II CSK 737/18

Sąd Najwyższy2019-09-06
SNCywilneprawo międzynarodowe prywatneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyorzeczenie sądu obcegorozporządzenie UEdoręczeniepostępowanie cywilneprawo międzynarodowe

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie o uznanie orzeczenia sądu państwa obcego, uznając brak przesłanek formalnych.

Wnioskodawczyni złożyła skargę kasacyjną w sprawie o uznanie orzeczenia sądu państwa obcego, powołując się na oczywistą zasadność, istotne zagadnienie prawne oraz potrzebę wykładni przepisów. Sąd Najwyższy nie przyjął skargi do rozpoznania, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności brak było oczywistej zasadności skargi oraz potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Apelacyjnego w sprawie o uznanie orzeczenia sądu państwa obcego. Wnioskodawczyni domagała się przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując na trzy przesłanki: oczywistą zasadność skargi, istotne zagadnienie prawne oraz potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Uzasadnienie wskazuje, że skarga nie była oczywiście uzasadniona, a wątpliwości dotyczące skuteczności doręczenia zawiadomienia o postępowaniu w Belgii były dopuszczalne w świetle stanowiska sądów niższych instancji. Ponadto, sąd uznał, że zagadnienie prawne dotyczące wykładni art. 23 pkt c rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003, dotyczące oceny prawidłowości doręczenia w świetle prawa państwa pochodzenia lub państwa uznania, nie wymagało wyjaśnienia w tej sprawie, gdyż zostało już wyjaśnione w orzecznictwie Sądu Najwyższego, a sama procedura doręczenia nie była problemem, lecz znajomość przez sąd belgijski właściwego adresu. Sąd podkreślił również potrzebę autonomicznej wykładni prawa unijnego i znaczenie faktycznie skutecznego doręczenia dla ochrony praw strony. Nie wskazano również rozbieżnych orzeczeń ani wypowiedzi doktryny. W konsekwencji, wobec niewykazania żadnej z przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził koszty postępowania kasacyjnego od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Stanowisko sądów meriti, że takie doręczenie jest co najmniej dopuszczalne, jest uzasadnione.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wątpliwości co do skuteczności doręczenia na adres zameldowania, gdy wnioskodawczyni znała rzeczywisty adres zamieszkania uczestnika, są uzasadnione i stanowisko sądów niższych instancji jest dopuszczalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

uczestnik postępowania

Strony

NazwaTypRola
M. G. S.innewnioskodawczyni
T. A.inneuczestnik postępowania

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Pomocnicze

rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003 art. 23 § pkt c

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Dotyczy jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń w sprawach małżeńskich oraz w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c. (brak oczywistej zasadności, brak istotnego zagadnienia prawnego wymagającego wykładni, brak rozbieżności w orzecznictwie).

Odrzucone argumenty

Oczywista zasadność skargi kasacyjnej. Istnienie istotnego zagadnienia prawnego i potrzeba wykładni przepisów (art. 23 pkt c rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003).

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Zajęte przez Sądy meriti stanowisko jest co najmniej dopuszczalne. Istota zagadnienia ma się sprowadzać do tego, czy prawidłowość doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania ma być oceniana w świetle prawa państwa pochodzenia, czy państwa uznania. Chodzi zatem o effet utile, a więc faktycznie skuteczne doręczenie - bez względu na formalną poprawność, bo tylko taka interpretacja pozwala chronić możliwość podjęcia obrony swych praw w postępowaniu.

Skład orzekający

Krzysztof Pietrzykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia przesłanek formalnych, w szczególności w kontekście wykładni przepisów o doręczeniach w sprawach międzynarodowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku spełnienia przesłanek formalnych do rozpoznania skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy formalnych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej, co jest istotne dla prawników procesowych, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CSK 737/18
POSTANOWIENIE
Dnia 6 września 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Pietrzykowski
w sprawie z wniosku M. G. S.
‎
przy uczestnictwie T. A.
‎
o uznanie orzeczenia sądu państwa obcego,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 września 2019 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni
od postanowienia Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 8 maja 2018 r., sygn. akt I ACz (…),
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika postępowania kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną, wskazując na trzy okoliczności mające przemawiać za przyjęciem skargi kasacyjnej do rozpoznania. Pierwszą jest oczywista zasadność skargi. Skarga nie jest jednak oczywiście uzasadniona. W okolicznościach sprawy niewątpliwie można mieć uzasadnione wątpliwości, czy uczestnik został skutecznie poinformowany o toczącym się w Belgii postępowaniu sądowym i czy wysłanie zawiadomienia na jego adres zameldowania, zwłaszcza przy pozytywnej wiedzy wnioskodawczyni co do jego  rzeczywistego adresu zamieszkania, można uznać za prawidłowe. Zatem  zajęte  przez Sądy
meriti
stanowisko jest co najmniej dopuszczalne. Po drugie, mające występować na tle tej sprawy istotne zagadnienie prawne oraz  potrzeba  wykładni przepisów budzących wątpliwości odnoszą się do art. 23 pkt c rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003
z dnia 27 listopada 2003 r. dotyczącego jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń w sprawach małżeńskich oraz  w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej, uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1347/2000. A
bstrahując od podnoszonych argumentów, które są właściwe dla uzasadnienia podstaw kasacyjnych, a nie wniosku o  przyjęcie  skargi do rozpoznania, trzeba zauważyć, że istota zagadnienia ma się sprowadzać do tego, czy prawidłowość doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania ma być oceniana w świetle prawa państwa pochodzenia, czy państwa uznania. Jednak tej  treści zagadnienie na tle tej sprawy nie wymaga wyjaśnienia. Po pierwsze, w odpowiedzi na skargę kasacyjną wskazano, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego już je wyjaśniono. W  tym przypadku też nie było problemu  z prawidłowością samej procedury doręczenia, lecz znajomością przez sąd belgijski  adresu, pod jaki doręczenie powinno zostać dokonane. Poza tym wspomniane rozporządzenie jako akt prawa unijnego wymaga wykładni autonomicznej. Chodzi zatem o
effet utile
, a więc faktycznie skuteczne doręczenie - bez względu na formalną poprawność, bo tylko  taka interpretacja pozwala chronić możliwość podjęcia obrony swych praw w postępowaniu. Po trzecie, skarżący nie wskazuje ani rozbieżnych orzeczeń (choć  o tym wspomina, jednak bez ilustracji przykładami z orzecznictwa), ani rozbieżnych wypowiedzi doktryny w tej kwestii.
W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 398
9
§ 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.
jw
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI