II CSK 527/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną R. D. od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 23 lutego 2015 r. Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w K., uchylając wykreślenie hipoteki przymusowej kaucyjnej łącznej w wysokości 6.000.000 zł, które zostało dokonane przez referendarza sądowego. Sąd Okręgowy ustalił, że lokal skarżącego nr [...] został wyodrębniony z nieruchomości macierzystej przed sprzedażą przedsiębiorstwa upadłej spółki "Hotel S." Sp. z o.o. w K. przez syndyka. Ponieważ wyodrębniony lokal nie wchodził w skład sprzedawanego przedsiębiorstwa, Sąd Okręgowy uznał, że umowa sprzedaży przedsiębiorstwa nie może być podstawą do wykreślenia hipoteki obciążającej ten lokal. Sąd Najwyższy, analizując konstrukcję hipoteki łącznej, potwierdził dominujący pogląd, że obciążenie każdej nieruchomości w ramach hipoteki łącznej ma charakter samodzielny. Wskazał, że sprzedaż przedsiębiorstwa jako całości w toku postępowania upadłościowego nie powoduje skutku wygaśnięcia hipoteki łącznej na nieruchomościach lokalowych, które zostały wyodrębnione przed ogłoszeniem upadłości. Sąd Najwyższy uznał zarzuty skargi kasacyjnej za bezzasadne, w tym zarzut naruszenia przepisów dotyczących prowadzenia ksiąg wieczystych, podkreślając, że przepis § 11 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości ma charakter normy wykonawczej procesowej. W konsekwencji Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja skutków sprzedaży przedsiębiorstwa w upadłości dla hipoteki łącznej obciążającej wyodrębnione lokale.
Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży przedsiębiorstwa w postępowaniu upadłościowym i hipoteki łącznej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sprzedaż przedsiębiorstwa w toku postępowania upadłościowego powoduje wygaśnięcie hipoteki łącznej obciążającej nieruchomości, które zostały wyodrębnione przed ogłoszeniem upadłości i nie wchodzą w skład sprzedawanego przedsiębiorstwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sprzedaż przedsiębiorstwa w toku postępowania upadłościowego nie powoduje wygaśnięcia hipoteki łącznej obciążającej nieruchomości, które zostały wyodrębnione przed ogłoszeniem upadłości i nie wchodzą w skład sprzedawanego przedsiębiorstwa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na dominującym poglądzie, że hipoteka łączna stanowi wielość praw obciążających różne nieruchomości, a obciążenie każdej nieruchomości ma charakter samodzielny. Sprzedaż przedsiębiorstwa jako całości nie wpływa na hipoteki obciążające nieruchomości, które nie weszły w skład tego przedsiębiorstwa.
Jaki jest charakter prawny przepisu § 11 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 września 2001 r. w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych i zbioru dokumentów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepis ten ma charakter jedynie normy wykonawczej procesowej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na judykaturę, która traktuje ten przepis jako mający jedynie charakter wykonawczy w kontekście procedury prowadzenia ksiąg wieczystych, a nie jako samodzielną podstawę do wykreślenia hipoteki.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| "M." Spółka Jawna | spółka | wnioskodawca |
| "G." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | wnioskodawca |
| "P." Spółka Akcyjna | spółka | uczestnik postępowania |
| A.B. - Syndyk masy upadłości Hotelu S. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością | inne | zbywca przedsiębiorstwa |
| R. D. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
Przepisy (5)
Pomocnicze
u.k.w.h. art. 65 § 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Potwierdza zasadę szczegółowości hipoteki.
u.k.w.h. art. 76 § 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Wskazuje, że w razie podziału nieruchomości obciążonej hipoteką, obciąża się nią wszystkie nieruchomości utworzone przez podział.
p.u.n. art. 313 § 2
Prawo upadłościowe i naprawcze
Wspomniany w skardze kasacyjnej jako potencjalnie naruszony.
u.k.w.h. art. 94
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Wspomniany w skardze kasacyjnej jako potencjalnie naruszony.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 września 2001 r. w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych i zbioru dokumentów art. 11 § 4
Przepis dotyczący wykreślania hipotek z urzędu, uznany za normę procesową.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprzedaż przedsiębiorstwa w upadłości nie powoduje wygaśnięcia hipoteki łącznej obciążającej nieruchomości niewchodzące w skład przedsiębiorstwa. • Hipoteka łączna stanowi wielość praw obciążających różne nieruchomości, a obciążenie każdej nieruchomości ma charakter samodzielny. • Przepis § 11 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości ma charakter normy procesowej, a nie materialnej podstawy do wykreślenia hipoteki.
Odrzucone argumenty
Sprzedaż przedsiębiorstwa w toku postępowania upadłościowego powinna skutkować wykreśleniem hipoteki łącznej obciążającej wyodrębnione lokale. • Naruszenie art. 313 ust. 2 p.u.n., art. 94 u.k.w.h., § 11 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.
Godne uwagi sformułowania
Hipoteka łączna stanowi wyjątek od zasady szczegółowości hipoteki • obciążenie każdej nieruchomości ma charakter samodzielny • sprzedaż przedsiębiorstwa jako całości w toku postępowania upadłościowego nie następuje skutek wygaśnięcia hipoteki łącznej na nieruchomościach lokalowych wyodrębnionych przed ogłoszeniem upadłości • przepis ten ma jedynie charakter normy wykonawczej procesowej
Skład orzekający
Marian Kocon
przewodniczący-sprawozdawca
Władysław Pawlak
członek
Antoni Górski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja skutków sprzedaży przedsiębiorstwa w upadłości dla hipoteki łącznej obciążającej wyodrębnione lokale."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży przedsiębiorstwa w postępowaniu upadłościowym i hipoteki łącznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii hipoteki łącznej w kontekście upadłości i sprzedaży przedsiębiorstwa, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i upadłościowego.
“Czy sprzedaż firmy w upadłości chroni jej długi hipoteczne? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 6 000 000 PLN
koszty postępowania kasacyjnego: 120 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.