II CSK 465/12

Sąd Najwyższy2013-01-29
SNnieruchomościprawo rzeczoweWysokanajwyższy
zasiedzenienieruchomośćskarga kasacyjnawznowienie postępowaniaprawo rzeczoweSąd Najwyższydopuszczalność skargi

Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną od postanowienia oddalającego zażalenie na odrzucenie wniosku o wznowienie postępowania w sprawie o zasiedzenie nieruchomości, uznając ją za niedopuszczalną.

Strony wniosły skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło ich zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania w sprawie o zasiedzenie nieruchomości. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 5191 § 1 k.p.c. i ugruntowane orzecznictwo, uznał, że skarga kasacyjna nie przysługuje od postanowienia oddalającego zażalenie na odrzucenie skargi o wznowienie postępowania w trybie nieprocesowym, w związku z czym skargę odrzucił jako niedopuszczalną.

Uczestniczki postępowania, C. F. i A. M., złożyły skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 30 stycznia 2012 r., które oddaliło ich zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 3 października 2011 r. Postanowienie Sądu Rejonowego dotyczyło odrzucenia skargi o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem o stwierdzeniu nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie na rzecz Skarbu Państwa. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, odwołał się do art. 5191 § 1 k.p.c., który określa dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach z zakresu prawa rzeczowego rozpoznawanych w trybie nieprocesowym. Zgodnie z tym przepisem, skarga kasacyjna przysługuje jedynie od postanowienia co do istoty sprawy wydanego przez sąd drugiej instancji oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie. Sąd Najwyższy podkreślił ugruntowany pogląd orzeczniczy, zgodnie z którym skarga kasacyjna nie przysługuje od postanowienia oddalającego zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania prowadzonego w trybie nieprocesowym. Wskazano na odmienny charakter procesowy postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie (nadzwyczajny środek zaskarżenia) w porównaniu do postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku w postępowaniu nieprocesowym (pismo wszczynające postępowanie). W konsekwencji, Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 520 § 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., art. 39821 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie przysługuje w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 5191 § 1 k.p.c. oraz utrwalone orzecznictwo, które rozróżnia postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie (nadzwyczajny środek zaskarżenia) od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku w postępowaniu nieprocesowym (pismo wszczynające postępowanie). Tylko od tego drugiego typu postanowienia skarga kasacyjna jest dopuszczalna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi kasacyjnej

Strony

NazwaTypRola
C. F.osoba_fizycznaskarżąca
A. M.osoba_fizycznaskarżąca
Skarb Państwa - Prezydent Miasta Ł.organ_państwowyuczestnik postępowania
Gmina Ł. - Prezydent Miasta Ł.organ_państwowyuczestnik postępowania
R. Inwestycje Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł.spółkauczestnik postępowania
Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Skarbu Państwaorgan_państwowyinna strona

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 519¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego w sprawach z zakresu prawa rzeczowego rozpoznawanych w trybie nieprocesowym przysługuje jedynie od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398⁶ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna niedopuszczalna podlega odrzuceniu.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania w sprawach oświadczenia woli stosuje się odpowiednio do innych spraw, w których skutki prawne wywołuje orzeczenie sądu i do innych spraw, które według przepisów szczególnych należą do właściwości sądów w trybie nieprocesowym.

k.p.c. art. 520 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o prawa niemajątkowe oraz w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu nie podlegała ustaleniu lub była niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę w momencie wszczęcia postępowania, sąd w postanowieniu o kosztach nie może obciążyć stron ponad należność przypadającą od nich przy ich udziale w sprawie.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji na podstawie stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy apelacyjnej może zmienić lub uchylić postanowienie sądu pierwszej instancji również z innych przyczyn.

k.p.c. art. 398²¹

Kodeks postępowania cywilnego

Do postępowania w sprawach ze skargi kasacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu w sprawach oświadczenia woli.

Dekret z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich

Podstawa nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie na rzecz Skarbu Państwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie przysługuje od postanowienia oddalającego zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania w trybie nieprocesowym.

Godne uwagi sformułowania

w pierwszym wypadku nadzwyczajny środek zaskarżenia, w drugim - pismo wszczynające postępowanie

Skład orzekający

Anna Owczarek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o wznowienie postępowania w trybie nieprocesowym, zwłaszcza w sprawach dotyczących prawa rzeczowego i zasiedzenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd drugiej instancji oddalił zażalenie na odrzucenie skargi o wznowienie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia w sprawie o zasiedzenie.

Dane finansowe

koszty zastępstwa procesowego: 900 PLN

koszty zastępstwa procesowego: 900 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CSK 465/12 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 29 stycznia 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Anna Owczarek 
 
 
w sprawie ze skargi C. F. i A. M. 
z udziałem Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta Ł., Gminy Ł.  
- Prezydenta Miasta Ł. oraz R. Inwestycje Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością 
w Ł. 
o wznowienie postępowania  w sprawie o sygn. Akt […], 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 stycznia 2013 r., 
na skutek skargi kasacyjnej skarżących C. F. i A. M.  
od postanowienia Sądu Okręgowego  
z dnia 30 stycznia 2012 r.,  
 
 
1) odrzuca skargę kasacyjną 
2) zasądza od C. F. i A. M. na rzecz Skarbu Państwa - 
Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwoty po 900,- 
(dziewięćset) 
zł 
tytułem 
kosztów 
zastępstwa 
w 
postępowaniu kasacyjnym. 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
Uczestniczki postępowania – C. F. oraz A. M. wniosły skargę kasacyjną od 
postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 30 stycznia 2012 r. oddalającego 
zażalenie na  postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 3 października 2011 r., 
którego przedmiotem było odrzucenie skargi o wznowienie postępowania 
zakończonego postanowieniem o stwierdzeniu nabycia na podstawie przemilczenia 
(zasiedzenia) własności nieruchomości. 
Sąd Najwyższy zważył:  
Zgodnie z art. 5191 § 1 k.p.c. w sprawach z zakresu prawa rzeczowego 
rozpoznawanych w trybie nieprocesowym skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego 
przysługuje jedynie od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia co do 
istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku 
i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie, chyba że przepis 
szczególny stanowi inaczej. 
Złożona przez uczestniczki skarga o wznowienie dotyczyła postępowania 
zakończonego  prawomocnym postanowieniem b. Sądu Powiatowego w Ł. z dnia 
20 czerwca 1960 r. (sygn. akt V Ns I 1922/59), którym  stwierdzono nabycie przez 
Skarb Państwa na podstawie przemilczenia (zasiedzenia) własności nieruchomości 
położonej w Ł., przy K.[…], nr hip.[…]. Podstawą nabycia były przepisy dekretu z 
dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich. 
W orzecznictwie Sądu Najwyższego panuje ugruntowany pogląd, że od 
postanowienia oddalającego zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi 
o wznowienie postępowania prowadzonego w trybie nieprocesowym skarga 
kasacyjna nie przysługuje (por. postanowienie z dnia 11 kwietnia 2012 r., III CSK 
57/12, postanowienie z dnia 24 lutego 2012 r., I CSK 443/11, na tle poprzedniego 
stanu prawnego postanowienie z dnia 11 stycznia 2006 r., III CZ 103/05). 
W powołanych orzeczeniach Sąd Najwyższy wyraźnie odróżnia postanowienie 
o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania od postanowienia w przedmiocie 
odrzucenia wniosku w postępowaniu nieprocesowym, od którego złożenie skargi 
kasacyjnej jest możliwe, wskazując na odmienny ich charakter procesowy, 

 
3 
w pierwszym wypadku nadzwyczajny środek zaskarżenia, w drugim - pismo 
wszczynające postępowanie.  
Z tych względów skarga kasacyjna jako niedopuszczalna podlega 
odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. 
O kosztach postępowania, przyjmując istnienie sprzeczności interesów stron 
postanowiono zgodnie z art. 520 § 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., art. 39821 
k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI