II CSK 415/16

Sąd Najwyższy2016-12-28
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
darowiznazwrot darowiznyrażąca niewdzięcznośćskarga kasacyjnaSąd Najwyższyzagadnienie prawneterminart. 899 k.c.

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzi istotne zagadnienie prawne dotyczące oceny zachowania stron w sprawie o zwrot darowizny z powodu rażącej niewdzięczności.

Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w K. w sprawie o zwrot przedmiotu darowizny. W skardze podniósł zarzut istotnego zagadnienia prawnego, pytając, czy ocena rażącej niewdzięczności powinna ograniczać się do ostatniego roku, czy uwzględniać również wcześniejsze relacje stron. Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienie to nie ma doniosłości wymaganej do przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując na treść art. 899 § 3 k.c. i dotychczasowe orzecznictwo.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną powoda F. G. od wyroku Sądu Okręgowego w K. w sprawie o zwrot przedmiotu darowizny przeciwko P. G. Powód domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, powołując się na istotne zagadnienie prawne dotyczące oceny rażącej niewdzięczności w kontekście terminu. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 398^9 § 1 k.p.c., który określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi), uznał, że przedstawione przez powoda zagadnienie nie spełnia tych kryteriów. Wskazano, że dostęp do Sądu Najwyższego jest ograniczony i ma na celu zapewnienie jednolitości orzecznictwa, a nie korygowanie błędów w każdej indywidualnej sprawie. Sąd odniósł się do sformułowanego przez powoda pytania o zakres czasowy oceny niewdzięczności, podkreślając, że art. 899 § 3 k.c. jasno wskazuje na roczny termin, po którym darczyńca nie może już żądać zwrotu, co sugeruje albo przebaczenie, albo brak odczucia niewdzięczności. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanego koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, należy oceniać zachowania stron w kontekście art. 899 § 3 k.c., który wskazuje na roczny termin od dowiedzenia się o niewdzięczności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienie to nie ma doniosłości wymaganej do przyjęcia skargi kasacyjnej. Wskazał, że art. 899 § 3 k.c. jasno określa roczny termin, po którym darczyńca nie może już żądać zwrotu darowizny, co sugeruje, iż po tym okresie albo nastąpiło przebaczenie, albo nie było podstaw do uznania zachowania obdarowanego za niewdzięczne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

P. G.

Strony

NazwaTypRola
F. G.osoba_fizycznapowód
P. G.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

k.c. art. 899 § § 3

Kodeks cywilny

Określa termin do odwołania darowizny z powodu rażącej niewdzięczności.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do postanowienia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości § § 2 pkt 6 oraz § 10 ust. 4 pkt 2

Dotyczy opłat za czynności adwokackie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak istotnego zagadnienia prawnego uzasadniającego przyjęcie skargi kasacyjnej.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego oceny rażącej niewdzięczności w kontekście czasowym.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Ograniczony tymi przesłankami dostęp do Sądu Najwyższego wiąże się z charakterem skargi kasacyjnej jako środka zmierzającego do podważenia prawomocnego już orzeczenia i tylko w sytuacji gdy zachodzi potrzeba uzyskania wypowiedzi Sądu Najwyższy z uwagi na jego funkcje ustrojowe, a więc sprawowanie nadzoru judykacyjnego, w tym zapewnianie jednolitości orzecznictwa sądów powszechnych.

Skład orzekający

Anna Kozłowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego, interpretacja art. 899 § 3 k.c. w kontekście terminu do odwołania darowizny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (skarga kasacyjna) i konkretnego zagadnienia prawnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy procedury kasacyjnej i interpretacji konkretnego przepisu, co jest interesujące głównie dla prawników procesowych. Nie zawiera nietypowych faktów ani zaskakujących rozstrzygnięć.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CSK 415/16
POSTANOWIENIE
Dnia 28 grudnia 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Anna Kozłowska
w sprawie z powództwa F. G.
‎
przeciwko P. G.
‎
o zwrot przedmiotu darowizny,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 grudnia 2016 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej powoda
od wyroku Sądu Okręgowego w K.
‎
z dnia 5 lutego 2016 r., sygn. akt I Ca (…),
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Ograniczony tymi przesłankami dostęp do Sądu Najwyższego wiąże się z charakterem skargi kasacyjnej jako środka zmierzającego do podważenia prawomocnego już orzeczenia i tylko w sytuacji gdy zachodzi potrzeba  uzyskania wypowiedzi  Sądu Najwyższy z uwagi na jego funkcje ustrojowe, a więc sprawowanie nadzoru judykacyjnego, w tym zapewnianie jednolitości orzecznictwa sądów powszechnych. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.
Powód we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołał przesłankę istotnego zagadnienia prawnego (art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c.). i zagadnienie to sformułował jako potrzebę uzyskania wypowiedzi Sądu Najwyższego na pytanie „czy w postępowaniu o zwrot przedmiotu darowizny z powodu rażącej niewdzięczności, należy oceniać i analizować zachowania stron (darczyńcy i obdarowanego) jedynie z okresu ostatniego roku (w rozumieniu art. 899 § 3 k.c.), czy też do oceny i analizy zachowania stron należy uwzględniać również ich relacje z lat wcześniejszych, zanim nastąpiło zdarzenie  będące podstawą powództwa”. Zagadnieniu temu nie można przypisać doniosłości jakiej  wymaga się dla zagadnienia prawnego skutkującego przyjęciem skargi do  merytorycznego rozpoznania. Niewątpliwie odpowiedź zawiera wskazany przez skarżącego art. 899 § 3 k.c., co nauka zgodnie wyjaśnia jako uzasadniający wnioskowanie, że skoro uprawniony przez rok darowizny nie dowołał, to albo obdarowanemu przebaczył, albo nie odczuł, że zachowanie obdarowanego nosi znamiona zachowania niewdzięcznego (por. też wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 listopada 2004 r. III CK 601/03, nie publ.).
Zważywszy na powyższe, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 398
9
§ 2 k.p.c., postanowił jak w sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 w związku z art. 398
21
k.p.c. i § 2 pkt 6 oraz § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800).
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI