IV CSK 434/17

Sąd Najwyższy2018-02-28
SNCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
syndykmasa upadłościskarga kasacyjnainwestor zastępczygeneralny wykonawcapodwykonawcaodpowiedzialność solidarnaroszczenia budowlaneSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej syndyka masy upadłości spółki z o.o. od wyroku Sądu Apelacyjnego, uznając, że skarga nie jest oczywiście uzasadniona, a spółka upadła nie miała statusu podwykonawcy w rozumieniu art. 647¹ § 5 k.c.

Syndyk masy upadłości spółki z o.o. złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego zasądzającego od jednego z pozwanych kwotę ponad 647 tys. zł. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w szczególności art. 647¹ § 5 k.c., twierdząc, że inwestor zastępczy ponosi solidarną odpowiedzialność za zapłatę wynagrodzenia wykonawcy. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, stwierdzając, że nie jest ona oczywiście uzasadniona, a spółka upadła miała status generalnego wykonawcy, a nie podwykonawcy.

Powód, Syndyk masy upadłości „F.” Spółki z o.o. w upadłości likwidacyjnej, wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 26 stycznia 2017 r., który oddalił jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 20 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanej M. Sp. z o.o. na rzecz syndyka kwotę 647.405,99 zł z odsetkami, oddalając jednocześnie powództwo wobec drugiej pozwanej, W. S.A. Skarga kasacyjna podnosiła zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego, argumentując, że Sąd Apelacyjny błędnie uznał, iż umowa o zastępstwo powiernicze zawarta przez inwestora W. S.A. wyłącza jego solidarną odpowiedzialność na podstawie art. 647¹ § 5 k.c. za zapłatę wynagrodzenia wykonawcy. Sąd Najwyższy, analizując treść uzasadnień obu niższych instancji oraz skargi kasacyjnej, stwierdził, że skarga nie jest oczywiście uzasadniona. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że spółka upadła („F.” Sp. z o.o.) miała status generalnego wykonawcy, a nie podwykonawcy w rozumieniu art. 647¹ § 5 k.c. Pozwana spółka M. nie mogła być uznana za inwestora, gdyż łączyła ją z W. S.A. umowa o powiernicze zastępstwo inwestycyjne. Sąd Najwyższy podkreślił, że umowa między inwestorem bezpośrednim a inwestorem zastępczym nie jest umową o roboty budowlane, a stosunek prawny między inwestorem zastępczym a wykonawcą nie jest stosunkiem podwykonawstwa. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. i § 2 k.p.c. Odstąpiono również od obciążania syndyka kosztami postępowania kasacyjnego na podstawie art. 102 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, inwestor zastępczy nie ponosi odpowiedzialności jako inwestor w rozumieniu art. 647¹ § 5 k.c., jeśli umowa łącząca go z inwestorem bezpośrednim nie jest umową o roboty budowlane, a stosunek prawny między inwestorem zastępczym a wykonawcą nie jest stosunkiem podwykonawstwa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że spółka mająca status generalnego wykonawcy nie może być traktowana jako podwykonawca w rozumieniu art. 647¹ § 5 k.c. Ponadto, umowa o zastępstwo powiernicze między inwestorem bezpośrednim a inwestorem zastępczym nie jest umową o roboty budowlane, co wyklucza zastosowanie przepisów o odpowiedzialności solidarnej inwestora wobec podwykonawców.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Syndyk masy upadłości "F." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości likwidacyjnejspółkapowód
M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapozwany
W. Spółka Akcyjnaspółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.c. art. 647¹ § § 5

Kodeks cywilny

Nie można zakwalifikować spółki mającej status generalnego wykonawcy jako podwykonawcy w rozumieniu tego przepisu. Umowa o zastępstwo powiernicze nie jest umową o roboty budowlane, a stosunek prawny między inwestorem zastępczym a wykonawcą nie jest stosunkiem podwykonawstwa.

Pomocnicze

k.c. art. 647

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 398⁹ § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398⁹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Sąd Apelacyjny błędnie przyjął, iż zawarcie przez inwestora – W. S.A. umowy o zastępstwo powiernicze wyłączyło odpowiedzialność solidarną jego inwestora na podstawie art. 647¹ § 5 k.c., a więc - zapłatę powodowi (innym wykonawcom - podwykonawcom) wynagrodzenia za wykonanie przez powoda i odebrane przez inwestora roboty budowlane.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. powodowej Spółki nie można zakwalifikować jako podwykonawcy w rozumieniu art. 647¹ § 5 k.c. umowa łącząca bezpośredniego inwestora z inwestorem zastępczym (powierniczym) nie może być kwalifikowana jako umowa o roboty budowlane w rozumieniu art. 647 i n. k.c., a stosunek prawny łączący inwestora zastępczego z wykonawcą nie może być uznany za stosunek podwykonawstwa w rozumieniu art. 647¹ § 5 k.c.

Skład orzekający

Mirosław Bączyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 647¹ § 5 k.c. w kontekście umów o zastępstwo powiernicze i statusu generalnego wykonawcy w stosunku do podwykonawców."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej inwestora zastępczego i generalnego wykonawcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności w procesie budowlanym, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego precyzuje granice stosowania przepisów o podwykonawstwie.

Kto odpowiada za długi w budowlance? Sąd Najwyższy wyjaśnia rolę inwestora zastępczego.

Dane finansowe

WPS: 647 405,99 PLN

zasądzona kwota: 647 405,99 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CSK 434/17
POSTANOWIENIE
Dnia 28 lutego 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Mirosław Bączyk
w sprawie z powództwa Syndyka masy upadłości "F." Spółki
z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w C.
‎
przeciwko M. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L.
i W. Spółce Akcyjnej z siedzibą w L.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 28 lutego 2018 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej
od wyroku Sądu Apelacyjnego w
[…]
‎
z dnia 26 stycznia 2017 r., sygn. akt I ACa
[…]
,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. nie obciąża strony powodowej kosztami postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Powód - Syndyk Masy Upadłości „F.” - spółki z o.o. (w upadłości likwidacyjnej) złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 26 stycznia 2017 r., w którym oddalono apelację powoda, wniesioną od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 20 stycznia 2016 r. W wyroku tym Sąd zasądził od M. spółki z o.o. na rzecz syndyka kwotę 647.405,99 zł z odsetkami oraz oddalił powództwo w stosunku do pozwanej – W. S.A. Po rozpoznaniu apelacji strony powodowej, obejmującej oddalenie powództwa, Sąd Apelacyjny oddalił apelację.
W skardze kasacyjnej strony pozwanej  podniesiono zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego, prawa materialnego. Motywując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżący stwierdził, że skarga jest oczywiście  uzasadniona, ponieważ Sąd Apelacyjny błędnie przyjął,  iż  zawarcie przez inwestora – W. S.A. umowy o zastępstwo powiernicze wyłączyło odpowiedzialność solidarną jego inwestora na podstawie art. 647
1
§  5 k.c., a więc - zapłatę powodowi (innym wykonawcom - podwykonawcom) wynagrodzenia za wykonanie przez powoda i odebrane przez inwestora roboty budowalne (s. 2-3 skargi).
Skarżący wnosił o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie  sprawy Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd najwyższy zważył, co następuje:
Analizując treść uzasadnienia obu wyroków Sądów
meriti, treść skargi kasacyjnej, zawartej w niej prawną motywację wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, a także treść odpowiedzi na skargę (s. 695 i n. akt sprawy), Sąd Najwyższy stwierdził, że - wbrew stanowisku strony skarżącej - skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c.
Z ustaleń faktycznych dokonanych przez Sądy meriti i dotyczących m.in. prawnego  statusu  powoda (skarżącego) i pozwanych (spółki M. i Spółki W.) wynika, że powodowej Spółki nie można zakwalifikować jako podwykonawcy w rozumieniu art. 647
1
§ 5 k.c. Niekwestionowana w sprawie była okoliczność, że upadła spółka F., reprezentowana obecnie przez Syndyka, miała status generalnego wykonawcy (s. 9 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Status taki na pewno nie przysługiwał pozwanej spółce M., ponieważ Spółkę tę łączyła ze spółką W. umowa o powiernicze zastępstwo inwestycyjne (s. 10 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Sąd Apelacyjny trafnie wyjaśnił, że umowa łącząca bezpośredniego inwestora z inwestorem zastępczym (powierniczym) nie może  być kwalifikowana jako umowa o roboty budowlane w rozumieniu art. 647 i n. k.c., a stosunek prawny łączący inwestora zastępczego z wykonawcą nie może być uznany za stosunek podwykonawstwa w rozumieniu art. 647
1
§ 5 k.c. (s. 11 uzasadnienia zaskarżonego wyroku).
W tej sytuacji Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej strony powodowej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.).
Odstąpiono od obciążenia Syndyka (powoda) kosztami postępowania kasacyjnego (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 6 maja 2017 r., k. 687 akt sprawy; art. 102 k.p.c.).
aw
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI