II CSK 491/14

Sąd Najwyższy2015-03-19
SNCywilneodpowiedzialność członków zarząduŚrednianajwyższy
art. 299 k.s.h.odpowiedzialność subsydiarnaczłonek zarządudług spółkiegzekucjaumorzenie postępowaniakoszty postępowania

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skarg kasacyjnych od wyroku Sądu Apelacyjnego, uznając brak podstaw do rozpoznania zarzutów dotyczących wykładni art. 299 k.s.h. oraz przedwczesnego umorzenia egzekucji.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargi kasacyjne pozwanych A. S. i D. B. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił ich apelacje od wyroku Sądu Okręgowego zasądzającego od nich solidarnie kwotę 272.388,25 zł z odsetkami. Pozwani zarzucali rozszerzającą wykładnię art. 299 k.s.h. oraz przedwczesne umorzenie egzekucji. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się podstaw do przyjęcia skarg do rozpoznania, wskazując na brak dowodów w zakresie majątku spółki i współudział pozwanych w stanie dowodowym sprawy.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 19 marca 2015 r. odmówił przyjęcia do rozpoznania skarg kasacyjnych wniesionych przez pozwanych A. S. i D. B. od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 16 stycznia 2014 r. Sprawa dotyczyła zapłaty kwoty 272.388,25 zł wraz z odsetkami, zasądzonej przez Sąd Okręgowy w P. od pozwanych jako byłych członków zarządu spółki F. sp. z o.o. z powodu bezskuteczności egzekucji przeciwko spółce. Pozwany A. S. kwestionował dopuszczalność rozszerzającej wykładni art. 299 k.s.h., zarzucając przyjęcie jego odpowiedzialności za dług powstały po ustąpieniu z funkcji. Sąd Najwyższy uznał, że odpowiedzialność pozwanych wynikała ze stanu dowodowego sprawy, w tym z faktu, że zaległości spółki powstały w okresie ich zasiadania w zarządzie, a pozwany S. sam zrezygnował z wniosku o powołanie biegłego do rozgraniczenia odpowiedzialności. Pozwany D. B. podnosił, że umorzenie egzekucji było przedwczesne, gdyż nie wyczerpano możliwości skierowania jej do majątku spółki (dwa samochody). Sąd Najwyższy uznał ten argument za nieuzasadniony, wskazując na brak konkretnych informacji o lokalizacji tych pojazdów, co uniemożliwiało weryfikację twierdzeń pozwanego. W konsekwencji obie skargi kasacyjne nie zostały przyjęte do rozpoznania, a pozwanych obciążono kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, odpowiedzialność członka zarządu wynika z przepisów prawa i stanu faktycznego sprawy, a nie z rozszerzającej wykładni. W tym przypadku dług powstał w okresie, gdy pozwany był członkiem zarządu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że nie zachodziła potrzeba rozszerzającej wykładni art. 299 k.s.h., gdyż zadłużenie spółki powstało w okresie, gdy pozwany A. S. był członkiem zarządu. Dodatkowo, pozwany sam zrezygnował z wniosku dowodowego, który mógłby pomóc w rozgraniczeniu odpowiedzialności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania

Strona wygrywająca

Powód (Bank […] Spółki Akcyjnej)

Strony

NazwaTypRola
Bank […] Spółki Akcyjnejspółkapowód
A. S.osoba_fizycznapozwany
D. B.osoba_fizycznapozwany
K. K.osoba_fizycznapozwany
Spółka F. spółki z o.o.spółkadłużnik spółki

Przepisy (3)

Główne

k.s.h. art. 299

Kodeks spółek handlowych

Odpowiedzialność członka zarządu za długi spółki w przypadku bezskuteczności egzekucji. Sąd uznał, że nie zachodziła potrzeba rozszerzającej wykładni przepisu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zasad zasądzania kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstaw do rozszerzającej wykładni art. 299 k.s.h. Dług powstał w okresie zasiadania pozwanych w zarządzie spółki. Pozwany A. S. zrezygnował z wniosku dowodowego. Brak konkretnych informacji o lokalizacji majątku spółki uniemożliwia uznanie umorzenia egzekucji za przedwczesne.

Odrzucone argumenty

Dopuszczalność rozszerzającej wykładni art. 299 k.s.h. Przedwczesne umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu braku wyczerpania możliwości egzekucji z majątku spółki.

Godne uwagi sformułowania

nie jest wynikiem rozszerzającej interpretacji art. 199 k.s.h., lecz stanu dowodowego sprawy, o którym współdecydował także pozwany S. Pogląd tego pozwanego o oczywistej zasadność jego skargi kasacyjnej opiera się na założeniu, że istnieje majątek spółki (...). Jest to jednak tylko niesprawdzone twierdzenie.

Skład orzekający

Antoni Górski

sprawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 299 k.s.h. w kontekście odpowiedzialności członków zarządu za długi spółki powstałe w okresie ich kadencji oraz wymogów formalnych przy kwestionowaniu umorzenia egzekucji."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i dowodowego sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności członków zarządu za długi spółki, co jest częstym problemem w praktyce gospodarczej. Wyjaśnia, kiedy odpowiedzialność ta powstaje i jakie są wymogi dowodowe.

Czy odpowiadasz za długi spółki po odejściu z zarządu? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 272 388,25 PLN

koszty zastępstwa prawnego: 3600 PLN

koszty zastępstwa prawnego: 3600 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CSK 491/14
POSTANOWIENIE
Dnia 19 marca 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Antoni Górski
w sprawie z powództwa Bank […] Spółki Akcyjnej
z siedzibą w W.
‎
przeciwko A. S., D. B.
i K. K.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 marca 2015 r.,
‎
na skutek skarg kasacyjnych pozwanych A. S.
oraz D. B.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎
z dnia 16 stycznia 2014 r., sygn. akt I ACa […],
odmawia przyjęcia obu skarg kasacyjnych do rozpoznania; zasądza na rzecz powoda od pozwanych A. S. i D. B. po 3.600 (trzy tysiące sześćset) zł od każdego z nich tytułem kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu kasacyjnym.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w P. wyrokiem z dnia 17 czerwca 2013 r. uwzględnił roszczenie powoda o zasądzenie od pozwanych - byłych członków zarządu Spółki
F.
spółki z o.o. - solidarnie kwoty 272.388,25 zł z odsetkami. Podstawą  tego rozstrzygnięcia było ustalenie, że komornik umorzył w dniu 17  października 2011 r. postępowanie egzekucyjne w sprawie KM […] prowadzone z wniosku wierzyciela - powoda w niniejszej sprawie - przeciwko tej spółce z powodu bezskuteczności egzekucji.
Apelacje pozwanych A. S. oraz D. B. od tego orzeczenia zostały oddalone wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 16 stycznia 2014 r. Wyrok ten zaskarżyli skargami kasacyjnymi obaj ci  pozwani.
We wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania pozwany A. S. wskazał na konieczność przesądzenia dopuszczalności dokonywania rozszerzającej wykładni art. 299 k.s.h. i przyjęcia - jak to uczynił Sąd Apelacyjny - odpowiedzialności na podstawie tego przepisu członka zarządu za dług, który powstał po ustąpieniu z funkcji tego członka zarządu spółki.
Wniosek o przyjęcie do rozpoznania skargi pozwanego D. B. wskazywał jako przesłankę tego przyjęcia oczywistą zasadność skargi, przejawiającą się w tym, że w toku postępowania egzekucyjnego nie wyczerpano możliwości kierowania egzekucji do całego majątku spółki, a tym samym umorzenie tego postępowania było przedwczesne.
Odnosząc się do tej argumentacji zawartej w obu wnioskach, stwierdzić należy, co następuje;
- Co do wniosku ze skargi pozwanego A. S..
Z ustaleń Sądu wynika, że zadłużenia spółki powstały z tytułu zawartej przez nią z bankiem (poprzednikiem prawnym powoda) umowy w dniu 2 marca 2005 r. na prowadzenie zróżnicowanych usług bankowych o charakterze ciągłym, składających się na Kompleksowy Pakiet [...]. Umowa ta została wypowiedziana przez bank pismem z dnia 22 lipca 2009 r. z powodu zaległości w spłacaniu należności za wykonywanie usług objętych tym Pakietem. Obaj  pozwani w tym okresie byli członkami zarządu spółki. Z dalszych ustaleń wynika, że spółka działała tak fatalnie, że od 2001 r. nie składała sprawozdań finansowych. Istnieje więc zasadnicza trudność w oddzieleniu okresów w których powstały zaległości płatnicze spółki, uzasadniające odpowiedzialność członków zarządu za niezgłoszenie w czas wniosku o upadłość spółki. Pozwany S. cofnął wniosek dowodowy o powołanie biegłego, którego zadaniem miało być rozgraniczenie odpowiedzialności poszczególnych członków za ten stan rzeczy. W  tej sytuacji Sąd przyjął solidarną odpowiedzialność obu członków zarządu za całe niewyegzekwowane od spółki zadłużenie na rzecz powoda i takie rozwiązanie nie jest wynikiem rozszerzającej interpretacji art. 199 k.s.h., lecz stanu dowodowego sprawy, o którym współdecydował także pozwany S. Tak  więc nie zachodzi wskazana przez niego przyczyna przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
- Co do wniosku ze skargi pozwanego D. B..
Pogląd tego pozwanego o oczywistej zasadności jego skargi kasacyjnej opiera się na założeniu, że istnieje majątek spółki (dwa samochody), do których powinna zostać skierowana egzekucja należności powoda. Jest to jednak tylko niesprawdzone twierdzenie. Aby mogło one uzyskać pożądany przez tego pozwanego walor procesowy, powinno mu towarzyszyć wskazanie gdzie te samochody się znajdują; takiej informacji jednak pozwany ten nie przedstawił. W tej sytuacji trudno jest mówić o oczywistej zasadności jego skargi kasacyjnej.
Z podanych przyczyn odmówiono przyjęcia obu skarg kasacyjnych, obciążając pozwanych kosztami zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym (art. 398
9
§ 2 w zw. z ar. 98 § 1 k.p.c.).
[l.n]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI