotu zaskarżenia, nawet w sprawach o znaczące kwoty, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy skarga kasacyjna warta 56 tys. zł może być odrzucona? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowy warunek.

Dane finansowe

WPS: 56 675 PLN

zapłata: 27 218,85 PLN

zapłata: 7122,64 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
II CSKP 1011/23
POSTANOWIENIE
29 sierpnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Beata Janiszewska
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 29 sierpnia 2025 roku w Warszawie
‎
skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu
‎
z 28 kwietnia 2022 r., XV Ca 280/22,
‎
w sprawie z powództwa H.T. i P.T.
‎
przeciwko Bank spółce akcyjnej w W.
‎
o zapłatę,
odrzuca skargę kasacyjną.
UZASADNIENIE
Powodowie H.T. i P.T. wnieśli o zasądzenie od pozwanego – Bank S.A. w W. (dalej: bank) solidarnie na ich rzecz kwoty 53 003,15 zł wraz z bliżej opisanymi odsetkami. Następnie zmodyfikowali powództwo, wskazując, że wnoszą o zasądzenie kwot 27 218,85 zł oraz 7 122,64 CHF z odsetkami – bez uwzględnienia solidarności po stronie wierzycieli.
Sąd Rejonowy Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu uwzględnił powództwo niemal w całości, z wyłączeniem drobnej części roszczenia odsetkowego. Bank wniósł od tego orzeczenia apelację, którą Sąd Okręgowy
‎
w Poznaniu oddalił.
Następnie pozwany wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu drugiej instancji, zaskarżając ten wyrok w całości.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Zgodnie z art. 398
2
§ 1 zd. 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych, a w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych – niższa niż dziesięć tysięcy złotych. Wprawdzie podana przez bank wartość przedmiotu zaskarżenia (56 675 zł) przekracza
‎
tę wartość, jednak została ona określona w sposób nieprawidłowy.
Wstępnie należy przypomnieć, że o dopuszczalności wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie nie świadczy to, iż wartość przedmiotu zaskarżenia wskazana przez pozwanego odpowiada wartości przedmiotu sporu podanej przez powodów oraz wartości przedmiotu zaskarżenia wskazanej w apelacji. Wprawdzie art. 25 § 2 k.p.c. wyklucza możliwość badania wartości przedmiotu sporu
‎
po doręczeniu pozwu bez zarzutu drugiej strony, jednak nie dotyczy to etapu kontroli dopuszczalności skargi kasacyjnej. W postępowaniu zainicjowanym tym środkiem zaskarżenia Sąd Najwyższy może bowiem każdorazowo poddać wartość przedmiotu zaskarżenia weryfikacji na podstawie akt sprawy – z pominięciem zasad określonych w art. 25 i 26 k.p.c. (zob. postanowienia SN z: 24 maja 2001 r., IV CZ 20/01, 21 listopada 2001 r., I CZ 152/01, 22 października 2014 r., II CSK 235/14, 18 marca 2015 r., III CSK 419/14, 16 kwietnia 2025 r., I CSK 1048/24). Tym samym wskazana przez bank wartość przedmiotu zaskarżenia mogła być poddana – i została poddana – weryfikacji.
W sprawie występowało dwoje powodów. Sąd pierwszej instancji zasądził na ich rzecz kwoty 27 218,85 zł oraz 7 122,64 CHF, lecz nie w sposób solidarny
‎
lub inny, który uzasadniałby tezę o tym, że – mimo pieniężnego charakteru wierzytelności – nie nastąpił z mocy prawa unormowany w art. 379 § 1 k.c. skutek podziału wierzytelności na tyle niezależnych od siebie części, ilu jest wierzycieli. Brak także podstaw do przyjęcia, że z okoliczności wynika co innego niż
‎
– odpowiadający zasadzie z art. 379 § 1 zd. 2 k.c. – podział na części równe
‎
w odniesieniu do każdego z obojga powodów. W konsekwencji nie można uznać, że jedna z tych części ma wartość co najmniej 50 000 zł.
W świetle powyższych uwag należało przyjąć, że wartość przedmiotu zaskarżenia, liczona oddzielnie w stosunku do każdego z powodów, wynosi nieco ponad 28 000 zł, wobec czego skarga kasacyjna podlega odrzuceniu. Na rzecz każdego z powodów zasądzono bowiem w istocie odrębne roszczenia, a żadne z nich nie sięga do granicy dopuszczalności skargi kasacyjnej podanej w art. 398
2
§ 1 zd. 1 k.p.c. Wniosku tego nie podważa okoliczność, że pozwany
‎
in casu
kwestionuje zasadność żądań obojga powodów; ostatecznie bowiem prawidłowo określona wartość przedmiotu sporu wynosi – w stosunku do każdego z nich – po połowie kwoty wskazanej przez bank.
Z uwagi na powyższe skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu przez Sąd Apelacyjny na podstawie art. 398
6
§ 2 in fine k.p.c. w zw. z art. 398
2
§ 1 zd. 1 k.p.c. Wobec nieodrzucenia skargi przez Sąd drugiej instancji, podlegała ona odrzuceniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
6
§ 3 k.p.c.
O kosztach nie orzeczono, gdyż wniosek w tym przedmiocie został zgłoszony przez powodów wyłącznie w powiązaniu z przypadkiem nieprzyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania lub jej oddalenia.
‎
[J.T.]
[SOP]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI