Orzeczenie · 2013-04-11

II CSK 553/12

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2013-04-11
SAOSnieruchomościsłużebnościWysokanajwyższy
służebność przesyłuwynagrodzeniebiegłyopinia uzupełniającaSąd Najwyższynieruchomościgazociąg

Sprawa dotyczyła ustanowienia służebności przesyłu za wynagrodzeniem na rzecz Operatora Gazociągów Przesyłowych "G." S.A. przez działki należące do wnioskodawców. Sąd Rejonowy w Ż. ustanowił służebność i zasądził jednorazowe wynagrodzenie w kwocie 79 800 zł, opierając się na opinii biegłego. Wnioskodawcy zaskarżyli to postanowienie, wskazując na nierozpatrzenie przez sąd opinii uzupełniającej biegłego, która podwyższyła proponowane wynagrodzenie do 130 700 zł. Sąd Okręgowy w Z. oddalił apelację wnioskodawców. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną wnioskodawców, uznał za usprawiedliwione zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 382, 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.) oraz prawa materialnego (art. 3052 § 2 k.c.). Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd drugiej instancji nie odniósł się do opinii uzupełniającej biegłego, która zmieniała kluczowe ustalenia dotyczące obszaru ograniczonego użytkowania i współczynnika K, co miało wpływ na wysokość wynagrodzenia. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Niewłaściwe rozpoznanie materiału dowodowego przez sąd drugiej instancji, w szczególności opinii uzupełniających biegłych, oraz obowiązek wszechstronnego odniesienia się do wszystkich dowodów przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia za służebność przesyłu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nierozpatrzenia opinii uzupełniającej przez sąd okręgowy. Wymaga analizy konkretnych przepisów k.p.c. i k.c. dotyczących służebności przesyłu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd drugiej instancji prawidłowo rozpoznał materiał dowodowy, w tym opinię uzupełniającą biegłego, przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia za służebność przesyłu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd drugiej instancji naruszył przepisy postępowania, nie odnosząc się do opinii uzupełniającej biegłego, która zawierała nowe wyliczenia dotyczące obszaru ograniczonego użytkowania i współczynnika K, co skutkowało błędnym ustaleniem wysokości wynagrodzenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w obu instancjach. Opinia uzupełniająca biegłego, która podwyższyła proponowane wynagrodzenie, nie została przez sąd okręgowy uwzględniona ani odniesiona w uzasadnieniu, co stanowiło naruszenie art. 382 i 328 § 2 k.p.c.

Czy kwota 79 800 zł stanowi odpowiednie wynagrodzenie za ustanowioną służebność przesyłu w świetle opinii biegłego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w świetle opinii uzupełniającej biegłego, która wskazywała na kwotę 130 700 zł, kwota 79 800 zł nie jest odpowiednim wynagrodzeniem.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że skoro opinia biegłego nie została zakwestionowana, a sąd okręgowy nie odniósł się do jej uzupełnienia, to zasądzona kwota nie spełnia wymogu odpowiedniego wynagrodzenia z art. 3052 § 2 k.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
wnioskodawcy

Strony

NazwaTypRola
H. Z.osoba_fizycznawnioskodawca
M. Z.osoba_fizycznawnioskodawca
R. Z.osoba_fizycznawnioskodawca
R. .osoba_fizycznawnioskodawca
Operator Gazociągów Przemysłowych "G." Spółki Akcyjnej w W.spółkauczestnik

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania przed sądem pierwszej instancji stosuje się odpowiednio w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazanie podstawy faktycznej i prawnej orzeczenia.

k.c. art. 3052 § § 2

Kodeks cywilny

Wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu powinno być odpowiednie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 382 k.p.c. przez pominięcie części zebranego materiału dowodowego (opinii uzupełniającej biegłego). • Naruszenie art. 233 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. przez przyznanie waloru wiarygodności opinii biegłego i jednoczesne nieustosunkowanie się do treści opinii uzupełniającej. • Naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. zw. z art. 391 § 1 k.p.c. przez nieodniesienie się w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia do opinii uzupełniającej biegłego. • Naruszenie art. 3052 § 2 k.c. przez nieustalenie odpowiedniego wynagrodzenia z tytułu ustanowionej służebności przesyłu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym. • Z opinii uzupełniającej [...] wynika, że jednorazowe wynagrodzenie powinno zostać określone w kwocie 130 700 zł, nie zaś oparte na pierwotnych wyliczeniach obszaru ograniczonego użytkowania działek. • Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia nie można nawet odtworzyć rozumowania, z którego wynikałoby dlaczego, mimo przyjęcia współczynnika K 0,5 oraz niezakwestionowania nowych wyliczeń biegłego w zakresie obszaru ograniczonego użytkowania, Sąd Okręgowy nie przyznał wynagrodzenia w kwocie 130 700 zł, lecz w kwocie 79 800 zł wynikającej z opinii podstawowej, którą biegły zmienił, przedstawiając nowe i właściwe wyliczenia.

Skład orzekający

Henryk Pietrzkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Mirosław Bączyk

członek

Bogumiła Ustjanicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Niewłaściwe rozpoznanie materiału dowodowego przez sąd drugiej instancji, w szczególności opinii uzupełniających biegłych, oraz obowiązek wszechstronnego odniesienia się do wszystkich dowodów przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia za służebność przesyłu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nierozpatrzenia opinii uzupełniającej przez sąd okręgowy. Wymaga analizy konkretnych przepisów k.p.c. i k.c. dotyczących służebności przesyłu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest dokładne analizowanie wszystkich dowodów, w tym opinii biegłych, przez sądy, a także jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia orzeczenia i konieczności ponownego rozpoznania sprawy.

Błąd sądu okręgowego w ocenie opinii biegłego doprowadził do uchylenia postanowienia o służebności przesyłu przez Sąd Najwyższy.

Dane finansowe

WPS: 79 800 PLN

wynagrodzenie za służebność przesyłu: 79 800 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst